# Derviş Paşa (1578 ölümlü)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Dervi%C5%9F_Pa%C5%9Fa_(1578_%C3%B6l%C3%BCml%C3%BC)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Derviş Paşa (1578 ölümlü), https://tr.wikipedia.org/wiki/Dervi%C5%9F_Pa%C5%9Fa_%281578_%C3%B6l%C3%BCml%C3%BC%29 (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/01/Secaatname_0016._Ottoman_commander_Dervis_Pasha_at_the_1578_Battle_of_%C3%87%C4%B1ld%C4%B1r._Secaatname_%281586%29.jpg)
* (1586, Asafi, public-domain)*

- **Doğum tarihi:** 16. yüzyıl
- **Doğum yeri:** Sokoloviçi?, Osmanlı İmparatorluğu
- **Ölüm tarihi:** 1578
- **Ölüm yeri:** Kartli Krallığı
- **Ölüm nedeni:** Çatışmada ölüm
- **Savaşları:** 1578-1590 Osmanlı-Safevî Savaşı; Lala Mustafa Paşa'nın Kafkas Seferi; Çıldır Muharebesi

**Derviş Paşa** (16. yüzyıl, Sokoloviçi? – 1578, [Kartli Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kartli_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)), [Sırp](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rplar) asıllı [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) komutanı ve devlet adamıdır.

## Hayatı

### İlk yılları

16. yüzyılda [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nda [Sırp](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rplar) kökenli [Sokollu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sokollu) âilesine doğdu. Önde gelen kardeşleri [Gâzi Ferhâd Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gazi_Ferhad_Pa%C5%9Fa) ile Kara Ali Bey'dir. 1568/1569'da [Şam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam_%28eyalet%29), 1570/1571'de [Haleb](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halep_%28eyalet%29) ve 1575/1576'da [Diyâr-ı Bekr](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diyarbekir_%28eyalet%29) vâlisi oldu.[^1]

### 1578 Kafkasya Seferi

Serdâr [Lala Mustafa Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lala_Mustafa_Pa%C5%9Fa)'nın 1578'deki [Kafkas Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lala_Mustafa_Pa%C5%9Fa%27n%C4%B1n_Kafkas_Seferi) sırasında Osmanlı ordusu, Gürcü kalelerini fethetmek üzere [Ardahan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ardahan) üzerinden [Çıldır](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87%C4%B1ld%C4%B1r) ovasına iniyordu. Derviş Paşa, yaklaşık 300-400 askerden oluşan küçük bir öncü birliğine komuta ediyordu. [Tokmak Han](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tokmak_Han), [İmam Kulu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mam_Kulu) ve Kara Han liderliğindeki 20.000 kişilik [Safevî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler) kuvveti tarafından ânî bir baskına uğradı. Safevîlerin amacı Osmanlı ordusunun dağları aşmasını engellemekti. Derviş Paşa, sayıca çok üstün olan Safevî kuvvetlerine rağmen [çarpışmaya girdi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87%C4%B1ld%C4%B1r_Muharebesi) ve ağır kayıplar verdi.[^2]

Durumun vahâmetini fark eden Mustafa Paşa, Derviş Paşa'ya yardım etmesi için [Özdemiroğlu Osman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zdemiro%C4%9Flu_Osman_Pa%C5%9Fa)'yı 600 askerle birlikte gönderdi. Osman Paşa yardıma yetişerek zor durumdaki Osmanlı ordusuna destek sağladı. Askerlerine tedbir almalarını emretti ve tüfekçilerinin Safevî ordusu üzerinde aralıksız bir ateş baskısı uygulamasını sağladı. Osman Paşa'nın cesâreti sâyesinde Safevîlere karşı zorlu bir zafer kazanıldı.[^3]

Derviş Paşa, 1578'de bu Kafkasya Seferi sırasında öldü.[^4] Oğlu Mehmed Bey'dir.[^5]

[^1]: Süreyya, Mehmed. Sicill-i Osmânî. Tarih Vakfı Yurt Yayınları, Mayıs 1996, s. 418. <https://archive.org/details/sicill-i.osmani_01/Sicill-i.Osmani_02/>
[^2]: Eravcı, H. Mustafa. Özdemiroğlu Osman Paşa. Akçağ, 2017, s. 61-63.
[^3]: Eravcı, H. Mustafa. Özdemiroğlu Osman Paşa. Akçağ, 2017, s. 61-63.
[^4]: Dakic, Uros. The Sokollu family clan and the politics of vizieral households in the second half of the sixteenth century (thesis). Central European University, 2012, s. 59. <https://www.etd.ceu.edu/2012/dakic_uros.pdf>
[^5]: Süreyya, Mehmed. Sicill-i Osmânî. Tarih Vakfı Yurt Yayınları, Mayıs 1996, s. 418. <https://archive.org/details/sicill-i.osmani_01/Sicill-i.Osmani_02/>
