# Fikret Türkmen > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Fikret_T%C3%BCrkmen > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Fikret Türkmen, https://tr.wikipedia.org/wiki/Fikret_T%C3%BCrkmen (CC-BY-SA-4.0) - **Doğum yeri:** Yozgat, Boğazlıyan - **Meslek:** Akademisyen **Fikret Türkmen** (d. 1945, [Yozgat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yozgat)) [akademisyen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akademisyen), Türk Dünyası Araştırmaları [profesör](https://turkipedia.org/tr/wiki/Profes%C3%B6r)üdür. 1992 yılında kurulan [Ege Üniversitesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ege_%C3%9Cniversitesi) [Türk Dünyası Araştırmaları Enstitüsü](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_D%C3%BCnyas%C4%B1_Ara%C5%9Ft%C4%B1rmalar%C4%B1_Enstit%C3%BCs%C3%BC)nün kurucu müdürüdür.[^1] ## İlk yılları ve eğitimi 3 Aralık 1945 tarihinde [Yozgat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yozgat_%28il%29)'ın [Boğazlıyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fazl%C4%B1yan) kazasına bağlı Abdilli köyünde çiftçilikle uğraşan bir ailenin dört çocuğundan birisi olarak dünyaya gelmiştir.[^2] İlkokulu köyünde, ortaokulu Boğazlıyan'da, liseyi ise [Bursa Işıklar Askerî Lisesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bursa_I%C5%9F%C4%B1klar_Asker%C3%AE_Lisesi)'nde okuduktan sonra geçtiği [Kara Harp Okulu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Harp_Okulu)'nda 1963 yılında son sınıftayken [20-21 Mayıs olayları](https://turkipedia.org/tr/wiki/20_May%C4%B1s_1963_Ayaklanmas%C4%B1) nedeniyle bırakmak zorunda kalmıştır.[^3] 1963 Kasım ayında girdiği [Erzurum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum) [Atatürk Üniversitesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Atat%C3%BCrk_%C3%9Cniversitesi) Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünü 1967 yılında mezun olarak [Konya Erkek Lisesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya_Erkek_Lisesi) Edebiyat öğretmenliğine atanır. Kısa süre öğretmenlik yaptığı bu okulda tanıştığı yeni mezun genç edebiyat öğretmeni Fidan hanım ile evlenmiş ve “İdil” adında bir kızları, “Orkun” adında bir oğulları olmuştur.[^4] ## Akademik kariyeri 1968 yılında Atatürk Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nde halk edebiyatı asistanı olmuştur.[^5] 1969 yılında doktora yapmak üzere [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a, Prof. Dr. [Mehmet Kaplan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmet_Kaplan)'ın yanma gönderilir. 1972 yılında "Âşık Garip Hikâyesi Üzerinde Mukayeseli Bir Araştırma" isimli doktorasını tamamlar. 1974-1976 yılları arasında [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa), [Paris](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris)'te Prof. Dr. Pertev Naili Boratav'ın yanında [Sorbonne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sorbonne_Koleji)'daki folklor metodolojisi ve halk edebiyatı ile ilgili ders, seminer ve konferanslara katılır.[^6] Türkiye'ye döndüğünde 1976-1978 yıllarında Atatürk Üniversitesi'nde çalışır. 1978 yılında Ege Üniversitesi'nde yeni açılan Sosyal Bilimler Fakültesi'ne (şu anki Edebiyat Fakültesi) naklen atanmıştır.[^7] 1980 yılında "Tahir ile Zühre" isimli eseri ile doçent, 1986 yılında "Nasreddin Hoca Fıkraları" konulu tezi ile de profesör olmuştur.