# Emir Şekib Arslan

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Emir_%C5%9Eekib_Arslan
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Emir Şekib Arslan, https://tr.wikipedia.org/wiki/Emir_%C5%9Eekib_Arslan (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/3f/Shakib_Arslan.gif)
* (public-domain)*

- **Doğum tarihi:** 25 Aralık 1869
- **Doğum yeri:** Şüveyfât, Lübnan
- **Ölüm yeri:** Beyrut, Lübnan
- **Milliyet:** Lübnanlı
- **Meslek:** Politikacı, yazar, şair, tarihçi
- **Din:** İslam

**Emir Şekib Arslan** ([Arapça](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arap%C3%A7a): **الأمير شكيب أرسلان**; d. 25 Aralık 1869 - ö. 9 Aralık 1946), [Lübnanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/L%C3%BCbnanl%C4%B1lar) yazar, politikacı ve fikir adamı.

İleri gelen [Dürzi](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%BCrziler) ailelerden birine mensuptur. Ancak kendisi ailesinin [Sünnileştiğini](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCnnilik) iddia etmiştir. Kendisi ve kardeşleri Sünni eğitimi görmüşler ve hayatları boyunca Sünni Müslüman olarak yaşamışlardır.

![1930'ların başında Suudi Arabistan'ı ziyaret eden Emir Şekib (sağdan ikinci) bir Bedevi kıyafetiyle. Onun sağında, Kudüs Başmüftüsü Emin el-Hüseynî ve daha sonra Suriye'nin başkanı olan Haşim el-Etâsî var.](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/1f/Atassi%2C_Husayni%2C_and_Arslan_in_Saudi_Arabia.jpg)
*1930'ların başında Suudi Arabistan'ı ziyaret eden Emir Şekib (sağdan ikinci) bir Bedevi kıyafetiyle. Onun sağında, Kudüs Başmüftüsü Emin el-Hüseynî ve daha sonra Suriye'nin başkanı olan Haşim el-Etâsî var. (public-domain)*

[Cemaleddin Efganî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemaleddin_Efgan%C3%AE) ve [Muhammed Abduh](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muhammed_Abduh)'un fikirlerinden etkilenen Arslan, [II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid)'in [Pan-İslamizm](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%9Cmmet%C3%A7ilik) politikalarının güçlü bir destekçisi oldu. Ayrıca, [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun hayatta kalmasının, ümmetin bölünmesine ve Avrupa emperyal güçleri tarafından işgal edilmesine karşı tek garanti olduğunu ve [Osmanlı Halifeliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hil%C3%A2fet) etrafında Türklerin ve Arapların birleşmesi gerektiğini savundu. Arslan'a göre, [Osmanlıcılık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1c%C4%B1l%C4%B1k) ve İslam birbirine yakından bağlıydı ve İslam reformu doğal olarak Osmanlı İmparatorluğu'nun canlanmasına yol açacaktı.[^1]

## Hayatı

1869'da [Şüveyfât](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9E%C3%BCveyf%C3%A2t)'ta doğdu. Amerikan okulunda başladığı eğitimine 1879'da Beyrut'ta Maruni okulunda devam etti. Fransızca öğrendi ve Arap tarihi ve edebiyatı alanında kendisini yetiştirdi. 1886'da [Muhammed Abduh](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muhammed_Abduh)'un öğretmenlik yaptığı Medresetü's-sultaniyye'ye geçiş yaptı. Muhammed Abduh'tan akaid ve fıkıh dersleri aldı ve bu okulda [Türkçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk%C3%A7e) öğrendi. 1887'de doğduğu yere döndü ve babasının ölümü üzerine Şüveyfat nahiye müdürlüğüne getirildi. 3 yıl sonra görevinden ayrılarak [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'a gitti ve Muhammed Abduh'un fikirlerini yayan gruba katıldı. Mısır'ın seçkin fikir adamlarıyla tanıştı. Bir süre sonra [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a gitti. İstanbul'da devrin önde gelen devlet adamlarıyla yakınlık kurdu. 1892'de [Paris](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris)'e gidip döndü. İstanbul'da [Cemaleddin Efganî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemaleddin_Efgan%C3%AE)'nin sohbetlerine katıldı ve ondan etkilendi.

