# Davit Dadiani

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Davit_Dadiani
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Davit Dadiani, https://tr.wikipedia.org/wiki/Davit_Dadiani (CC-BY-SA-4.0)

![Davit Dadiani, Megrelya Prensi](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/5/50/David_Dadiani.jpg)
*Davit Dadiani, Megrelya Prensi (public-domain)*

**Davit Dadiani** ([Gürcüce](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrc%C3%BCce): დავით დადიანი; 23 Ocak 1813 - 30 Ağustos 1853), 1846'dan 1853'teki ölümüne [Megrelya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Megrelya_Prensli%C4%9Fi)'nın prensliğini yapmıştır. [Dadiani hanedanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dadiani_hanedan%C4%B1)ndan gelen Davit, V. Levan Dadiani'nin oğludur. 1840'ta babasının emekli olmasıyla Megrelya'nın *fiilen* hükümdarı olmuştur. Babası gibi Davit de [Rus İmparatorluğu'na](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) bağlı olarak hüküm sürmüş, Rus ordusunda tümgeneral olarak görev yapmıştır. Davit, Megrelya'nın hükûmetini, ekonomisini ve eğitimini modernleştirmek için yoğun çaba sarf etmiştir. Megrelya halkının Dadiani'nin sert yeniliklerine olan hoşnutsuzluğundan bahseden Rus yetkililer, Dadiani'nin istifa etmesi için rüşvet teklif etmiş ama Dadiani istifa etmemiştir. Davit 40 yaşında [sıtma](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1tma)dan ölmüştür.

## İlk yılları ve hükümdarlığı

Davit Dadiani, Megrelya'nın başkent [Zugdidi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zugdidi)'nin yakınlarındaki Chkaduashi köyünde, V. Levan Dadiani ve karısı Prenses Marta Tsereteli'nin oğlu olarak dünyaya geldi. Eğitim yaşına gelen Davit, Rus generaller Vasili Bebutov ve Georg Andreas von Rosen rehberliğinde eğitilmesi için [Tiflis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tiflis)'e gönderildi.[^1] 1829'da [Kazak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazaklar_%28Slav%29) Can Muhafızları alayında subay olarak görevlendirildi. 1834 ve 1838 yılları arasında, babasının can çekişen Megrelya hükûmeti ve ekonomisini düzeltmeye yardım etmesini istemesi üzerine Megrelya'da kaldı. Bununla beraber, Davit'in reform çabaları yerel halk ve hatta babası tarafından hoş karşılanmamıştır. Hayal kırıklığına uğrayan Davit Tiflis'e dönmüş ve Albay rütbesine terfi ederek Rus ordusunda çalışmaya devam etmiştir. V. Levan, oğlunun tahta geçmesi için 11 Mayıs 1840'ta prenslikten istifa etmiştir. Davit prensliğin yardımcı prensi ve *fiili* hükümdarı olurken, Levan sadece unvan olarak prensliğe devam etmiştir. Levan'ın 1846'daki ölümüyle beraber Davit prens unvanını da almıştır.[^2][^3]

## Megrelya'daki reformları

![Zugdidi'deki Dadiani Sarayı.](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/ed/Dadiani_Palace.jpg)
*Zugdidi'deki Dadiani Sarayı. (Lika ( ლ ი კ ა ) ლიკა აბრალავა, public-domain)*

Tahta geçen Davit, prensliğinin hükûmetini ve ekonomisini modernize etmek için bir dizi reform başlattı. Megrelya'daki yerleşimlerin babadan oğla geçen valilerini atanmış yetkililerle değiştirdi, mahkemeyi asillerin kontrolünden arındırdı ve 12 bağımsız avukatı adaletin nihai sağlayıcıları olarak atadı. Ayrıca, din konusunda da reformlar yapan Davit, rahipleri serflikten kurtarmış ve Megrelya'nın [Chkondidi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Martvili_Manast%C4%B1r%C4%B1) başpiskopusunu kendisine bağlı hale getirmiştir.[^4][^5]

Dadiani ayrıca çeyiz kurumunu kaldırmış, sivil altyapıyı geliştirmiş ve 10 Megrelyalının Tiflis'te profesyonel eğitim alması için yıllık burs programları başlatmıştır.[^6] Zugdidi'deki bir ipek fabrikasıyla Zugdidi ve Salhino'da alkollü içecek fabrikalarının kurulmasına finansal destek sağlamıştır. Dadiani, Zugdidi'deki sarayında, Gürcü eserleri müzesi ve eski Gürcü el yazmalarının yer aldığı bir kütüphane kurmuştur. Saray daha sonra oğlu Niko tarafından Gürcüler Arasında Okuryazarlığı Yayma Derneği'ne bırakılmıştır.[^7]