[^8] 1992 yılında Ege Üniversitesi Türk Dünyası Araştırmaları Enstitüsü'nün kurulmasında büyük rol oynamış ve kurucu müdür olarak görev almıştır.[^9] Türkmen, Türk destanları ve halk hikâyeleri üzerinde kendi çalışmaları dışında yüksek lisans ve doktora çalışmaları da yaptırmaktadır. Bu konuda [Saltuk-name](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saltukn%C3%A2me) ve [Battal Gazi Destanları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Battal_Gazi_Destanlar%C4%B1) ile ilgili iki doktora çalışması tamamlanmıştır. Türkiye'de “[İlim ve Edebiyat Eserleri Sahipleri Meslek Birliği](http://www.ilesam.org.tr/) (İlesam)” üyesidir.[^10] Ayrıca [Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü](http://www.turkkulturu.org.tr/) ve Türk Dil Kurumu Bilim Kurulu üyesidir. Halen bu kurumun “yürütme kurulu” üyesi olarak da görev yapmaktadır. Yurt dışında ise [ABD](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amerika_Birle%C5%9Fik_Devletleri)’de merkezi Indiana Üniversitesi'nde olan PIAC (Permanent International Altaistic Conference), ABD ve Kanada’da “Turkish Studies Association”, [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa)’da ESCAS ([European Seminar on Central Asian Studies](https://web.archive.org/web/20110824222854/http://www.escas.pz.nl/main.php)) daimi üyesidir.[^11] Yurt içinde ve yurt dışında pek çok kongre ve konferansa katılmış ve yabancı dillerde ([Fransızca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Frans%C4%B1zca), [Rusça](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus%C3%A7a)) makaleler yayımlanmıştır. [İtalya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talya) [Venedik Üniversitesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik)’nde 1974’te Türkiye’de basılan “Âşık Garip” kitabı kısaltılarak [İtalyanca](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talyanca) olarak yayınlanmıştır. Halen TDK tarafından yayımlanmakta olan “Türk Dünyası Dil ve Edebiyat Dergisi”nin Yayın Kurulu Başkanlığı görevini yürütmekte bununla beraber Ege Üniversitesi Türk Dünyası Araştırmaları Enstitüsü’nde “Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi”ni yayınlamaktadır. ## Başarıları **Onurları ve başarılarından bazıları:**[^12][^13] - Prof. Dr. Fikret Türkmen’e 1992 yılında [Azerbaycan Devlet Üniversitesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bak%C3%BC_Devlet_%C3%9Cniversitesi) tarafından fahri doktora unvanı verilmiştir. - 1995 yılında [Manas Destanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Manas_Destan%C4%B1) üzerindeki çalışmaları ve yayınladığı araştırmaları ile Kırgızistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı tarafından “Manas-1000” nişanı ile ödüllendirilmiştir. - 1996 yılında [Türkmenistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkmenistan)’ın en büyük ödülü olan “Uluslararası Mahdumkulu Ödülü” Cumhurbaşkanı [Saparmurat Türkmenbaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saparmurat_Niyazov) tarafından 18 Mayıs'ta devlet töreni ile Fikret Türkmen'e verilmiştir. - 1997'de Kırgızistan Bilimler Akademisi, “Akademik Unvanı” vermiştir. - 1998 yılında Kırgızistan'ın [Çüy Üniversitesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87%C3%BCy_%C3%9Cniversitesi) “Fahri Profesörlük” unvanını vermiştir. - [Kazakistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazakistan) İlimler