# Fahreddîn-i Irâkî

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Fahredd%C3%AEn-i_Ir%C3%A2k%C3%AE
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Fahreddîn-i Irâkî, https://tr.wikipedia.org/wiki/Fahredd%C3%AEn-i_Ir%C3%A2k%C3%AE (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/6/61/Drawing_of_Fakhr_al-Din_Iraqi_by_Abbas_Rassam_Arjangi.jpg)
* (Abbas Rassam Arjangi, public-domain)*

- **Doğum adı:** İbrâhîm bin Büzürcmihr bin Abdulgaffâr Hemedânî
- **Doğum tarihi:** 1213
- **Doğum yeri:** Kumcan, Hemedan, Harezmşahlar Devleti
- **Ölüm tarihi:** 1289
- **Ölüm yeri:** Şam, Memlûk Devleti
- **Önemli eser:** Lema'atDivan

**Fahreddîn-i Irâkî**, 13. yüzyılda yaşamış [İranlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ranl%C4%B1lar) [mutasavvıf](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mutasavv%C4%B1f), şair. Esas olarak, düzyazı ve şiiri bir arada kullandığı Lema'at adlı eseriyle ve çoğunluğu gazel biçiminde yazılmış divanıyla tanınır.

Dindar ve okumuş bir ailede doğan Irakî, gençliğinde manevi bilgi arayışı içinde olan [kalenderler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalenderilik) grubuna katıldı. Sonunda [Hindistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hindistan)'daki [Multan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Multan)'a ulaştılar ve burada Irakî daha sonra sufi bir tarikat olan [Sühreverdiyye](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BChreverdilik)'nin Multan kolunun lideri [Bahâeddin Zekeriyya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bah%C3%A2eddin_Zekeriyya)'nın müritlerinden biri oldu. 1262'de eski mürşidinin ölümünden sonra, Irakî kısa bir süre onun yerine geçti, ancak eski mürşidinin oğlu Sadreddin Arif ve bazı müritlerinin kıskançlığı nedeniyle görevi bırakmak zorunda kaldı.

Irakî, [Mekke](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekke)'ye yaptığı hac ziyaretinin ardından [Konya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya)'ya yerleşti ve burada Moğol [İlhanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0lhanl%C4%B1lar)'nin yöneticisi ve yeni hamisi [Muînüddin Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mu%C3%AEn%C3%BCddin_S%C3%BCleyman) gibi birçok önemli şahsiyetle tanıştı. Hamisinin 1277'de gözden düşüp idam edilmesinin ardından, Irakî onunla işbirliği yapmakla suçlandı ve bu nedenle kaçmak zorunda kaldı. Kısa bir süre [Sinop](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sinop)'ta kaldıktan sonra, Irakî birkaç yıl [Kahire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kahire)'de yaşadı ve sonunda [Şam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam)'a yerleşti ve 1289'da orada öldü.