# Donabed Lüleciyan

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Donabed_L%C3%BCleciyan
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Donabed Lüleciyan, https://tr.wikipedia.org/wiki/Donabed_L%C3%BCleciyan (CC-BY-SA-4.0)

- **Doğum yeri:** Harput, Osmanlı imparatorluğu
- **Ölüm yeri:** Erzurum, Türkiye
- **Nationality:** Osmanlı Ermenisi
- **Meslek:** Editör ve yazar

**Donabed Lüleciyan** (Տօնապետ Լիւլէճեան, 2 Ocak 1875, [Harput](https://turkipedia.org/tr/wiki/Harput) – 1917, [Erzurum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum)[^1]) [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nda [Ermeni](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_Ermenileri) editör ve öğretmen.

## Hayatı

Lüleciyan [Harput](https://turkipedia.org/tr/wiki/Harput) doğumluydu ve Harput'taki Ermeni [Fırat Koleji](https://turkipedia.org/tr/wiki/F%C4%B1rat_Koleji)'nde kimya öğretmenliğini yaptı.[^2] 1908 [Jön Türk Devrimi](https://turkipedia.org/tr/wiki/J%C3%B6n_T%C3%BCrk_Devrimi)'den sonra [Osmanlı Anayasası](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%A2n%C3%BBn-%C4%B1_Es%C3%A2s%C3%AE)nın iade edilmesi [Ermeniler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeniler) için ömrü ve Ermenice dili eğitimi önemli bir ölçüde geliştirdi.[^3] 1909 ve 1910 yılları arasında kolejin *Yeprad* (Ermenice Fırat) gazetesi için yazdı.[^4] Ermeniler ve Türk milletleri arasındaki bir anlayışın desteklenmesinin gerekliliğini yazdı.[^5] 1910'dan itibaren [ABD](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amerika_Birle%C5%9Fik_Devletleri)'deki ünlü [Yale](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yale_%C3%9Cniversitesi) ve [Cornell Üniversitelerinde](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cornell_%C3%9Cniversitesi) de okudu.[^6] 1912'de Fırat Koleji'ne döndüğünde,[^7] Ermeni-Türk bağlarının korunmasının önemini vurgulayan Ermeni aydınlarından biriydi. Harput çevresindeki okullarda ve özellikle Fırat Koleji'nde yaygın olarak kutlanan 1913 Ekim'inde [Ermeni alfabesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeni_alfabesi)nin 1500. yıldönümünde, Ermeni entelektüel gelişiminin yeniden canlanmasına odaklanan bir konuşma yaptı.[^8] 1915 [Ermeni Kırımı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeni_K%C4%B1r%C4%B1m%C4%B1)nda küçük erkek kardeşi[^9] ve aynı zamanda arkadaşı [Hovhannes Bucikanyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hovhannes_Bucikanyan) gibi Fırat Koleji öğretmenleri ile birlikte gözaltına alındı ve işkence gördü.[^10] Lüleciyan esaretten kurtularak [Dersim](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dersim) bölgesindeki dağlara yerleşmek ve saklanmak zorunda kalır[^11] ve burada anılarını yazar. 1917'de [tifüs](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tif%C3%BCs)e yakalandığı ve o zamanlar [Rus İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) tarafından yönetilen [Erzurum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum)'da öldüğü için bunları yaşamı boyunca yayınlayamadı.[^12][^13]

## Özel hayatı

Donabed Lüleciyan, Yeğsa ile evliydi. Dört çocuklarından ismi bilinen ikisi Hraçya ve Ara'dır. İki oğlu Ermeni Kırımından sağ kurtuldu ve Amerika Birleşik Devletleri'ne yerleşmek zorunda kaldı.[^14]

[^1]: Dr. Parmelee's Comments on some Euphrates College Profs and their Fate during the Armenian Genocide. groong.com. <https://groong.com/orig/ak-20110627.html>
[^2]: Home :: Houshamadyan - a project to reconstruct Ottoman Armenian town and village life. www.houshamadyan.org. <https://www.houshamadyan.org/voices/book-page.php?id=22&page=9>
[^3]: Tachijan, Vahé (2015-09-28). Kieser, Hans-Lukas (ed.), s.2014–215
[^4]: Tachijan, Vahé (2015-09-28). Kieser, Hans-Lukas (ed.), p.215
[^5]: Tachijan, Vahé (2015-09-28). Kieser, Hans-Lukas (ed.), s.220
[^6]: Tachijan, Vahé (2015-09-28). Kieser, Hans-Lukas (ed.), p.215
[^7]: Tachijan, Vahé (2015-09-28). Kieser, Hans-Lukas (ed.), s.216
[^8]: Tachijan, Vahé (2015-09-28). Kieser, Hans-Lukas (ed.), pp.221–222
[^9]: Atkinson, Tacy. The German, the Turk and the Devil Made a Triple Alliance: Harpoot Diaries, 1908-1917. Gomidas Institute, 2000, s. 41. <https://books.google.com/books?id=w9JJSJRvCzQC&q=Hovhannes+Bujicanian&pg=PA41>
[^10]: Tachijan, Vahé (2015-09-28). Kieser, Hans-Lukas (ed.), s.232
[^11]: Tachijan, Vahé (2015-09-28). Kieser, Hans-Lukas (ed.), p.219
[^12]: Tachijan, Vahé (2015-09-28). Kieser, Hans-Lukas (ed.), p.219
[^13]: Tachijan, Vahé. World War I and the End of the Ottomans: From the Balkan Wars to the Armenian Genocide. Bloomsbury Publishing, 28 Eylül 2015, s. 212-213. <https://books.google.com/books?id=QhKMDwAAQBAJ&q=world+war+I+and+the+end+of+the+ottomans+abdurrezzak+and&pg=PA291>
[^14]: Dr. Parmelee's Comments on some Euphrates College Profs and their Fate during the Armenian Genocide. groong.com. <https://groong.com/orig/ak-20110627.html>
