# Ebû Said-i Ebu’l-Hayr > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Eb%C3%BB_Said-i_Ebu%E2%80%99l-Hayr > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Ebû Said-i Ebu’l-Hayr, https://tr.wikipedia.org/wiki/Eb%C3%BB_Said-i_Ebu%E2%80%99l-Hayr (CC-BY-SA-4.0) ![](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bb/Ab%C5%AB-Sa%27%C4%ABd_Abul-Khayr_Statue_at_nishapur_%285%29.jpg/1280px-Ab%C5%AB-Sa%27%C4%ABd_Abul-Khayr_Statue_at_nishapur_%285%29.jpg) * (Sonia Sevilla, CC0-1.0)* - **Adı:** Ebu Said-i Ebu’l-Hayr - **Doğum tarihi:** 7 Aralık 967 - **Doğum yeri:** Mihne, Horasan - **Ölüm yeri:** Mihne, Horasan - **Meslek:** Şair, mutasavvıf - **Akım:** Tasavvuf edebiyatı **Ebu Said-i Ebu'l-Hayr** veya tam adıyla **Ebu Said Fazlullah b. Ebu'l-Hayr Ahmed b. Muhammed el-Meyhenî** ([Farsça](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fars%C3%A7a): ابوسعید ابوالخیر, d. 7 Aralık 967, [Mihne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihne%2C_Ahal) - ö. 12 Ocak 1049, [Mihne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihne%2C_Ahal)), [Horasanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Horasan_%28%C4%B0ran%29) mutasavvıf, şair. ## Hayatı Bugün [Türkmenistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkmenistan) sınırları içinde yer alan [Mihne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihne%2C_Ahal) kasabasında doğdu. Sema meclislerinin müdavimi olan babası Ebu'l-Hayr Ahmed attardı. Babası ile beraber bu meclislere katılarak tasavvufu tanıdı ve şiirler ezberleyerek çeşitli sema meclislerinde okudu. [Merv](https://turkipedia.org/tr/wiki/Merv) ve [Serahs](https://turkipedia.org/tr/wiki/Serahs)'ta çeşitli alimlerden [fıkıh](https://turkipedia.org/tr/wiki/F%C4%B1k%C4%B1h), [hadis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hadis) ve [tefsir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tefsir) ilimlerini okudu. [Serahs](https://turkipedia.org/tr/wiki/Serahs)'ta Lokman-ı Serahsî'nin aracılığıyla Şeyh Ebu'l-Fazl Muhammed b. Hasan es-Serahsî tanıştı ve bu şeyhten etkilenerek tavsiyesine uyup [Mihne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihne%2C_Ahal)'ye döndü ve yedi yıl sürecek riyazet hayatına başladı.[^1] Çileli bir yedi yıldan sonra tekrar [Serahs](https://turkipedia.org/tr/wiki/Serahs)'a Şeyh Ebu'l-Fazl'ın yanına döndü. Bir süre sonra şeyhi tekrar [Mihne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihne%2C_Ahal)'ye gönderdi. Burada tuvalet ve camileri temizliyor, susarak çileli bir hayat sürüyordu. Daha sonra tekrar Şeyh Ebu'l-Fazl'ın yanına dönerek çileli hayatına burada devam etti. Yine Şeyh Ebu'l-Fazl'ın tavsiyesine uyup [Nişabur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ni%C5%9Fabur)'a giderek burada [Kuşeyrî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ku%C5%9Feyr%C3%AE) ve [Cüveynî](https://turkipedia.org/tr/wiki/C%C3%BCveyn%C3%AE) gibi çeşitli alim ve mutasavvıflarla tanıştı ve sufî [Ebu Abdurrahman es-Sülemî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ebu_Abdurrahman_es-S%C3%BClem%C3%AE)'den hırka giydi. [Minhe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihne%2C_Ahal) ve [Nişabur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ni%C5%9Fabur)'daki tekkelerinde etrafına çok sayıda mürid toplandı. Tekkede şiirler ve ilahiler okuyarak naralar atıyor, raks ederek cezbeye geliyordu. Servete biriktirmiyor ve para taşımıyordu. Ziyafet sofralarının ve sema meclislerinin masraflarını borç para, zenginlerin bağışları veya devlet adamlarının yardımları ile karşılanırdı. [Hallâc-ı Mansûr](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hall%C3%A2c-%C4%B1_Mans%C3%BBr) gibi cezbeli bir tasavvuf anlayışına sahipti. [Şathiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eathiye)ler söylemiş, gönlünden geçenleri açıkça ifade etmiştir. Vaazları ve şiirleriyle çevresindekileri öylesine derinden etkilemiş ki yere attığı karpuz kabuğu tebberrük için satılıyordu. [İbn Hazm](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0bn_Hazm) şöhretinin [Endülüs](https://turkipedia.org/tr/wiki/End%C3%BCl%C3%BCs)'e kadar yayıldığını söyler.[^2] 12 Ocak 1049'da [Mihne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihne%2C_Ahal)'de öldü. Çeşitli kaynaklarda [Gel Gel Ne Olursan Ol Yine Gel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gel_Gel_Ne_Olursan_Ol_Yine_Gel) şiirinin kendisine ait olduğu iddia edilir ancak kime ait olduğu kesin olarak bilinmez. ## Eserleri - *Çihil Makam* [^1]: TDV İslam Ansiklopedisi, cilt: 10, sayfa: 220-222 [^2]: İbn Hazm, el-Faşl, IV, 188.