# Emine Nazikeda Kadınefendi

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Emine_Nazikeda_Kad%C4%B1nefendi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Emine Nazikeda Kadınefendi, https://tr.wikipedia.org/wiki/Emine_Nazikeda_Kad%C4%B1nefendi (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/df/Emine_Nazikeda.jpg)
* (public-domain)*

- **Doğum yeri:** Tsabal, Abhazya, Rus İmparatorluğu
- **Ölüm yeri:** Maadi, Kahire, Mısır Krallığı
- **Yattığı yer:** Abbasiye Mezarlığı, Kahire, Mısır Krallığı
- **Din:** İslam
- **Eş:** Vahdettin
- **Çocukları:** Fatma Ulviye Sultan; Sabiha Sultan
- **Ebeveynler:** Marşan Hasan Bey

**Emine Nazikeda Başkadınefendi** (9 Ekim 1866; [Tszabal](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tszabal), [Abhazya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abhazya) - 4 Nisan 1941, [Maadi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maadi)), [Sultan Vahdettin](https://turkipedia.org/tr/wiki/VI._Mehmed)'in eşi ve Baş Kadınefendidir. [Abhaz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abhazlar) asıllıdır.

Osmanlı Devleti'ndeki son Baş Kadınefendi'dir. Padişah kızları [Prenses Sabiha Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sabiha_Sultan) ve [Prenses Fatma Ulviye Sultan'ın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fatma_Ulviye_Sultan) annesidir.

## Yaşamı

[Abhazya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abhazya)'nın [Tzebelda](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tzebelda) kasabasında doğdu. Abhaz Prensi Hasan Bey Marşania ile Prenses Fatma Horecan Aredba'nın kızıdır. Ailesi [Osmanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ne, [93 Harbi](https://turkipedia.org/tr/wiki/93_Harbi)'nde [Abhazya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abhazya)'dan göç ederek yerleşti. [Marşania Abdülkadir Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mar%C5%9Fania_Abd%C3%BClkadir_Bey)'in kızkardeşidir.

Ailesi tarafından 1876 yılında kız kardeşleri *Daryal* ve *Naciye* ile kuzenleri *Amine*, *Rumeysa*, *Pakize*, *Fatma* ve *Kamile* Hanımlar ve sütnineleri ile birlikte küçük yaşta iken [Cemile Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemile_Sultan)'nın nedimelerinden olan halaları [Suzidil Hanım](https://turkipedia.org/tr/wiki/Suzidil_Han%C4%B1m)'ın yanına gönderildi. Sarayda Emine Nazikeda adını alan genç kız, [Cemile Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemile_Sultan)'nın veremli kızı Fatma Hanım Sultan'nın yoldaşı oldu. Fatma Sultan 1890 yılında öldü.

Emine Nazikeda Hanım'ı görüp âşık olan Sultan Vahdettin onu kardeşi [Cemile Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemile_Sultan) dan istedi. [Cemile Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemile_Sultan) üzerine eş almamak üzere yemin ettirdikten sonra nikâha izin verdi. Vahdettin 24, Emine Nazikeda Hanım 19 yaşında iken 8 Haziran 1885'te Ortaköy Sarayı'nda evlendiler.

Üç yıl sonra 1888'de dünyaya gelen kızları *Fenire Sultan* birkaç hafta sonra öldü. 12 Eylül 1892'de [Fatma Ulviye Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ulviye_Sultan), 19 Nisan 1894'te ise üçüncü kızları [Rukiye Sabiha Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sabiha_Sultan) doğdu. Bu doğumdan sonra doktorların başka çocuğu olamayacağını söylemesi üzerine Vahdeddin oğlan çocuk sahibi olması için eşinden evlenme izni aldı. Vahdetin, analığı ve [I. Abdülmecid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid)'in eşi olan Şayeste Hanım'ın nedimesi 16 yaşındaki [Seniye İnşirah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Seniye_%C4%B0n%C5%9Firah) ile 8 Temmuz 1905 tarihinde Çengelköy Sarayı'nda evlendi.

Eşinin 1918 yılında Padişah olması üzerine [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) Devletinin son baş kadınefendisi oldu. Beş nedimesi vardı. Baş nedime dayısı Prens Halil Aredba'nın ortanca kızı [Rumeysa Aredba](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rumeysa_Aredba) (1875-1927), ikinci nedime ağabeyi Abdülkadir Bey'in kızı [*Şahinde Hanım*](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eahinde_Han%C4%B1m) (esas adı [Kezban](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kezban)), üçüncü nedime *Bayla Hanım*, dördüncü nedime *Şaheser Hanım*, beşinci nedime ise [Leyla Açba](https://turkipedia.org/tr/wiki/Leyla_A%C3%A7ba) idi. Ablası *Prenses *[*Asubican Hanım*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Asubican_Han%C4%B1m) (1891-1955) da saraydan ayrılana kadar Emine Nazikeda Kadın Efendinin nedimeliğini yaptı.

[Vahdettin](https://turkipedia.org/tr/wiki/VI._Mehmed) yurdu terk edince, eşleri ve haremindeki bütün kadınlar [Ortaköy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ortak%C3%B6y%2C_Be%C5%9Fikta%C5%9F)'deki Feriye Sarayı'na nakledilmişlerdi. Emine Nazikeda baş kadınefendi ise önce kızının yanına yerleşti; sonra Feriye Sarayı'na gidip oradaki kadınların durumu düzelene kadar onların şartlarının düzeltilmesini sağladı.

3 Mart 1924 senesinde 431 sayılı kanunla Osmanoğlu hanedan üyeleri yurt dışına sürgün edilince yanında Vahdeddin'in ikinci kadını Müveddet, baş nedimesi prenses [Rumeysa Hanım](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rumeysa_Han%C4%B1m), harem ağaları ve iki kamyon eşya ile Vahdeddin'in kaldığı [San Remo](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sanremo)'daki villaya yerleştiler.

Vahdettin'in ölümünden sonra [Monte Carlo](https://turkipedia.org/tr/wiki/Monte_Carlo)'da kızı [Fatma Ulviye Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ulviye_Sultan) ile ev tuttu. 1929 yılında [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa)'nın [Menton](https://turkipedia.org/tr/wiki/Menton) şehrinde bir müddet kaldı ve daha sonra [Kahire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kahire)'ye yerleşti. 4 Nisan 1941'de Kahire'de öldü ve bu şehirdeki Abbasiye mezarlığı'na gömüldü.