1908'de [Jön Türkler](https://turkipedia.org/tr/wiki/J%C3%B6n_T%C3%BCrkler)'in iktidara gelmesiyle Şuf kaymakamlığına getirildi. 3 yıl bu görevde kaldıktan sonra 1911'de gizlice [Trablusgarb](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trablus)'a giderek [Enver Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Enver_Pa%C5%9Fa) kumandasında İtalyanlara karşı mücadele etmek için Osmanlı ordusuna katıldı. Aynı yıl İstanbul'a döndü Kızılay'da müfettişlik görevi verildi. 1914'te Meclis-i Mebusan'da [Havran](https://turkipedia.org/tr/wiki/Havran_%28b%C3%B6lge%29)'ı temsil etti.[^2] [I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1)'nda Suriye'de ayrılıkçı Arapları Osmanlı safına çekmek için çabaladı ve [Cemal Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemal_Pa%C5%9Fa)'ya yardımcı oldu. Savaş başladıktan sonra 2 yıl Suriye'de kaldıktan sonra 1916'da İstanbul'a döndü. Bir süre Enver Paşa ile birlikte çalıştı. Ardından 1917 yılının sonunda hususi bir vazife için [Almanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Almanya)'ya gönderildi ve uzun bir müddet [Avrupa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avrupa)'da kaldı.

1909'daki [31 Mart Vakası](https://turkipedia.org/tr/wiki/31_Mart_Vakas%C4%B1)'nda öldürülen Lazkiye Mebusu [Emir Arslan Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Emir_Arslan_Bey)'in kuzenidir.[^3] Kızı May, [Kemal Canbolat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kemal_Canbolat) ile evlenmiştir.[^4]

## Eserleri

- Bakûretü nazmi'l-Emir Şekib Arslan
- Li-Maza te'ahharel-müslimun ve li-maza tekaddeme gayruhum
- el-İrtisamatü'l-litaf fi hatri'l-hac ila akdesi'l-metaf
- Tarihu gazavati'l-'Arab fi Fransa ve Suvisre ve İtalya ve Cezairi'l-bahri'l-mutavassıt
- Divanü Emir Şekib Arslan
- el-Hulelü's-sündüsiyye fi'l-ahbar ve'l-aşari'l-Endelüsiyye
- en-Nehdatü'l-'Arabiyye fi'l-'aşri'l-hazır
- el-Vahdetü'l-'Arabiyye

### Türkçeye çevrilmiş eserleri

- İttihatçı Bir Arap Aydınının Anıları
- Ölüme Giden Yolda Üç Osmanlı
- Osmanlı’da Ayrılık Yanlısı Araplara Sesleniş
- Bir Arap Aydının Gözüyle Osmanlı Tarihi ve 1. Dünya Savaşı Anıları
- Hicaz Yolculuğu Hac Hatıraları 1910-1940
- Şehit Suriye
- Sürgünde Üç Ölüm

[^1]: Cleveland, William L. "A History of the Modern Middle East" (Westview Press, 2013) s. 131
[^2]: Türkiye Büyük Millet Meclîsi Vakfı Yayınları No : 15 Türk Parlamento Tarihi Meşrutiyete Geçiş Süreci I. ve II. Meşrutiyet II. Cilt Ayan Ve Mebûsân Meclisleri Üyelerinin Özgeçmişleri Prof. Dr. İhsan Güneş Türk Parlamento Tarihi Araştırma Grubu sayfa 62
[^3]: Abdullah MURADOĞLU. Dün ile bugün arasında bir Osmanlı âşığı: EMİR ŞEKİP ARSLAN. Yeni Şafak, 27 Kasım 2005. <https://www.yenisafak.com/arsiv/2005/aralik/02/hayat.html>
[^4]: Glass, Charles. The lord of no man's land: A guided tour through Lebanon's ceaseless war. Harper's Magazine, 1 Mart 2007. <http://www.charlesglass.net/archives/2007/03/the_lord_of_no.html>
