# Donduk Kuular

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Donduk_Kuular
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Donduk Kuular, https://tr.wikipedia.org/wiki/Donduk_Kuular (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/8/8e/Donduk_Kuular.jpg)
* (Donduk Kuular, public-domain)*

- **Milliyeti:** Tuva
- **Doğum tarihi:** 1888
- **Partisi:** Tuva Halkının Devrimci Partisi
- **Sıra:** Tuva Halk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu Başkanı
- **Dönembaşı:** 1925
- **Dönemsonu:** 1929
- **Öncegelen:** Soyan Oruygu
- **Sonragelen:** Adyg-Tulush Khemchik-ool

**Donduk Kuular** (Tuva Dilinde, \[kuːlɑr dɔnˈduk\], 1888–1932) [Tuvalı bir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuva_Cumhuriyeti) keşiş, politikacı ve [Tuva Halk Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuva_Halk_Cumhuriyeti) başbakanıydı.

[Çin'in Qing hanedanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ing_Hanedan%C4%B1) döneminde [Tannu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tand%C4%B1_Uranhay) Uriankhai'de doğan Donduk, aslen [Lamaist](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tibet_Budizmi) bir keşişti.[^1] Bir grup Rus destekli [Bolşevik'in](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bol%C5%9Fevizm) lideri olarak, Tannu Tuva Halk Cumhuriyeti'nin 1921'de [Rus İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) 'ndan bağımsızlığını ilan etti. Ardından Tuva Halkının Devrimci Partisi üyeliğine geçti.

Genç ulusunun savunmasızlığının farkında olan Donduk, [Moğol Halk Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mo%C4%9Folistan_Halk_Cumhuriyeti) ile bağlar kurmaya çalıştı. Manastır geçmişi ve [teokratik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Teokrasi) eğilimleri, [Joseph Stalin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Josef_Stalin)'in artan öfkesine rağmen çıkarlarını geliştirmeye çalıştığı ülkenin Budist kesimi ile yakın bir ilişki kurmasını sağladı. 1926'da Budizmi Tannu Tuva'nın devlet dini olarak kabul ettirdi ve Kasım ayında ülke [Tuva Halk Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuva_Halk_Cumhuriyeti) olarak yeniden adlandırıldı.[^2]

Stalin, Donduk'un ayrılıkçı ve teokratik eğilimlerini iğrenç buldu ve komünist enternasyonalizm ve [ateizm](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ateizm) ilkelerine karşı çıktı. 1929'da iktidardan uzaklaştırıldı ve tutuklandı. Bu arada, [Doğu emekçileri Komünist Üniversitesi'nden beş Tuvan mezunu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Do%C4%9Fu_Emek%C3%A7ileri_Kom%C3%BCnist_%C3%9Cniversitesi) Tuva'ya *olağanüstü komiserler* atandı. Stalin'e olan bağlılıkları, Donduk'un görmezden geldiği kolektivizasyon gibi politikalar izlemelerini sağladı. 1929'da bir darbe başlatıldı. Bu komiserlerden biri olan [Salçak Toka](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sal%C3%A7ak_Toka), Donduk'un konumunu Tuvan Halk Devrimci Partisi Genel Sekreteri olarak değiştirdi. Aynı yıl Donduk idam edildi.[^3]

[^1]: Jonathan D. Smele: Historical Dictionary of the Russian Civil Wars, 1916–1926, 2015, Lanham (Maryland) 2015, p. 1197. <https://books.google.de/books?id=QwquCgAAQBAJ&pg=PA1197#v=onepage&q&f=false>
[^2]: Frank Stocker: Als Vampire die Mark eroberten: Eine faszinierende Reise durch die rätselhafte Welt der Banknoten in 80 kurzen Geschichten, (online) 2015, p. 69. <https://books.google.de/books?id=akouCwAAQBAJ&pg=PT69#v=onepage&q&f=false>
[^3]: Indjin Bayart: An Russland, das kein Russland ist, Hamburg 2014, p. 114. <https://books.google.de/books?id=wtY_AwAAQBAJ&pg=PT114#v=onepage&q&f=false>