Akademisi Kasım 1999'da “Akademik” unvanı vererek [Kazakistan İlimler Akademisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazakistan_%C4%B0limler_Akademisi)’ne üye seçmiştir. - [UNESCO](https://turkipedia.org/tr/wiki/UNESCO)’nun katkılarıyla Kasım 1999’da kurulan ve merkezi [Kırgızistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1rg%C4%B1zistan)’ın başkenti [Bişkek](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bi%C5%9Fkek)’te olan “Dünya Milletleri Destanları, Milletlerarası Kurumu”nun kurucu üyesi ve yönetim kurulu üyesidir - Türk Dünyası’na yönelik başarılı çalışmalarından dolayı, 1999 yılında [TÜRKSAV](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%9CRKSAV) tarafından “Türk Dünyasına Hizmet Ödülü”ne layık görülmüştür. ## Eserleri **Eserlerinden bazıları şunlardır:**[^14][^15] - Âşık Şeref Taşlıova'dan Derlenen Halk Hikayeleri 2008, Ankara TDK Yayınları\* “Nasreddin Hoca Latifelerinin Şerhi” Akademi Kitabevi ISBN 9757395935 - “[Tahir ile Zühre](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tahir_ile_Z%C3%BChre)” 1998 AKM Yayınları ISBN 9751610577 - “Aşık Garip Üzerine Mukayeseli Bir Araştırma” (1974; ilâveli 2. bs., Aşık Garip Hikâyesi, 1995), - “Tahir ile Zühre Hikâyesi” (1983; ilâveli 2. bs., 1998), - “Letâif-i Nasreddin Hoca” (Burhaniye Tercümesi)-İnceleme, Şerh (1989; ilâveli 2. bs., 1998), - “Türk Halk Edebiyatının Ermeni Kültürüne Tesiri” (1992), - “Sahada Folklor Derleme Teknikleri” (1992), - “Türkmen Şiir Antolojisi” (Gurbandurdı Geldiyev'le, 1995), - “Halkbilimi Yöntemi” (K. Krohn-J. Krohn'dan, Günsel İçöz ile, 1995), - “Manas Destanı Üzerine İncelemeler” (Çeviriler I, 1995), - “Manas Destanı” (Alimcan İnayet ile, 1995), - “Türkmen Şiir Antolojisi” (1995), - “Letâif-i Nasreddin Hoca Latifielerinin Şerhi-Burhaniye Tercümesi” (1999). ## Dış bağlantılar - [Ege Üniversitesi Türk Dünyası Araştırmaları Enstitüsü](http://tdae.ege.edu.tr/detay.php?SayfaID=147) - [Pdf Biyografik söyleşi](http://turkoloji.cu.edu.tr/HALKBILIM/turker_osmanaliyeva_fikret_turkmen_ile_soylesi.pdf) [^1]: Trakya Üniversitesi haberleri 2011-05-18 PROF. DR. FİKRET TÜRKMEN ÜNİVERSİTEMİZİ ZİYARET ETTİ- erişim 26 Nisan 2012 [^2]: Ferah Türker, Bibigül Osmanaliyeva: Fikret Türkmen ile Bir Söyleşi 2005, İzmir - erişim 26 Nisan 2012 ISBN 975-00740-0-9 [^3]: Ferah Türker, Bibigül Osmanaliyeva: Fikret Türkmen ile Bir Söyleşi 2005, İzmir - erişim 26 Nisan 2012 ISBN 975-00740-0-9 [^4]: Ferah Türker, Bibigül Osmanaliyeva: Fikret Türkmen ile Bir Söyleşi 2005, İzmir - erişim 26 Nisan 2012 ISBN 975-00740-0-9 [^5]: Ege Üni. Kütüphane “Prof. Dr. Fikret Türkmen Kimdir?” [^6]: 25 Ocak 2012 Buğra TOKMAKOĞLU:Türk Dünyası O’ndan soruluyor [^7]: Ferah Türker, Bibigül Osmanaliyeva: Fikret Türkmen ile Bir Söyleşi 2005, İzmir - erişim 26 Nisan 2012 ISBN 975-00740-0-9 [^8]: Ege Üni. Kütüphane “Prof. Dr. Fikret Türkmen Kimdir?” [^9]: Türk Dünyası Araştırmaları Enstitüsü: “Enstitü Müdürümüz Prof. Dr. Fikret Türkmen’in Mesajı” [^10]: İlesam Üye No:138 Prof. Dr. Fikret Türkmen -Türk Halk Edebiyatı [^11]: ESCAZ Membership Directory N-Z [^12]: Ferah Türker, Bibigül Osmanaliyeva: Fikret Türkmen ile Bir Söyleşi 2005, İzmir - erişim 26 Nisan 2012 ISBN 975-00740-0-9 [^13]: 25 Ocak 2012 Buğra TOKMAKOĞLU:Türk Dünyası O’ndan soruluyor [^14]: Ege Üni. Kütüphane “Prof. Dr. Fikret Türkmen Kimdir?” [^15]: Google kitaplar