Dadiani'nin reformlarını sert bir şekilde yürütmesi halk arasında hoşnutsuzluğa neden olmuştur. Eleştirmenler onu despotluk ve kendini zenginleştirme ile suçlamıştır. [Kafkasya Genel Valisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kafkasya_Genel_Valili%C4%9Fi) Mihail Vorontsov, Dadiani'ye parasal tazminat karşılığında istifa etmesini önererek bu duruma tepki gösterdi. Davit, mülklerini ve pozisyonunu kaybetmemek için Vorontsov'a 30.000 chervonet teklif etmiştir. Vorontsov, Davit'i Megrelya'nın özerkliğini sonlandırmakla tehdit ettikten sonra, Dadiani Rusya'nın menfaatlerine uygun davranacağına dair söz verdi.[^8]

## Rusya ile ilişkisi

Genel olarak, Davit Dadiani yönetimi boyunca Rus İmparatorluğu'na sadık olmuştur. Megrelya güçlerinin başında iken, 1841'de [Guria](https://turkipedia.org/tr/wiki/Guria)'daki Rus karşıtı isyancılarla ve yılın ilerleyen dönemlerinde Kuzeybatı Kafkasya kıyılarındaki [Çerkes](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87erkesler) halklarına karşı savaşmıştır. Dadiani, 1845'te tümgeneral rütbesine terfi etti.[^9][^10] Davit, [Abhazya'daki](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abhazya_Prensli%C4%9Fi) [Şaş'e Hanedanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eerva%C5%9Fidze_Hanedan%C4%B1) ile Samurzakano sınırındaki bölgenin hakimiyeti konusunda anlaşamamıştır. 1847'de Rus hükûmeti Samurzakano'yu Megrelya'nın kontrolünden çıkarmış ve Dadta'yı 25.000 [ruble](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ruble) ile ödeyerek [Kutaisi Guberniyası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutaisi_Guberniyas%C4%B1)'na bağlamıştır.[^11]

## Ölümü

Davit Dadiani, 40 yaşında Gordi köyündeki sarayında [sıtma](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1tma)dan öldü. Dadiani [Martvili Manastırı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Martvili_Manast%C4%B1r%C4%B1)'na gömüldü.[^12] Rus askeri hekim Erast Andreyevsky, Dadiani'nin yönetiminden hoşnut olmayan insanların Dadiani'yi zehirlemiş olabileceğini de söylemektedir.[^13] Davit'in yerine, Davit'in [Ekaterine Çavçavadze](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ekaterine_Dadiani)'den oğlu Niko geçmiştir.

[^1]: Arşivlenmiş kopya. 1905, s. 33-34. <https://ru.wikisource.org/wiki/РБС/ВТ/Дадиан,_Давид_Леванович>
[^2]: Kalandia, Giorgi. დავით დადიანი [David Dadiani]. Metsniereba, 2012, s. 286-287.
[^3]: David Dadiani. Smithsonian Institution in association with National Parliamentary Library of Georgia. <http://achp.si.edu/dadiani/david.html>
[^4]: Arşivlenmiş kopya. 1905, s. 33-34. <https://ru.wikisource.org/wiki/РБС/ВТ/Дадиан,_Давид_Леванович>
[^5]: Kalandia, Giorgi. დავით დადიანი [David Dadiani]. Metsniereba, 2012, s. 286-287.
[^6]: David Dadiani. Smithsonian Institution in association with National Parliamentary Library of Georgia. <http://achp.si.edu/dadiani/david.html>
[^7]: Kalandia, Giorgi. დავით დადიანი [David Dadiani]. Metsniereba, 2012, s. 286-287.
[^8]: Arşivlenmiş kopya. 1905, s. 33-34. <https://ru.wikisource.org/wiki/РБС/ВТ/Дадиан,_Давид_Леванович>
[^9]: Arşivlenmiş kopya. 1905, s. 33-34. <https://ru.wikisource.org/wiki/РБС/ВТ/Дадиан,_Давид_Леванович>
[^10]: Kalandia, Giorgi. დავით დადიანი [David Dadiani]. Metsniereba, 2012, s. 286-287.
[^11]: Edge of Empires: A History of Georgia. Reaktion Books, 2012, s. 289. <http://books.google.com/books?id=5CvsuQAACAAJ&dq=isbn:1780230303&hl=&cd=1&source=gbs_api>
[^12]: David Dadiani. Smithsonian Institution in association with National Parliamentary Library of Georgia. <http://achp.si.edu/dadiani/david.html>
[^13]: Arşivlenmiş kopya. 1913, s. 168. <http://rarebook.onu.edu.ua:8081/handle/store/2302>
