# Emir Külâl

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Emir_K%C3%BCl%C3%A2l
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Emir Külâl, https://tr.wikipedia.org/wiki/Emir_K%C3%BCl%C3%A2l (CC-BY-SA-4.0)

**Emir Külāl** (1278–1370) ([Farsça](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fars%C3%A7a): امیر کلال), 10. yüzyılda [Orta Asya'](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orta_Asya)da yaşamış bir [İslam alimi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ulema) ve [tasavvuf şeyhidir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tasavvuf).[^1]

Gerçek adı Şemseddin'dir. Emir Külâl, Nakşibendiliğin ilk kuruluşundaki adı olan [Hacegan](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%A2ceg%C3%A2n) tarikatının bir üyesiydi. Babası, [Muhammed](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muhammed)'in [seyyid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Seyyid) soyundan gelen sufi alimi Seyfeddin Hamza'ydı. Babasının ölümünden sonra [İran](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ran)'daki Külâl kabilesinin reisi olduğu için tam "Emir" unvanını almıştır. Saygın bir alim ve din adamı olarak ünü [Çağatay Hanlığı'](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87a%C4%9Fatay_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)na yayılmış ve Emir Külâl daha bilinen adı haline gelmiştir. Külâl Farsçada çömlek yapan anlamına gelir.[^2]

## Yaşamı

1284 yılında [Buhara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Buhara)'da doğdu. Babası da seyyid soyundan bir sufi dervişi olan Emir Hamza'dır. Gençliğinde yöre alimleri [bid'at](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bid%27at) olarak görse de güreş ile uğraştı. [Hacegan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hacegan) şeyhlerinden [Muhammed Baba Semmâsî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muhammed_Baba_Semm%C3%A2s%C3%AE)'ye bağlanarak yirmi yıl onun dersine devam etti. Daha sonra Baba Semmasi onu ileride tüm Orta Asya, İran ve Türk coğrafyasını etkisi altına alacak olan [Nakşibendilik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nak%C5%9Fibendilik) tarikatının kurucusu [Bahaddin Nakşibend](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muhammed_Bah%C3%A2edd%C3%AEn)'in yetiştirilmesinde görevlendirdi. Kaynaklarda yer alan Külâl'in [Timur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Timur)'la görüştüğü yönündeki rivayetler ise hatalıdır.

## Tasavvuf öğretileri

Seyyid Emir Külâl'ın öğretileri, özellikle Allah'a yönelik samimiyet, içsel arınma ve manevi gelişim üzerine odaklanır. Nakşibendi tarikatı, bu temel prensipleri benimseyerek müritlerine ruhsal disiplin ve içsel denge konularında rehberlik etmeyi amaçlar. Külâl'ın öğretileri, Orta Asya'da İslâm'ın yayılmasına ve tasavvufun derinleşmesine önemli katkılarda bulunmuştur. Nakşibendi tarikatı, günümüzde de birçok Müslüman topluluğunda etkisini sürdürmektedir.

[^1]: EMÎR KÜLÂL. <https://islamansiklopedisi.org.tr/emir-kulal>
[^2]: English Dari Dictionary. <https://files.eric.ed.gov/fulltext/ED192577.pdf>
