# El-Ariş Kuşatması (1799, Aralık)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/El-Ari%C5%9F_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_(1799%2C_Aral%C4%B1k)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: El-Ariş Kuşatması (1799, Aralık), https://tr.wikipedia.org/wiki/El-Ari%C5%9F_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281799%2C_Aral%C4%B1k%29 (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/44/Napoleons_Campaign_in_Egypt_1798.jpg)
* (http://www.lib.utexas.edu/maps/historical/shepherd/egypt\_napoleon\_camp\_1798.jpg, public-domain)*

- **Çatışma:** El-Ariş Kuşatması
- **Parçası:** Fransız Devrim Savaşları / 1798-1802 Osmanlı-Fransız Savaşı
- **Tarih:** 17-21 Aralık 1799
- **Yer:** El-Ariş
- **Bölge:** Mısır
- **Sonuç:** Kesin Osmanlı zaferi
- **Savaşan:** 22px Osmanlı Devleti; Fransa
- **Komutan:** 22px Yusuf Ziya Paşa; 22px Recep Paşa; 22px Arnavut Mustafa Paşa; Jean-Baptiste Kléber
- **Güç:** 4-5.000; 300
- **Kayıp:** Hafif; 300 ölü

**El-Ariş Kuşatması**, [1798-1802 Osmanlı-Fransız Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1798-1802_Osmanl%C4%B1-Frans%C4%B1z_Sava%C5%9F%C4%B1)'nda evre.

Sadrazam [Yusuf Ziya Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yusuf_Ziy%C3%A2eddin_Pa%C5%9Fa) komutasındaki Osmanlı ordusu 17-21 Aralık 1799'da (20 Şubat'tan beri Fransız işgalindeki) [El-Ariş](https://turkipedia.org/tr/wiki/El-Ari%C5%9F)'i kuşatarak geri aldı.

## Kuşatma öncesi

Fransız komutan [Napolyon Bonapart](https://turkipedia.org/tr/wiki/Napolyon_Bonapart)'ın [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa)'ya dönüşünden beri [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'da mahsur kalan Fransız ordusu [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa)'dan yardım bekliyordu. Eşzamanlı olarak Sadrazam [Yusuf Ziya Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yusuf_Ziy%C3%A2eddin_Pa%C5%9Fa) komutasındaki Osmanlı ordusu [Suriye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Suriye)'den [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'a doğru ilerliyordu. Mısır'daki Fransız ordusunun komutanı [Jean Baptiste Kléber](https://turkipedia.org/tr/wiki/Jean_Baptiste_Kl%C3%A9ber) Osmanlılara mütareke teklif etti. Yusuf Ziya Paşa bu başvuruyu olumlu değerlendirerek Osmanlıların müttefiki olan İngilizlerin bölgedeki donanmasının Amirali Smith’e bildirdi. İngilizlerin de muvafakatıyla Amiral Smith'in gemisinde, Fransız General Dize ve [Defterdar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Defterdar) Mustafa Reşid Bey ve [Reîsü'l-küttâb](https://turkipedia.org/tr/wiki/Re%C3%AEs%C3%BC%27l-k%C3%BCtt%C3%A2b) Rasih Efendi'nin yaptıkları görüşmede ateşkese yönelik ön koşullar belirlendi.[^1]

Bununla birlikte, yardımcı birliklerle birlikte 60.000 askere ulaşan Osmanlı ordusu [Gazze](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gazze)'ye ulaşmıştı ve [Sina Çölü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sina_Yar%C4%B1madas%C4%B1)'nü geçmeden önce su kaynaklarını garantiye alması gerekiyordu.

## Kuşatma

Görüşmeler devam ederken Sadrazam [Yusuf Ziya Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yusuf_Ziy%C3%A2eddin_Pa%C5%9Fa) komutasındaki Osmanlı ordusu da ileri harekâtını sürdürdü. 17 Aralık 1799'da öncü kuvvetler olarak öne sürülen [Sivas Beylerbeyi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rum_%28eyalet%29) Recep Paşa komutasındaki birlikler [El-Ariş](https://turkipedia.org/tr/wiki/El-Ari%C5%9F)'in batısındaki Bi’ri Mesudiye’yi zapt etti ve El-Ariş'i kuşattı.

[Napolyon Bonapart](https://turkipedia.org/tr/wiki/Napolyon_Bonapart), [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'ın kilidi konumundaki [El-Ariş](https://turkipedia.org/tr/wiki/El-Ari%C5%9F)'i tahkim etmiş, çok miktarda mühimmat ve zahire ile seçkin 300 Fransız askerini El-Ariş kalesinin muhafazası için görevlendirmişti. [Kahire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kahire) yakınlarındaki El-Salihiye'de (*As-Salihiyyah*) bulunan Fransız ordusunun komutanı [Jean Baptiste Kléber](https://turkipedia.org/tr/wiki/Jean_Baptiste_Kl%C3%A9ber) de El-Ariş'in savunulmasından yanaydı.

Sayıca Fransız garnizonundan çok üstün olan Recep Paşa komutasındaki birlikler dört gün süren çatışmaların ardından kaleye girmeyi başardılar. Bununla birlikte [Maraş Beylerbeyi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Z%C3%BClkadriye_%28eyalet%29) [Arnavut Mustafa Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arnavut_Mustafa_Pa%C5%9Fa) komutasındaki askerlerin ateşi sonucunda Fransız cephaneliği infilak edince Mustafa Paşa ve birçok Fransız askeri öldü.[^2] Fransız garnizonu tamamen imha edildi.[^3]

## Kuşatma sonrası

Osmanlı ordusu bu kritik mevkiyi dört günlük kuşatma sonucunda geri alırken, kuşatmaya rağmen Osmanlılar ile Fransızlar arasında [Kahire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kahire)'nin teslimi ve [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'ın tahliyesi odaklı müzakereler kesintiye uğramadı.

[^1]: "Fransa-Mısır ve Osmanlı İmparatorluğu", Enver Ziya Karal, İstanbul (1938), s.122-123
[^2]: "Türk Silahlı Kuvvetler Tarihi - 1798-1802 Osmanlı Fransız Harbi", GenKur Basımevi, Ankara (1987), s.81-82
[^3]: "Büyük Osmanlı Tarihi", Joseph von Hammer, c.17, s.104