# Diran Kelekyan

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Diran_Kelekyan
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Diran Kelekyan, https://tr.wikipedia.org/wiki/Diran_Kelekyan (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/a/a2/Diran_Kelekian.jpg)
* (public-domain)*

- **Adı:** Diran Kelekyan
- **Doğum yeri:** Kayseri, Osmanlı imparatorluğu
- **Ölüm yeri:** Çankırı, Osmanlı imparatorluğu
- **Meslek:** Yazar, Gazeteci, Tarihçi
- **Milliyet:** Ermeni
- **Vatandaşlık:** Osmanlı Ermenileri

**Diran Kelekyan** ([Ermenice](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermenice): Տիրան Քէլէկեան, 1862 - 1915), [Osmanlı Ermenisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_Ermenileri) gazeteci, yazar ve siyaset tarihçisidir.

## Hayatı

1862 yılında [Kayseri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kayseri)'de [Sarraf](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sarraf) Kirkor Kelekyan Efendi'nin oğlu olarak dünyaya geldi.[^1] 1880 yılında ticaret mektebinde okumak üzere [Marsilya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Marsilya)'ya gönderildi. Dönüşünde gazeteci ve avukat oldu. Ermeni harfli Türkçe yayımlanan *Manzume-i Efkâr* gazetesinin muharrirliğinde bulundu, Ermeni harfli Türkçe haftalık *Cihan* gazetesini bir yıl süreyle yayımladı ve aynı zamanda Hamid Vehbi'nin *Saadet* gazetesinin önce mütercimi, sonra başyazarı oldu. *Tarîk Sabah*, *Cerîde-i Şarkiyye* gazetelerinde yazarlık, başyazarlık yaptıktan sonra 1904 yılında [Londra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra)'ya kaçtı. 1908 yılında [Meşrutiyetin İlanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Me%C5%9Frutiyet) üzerine [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a döndü.[^2] Bir yandan *Sabah* gazetesi siyasi başmuharriri olarak çalıştı ve diğer yandan 1909 ile 1914 arasında [Mekteb-i Harbiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Harp_Okulu) ve [Mekteb-i Mülkiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara_%C3%9Cniversitesi_Siyasal_Bilgiler_Fak%C3%BCltesi) gibi okullarda tarih-i siyasi muallimi olarak çalıştı.[^3] 24 Nisan 1915 tarihinde tutuklanıp [Çankırı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ank%C4%B1r%C4%B1)'ya gönderildi.[^4][^5][^6][^7] Bir grup asker eşliğinde mahkemeye çıkarılmak üzere yola koyulduğu 20 Ekim 1915 günü Kızılırmak üstündeki [Çokgöz Köprüsü](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87okg%C3%B6z_K%C3%B6pr%C3%BCs%C3%BC)'nde öldürüldü.[^8] Ancak [Ali Çankaya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ali_%C3%87ankaya) kendisinin 1 Eylül 1918 tarihinde öldüğünü ileri sürmektedir.[^9]

[^1]: Ali Çankaya, Yeni Mülkiye Târihi ve Mülkiyeliler (Mülkiye şeref kitabı), Ankara Üniversitesi. Siyasal Bilgiler Fakültesi Yayınları,s. 966. <http://books.google.co.uk/books?ei=kCiWUerSNoyiiAfRwYHAAw&id=f84KAQAAIAAJ&dq=Diran+Kelekyan+Sabah+Ali+%C3%87ankaya&q=%22Eyl%C3%BCl+1918%22#search_anchor>
[^2]: Ali Çankaya, Yeni Mülkiye Târihi ve Mülkiyeliler (Mülkiye şeref kitabı), Ankara Üniversitesi. Siyasal Bilgiler Fakültesi Yayınları,s. 966. <http://books.google.co.uk/books?ei=kCiWUerSNoyiiAfRwYHAAw&id=f84KAQAAIAAJ&dq=Diran+Kelekyan+Sabah+Ali+%C3%87ankaya&q=%22Eyl%C3%BCl+1918%22#search_anchor>
[^3]: Ali Birinci, Tarihin Alacakaranlığında: Meşâhir-i Meçhûleden Birkaç Zât, Cilt 2, Dergâh Yayınları, 2010, s. 651.
[^4]: Hür, Ayşe. 24 Nisan 1915’te ‘aslında’ ne oldu. taraf. <http://www.taraf.com.tr/ayse-hur/makale-24-nisan-1915-te-aslinda-ne-oldu.htm>
[^5]: http://www.soykirim.heval.info/index.php/component/content/article/78-soykirimla-ilgili-yazilar/83-ara-sarafian-24-nisan-1915te-ne-oldu <http://www.soykirim.heval.info/index.php/component/content/article/78-soykirimla-ilgili-yazilar/83-ara-sarafian-24-nisan-1915te-ne-oldu{{Ölü>
[^6]: Kévorkian, Raymond H.. The Armenian genocide : a complete history. I. B. Tauris, 2010, s. 529. <http://books.google.com/books?id=JY4RifQksFMC&dq>
[^7]: Sevag, Grigoris Balakian ; translated by Peter Balakian with Aris. Armenian Golgotha : a memoir of the Armenian genocide, 1915-1918. Vintage Books, 2010, s. 444. <https://archive.org/details/armeniangolgotha00unse>
[^8]: Zarakolu, Ragıp. Ölüme giden sürgün. <http://www.akintiya-karsi.org/koxuz/node/5876>
[^9]: Ali Çankaya, Yeni Mülkiye Târihi ve Mülkiyeliler (Mülkiye şeref kitabı), Ankara Üniversitesi. Siyasal Bilgiler Fakültesi Yayınları,s. 966. <http://books.google.co.uk/books?ei=kCiWUerSNoyiiAfRwYHAAw&id=f84KAQAAIAAJ&dq=Diran+Kelekyan+Sabah+Ali+%C3%87ankaya&q=%22Eyl%C3%BCl+1918%22#search_anchor>
