Darendeli Mehmed Paşa
Darendeli Cebecizade Mehmet Paşa (d. 1714, Darende - ö. 1784, Darende) I. Abdülhamid saltanatında, 5 Ocak 1777 - 1 Eylül 1778 tarihleri arasında bir yıl beş gün sadrazamlık yapmış Osmanlı devlet adamıdır.
Hayatı
Darendeli olup bu kentten olup tanınmış Sarı Abdurrahman Paşa'nın yakın akrabasındandı.[1]Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.IV s.261 Darende'de "Cebelcizadeler" ailesine mensup oldugu için Cebecizade lakbi ile anilmistir. İstanbul'a gelip onun yoluyla önce kapıcıbaşı olup sonra Kesriyeli Ahmet Paşa'nın yanında kethudalık görevine girdi. 1767'de birinci imrahor, 1768'de Boğaz muhafızı oldu. 21 Aralık 1776'da sedaret kethudalığına getirildi.[1]Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.IV s.261
5 Ocak 1777'de Yağlıkçızade Derviş Mehmed Paşa'nın sadrazamlıktan azledilmesi üzerine vezir rütbesiyle Sadrazam oldu. Sadrazamlığı sırasında 1776'da başlayan İran'la savaş devam etmekteydi ve Abdullah Paşa İran cephesi serdarı idi. Kerkük ve Şehrizör valisine bağlı Babanlı Mehmet Paşa Mayıs 1777'de İran içine girip Bana mevkiinde yapılan muharebede İran komatanı Hüsrev Han'ı mağlup etmişti ama destekçi güç kendine gönderilmeyince geri çekilmek zorunda kalmıştı. Ruslar ise Kırım içişlerine karışıp kendilerini tutan Şahin Giray'ın Kırım Hanı olmasını desteklemeğe başlamışlardı. Cebecizade Mehmet Paşa 1 Eylül 1778'de sadrazamlıktan azledildi.
Azlinden sonra Bozcaada'ya sürgüne gönderildi. 18 Kasım 1778'de affedilip vezirlik rütbesi geri verilip İnebahtı Muhafızı görevine getirildi. 17 Mayıs 1779'da ise İçel Sancakbeyi görevine nakloldu. Kasım 1779'da ise kendi isteğiyle emekli oldu. Memleketi olan Darende'ye çekildi.[1]Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.IV s.261
18 Şubat 1784'te ise vezirlik rütbesi geri verilerek Erzurum Valiliğine tayin edildi. Fakat yaşı 70'i geçmişti. Daha Darende'de iken bu görev yerine yola çıkamadan öldü. Darende'de yaptırdığı türbeye gömüldü.
Değerlendirme
Sicill-i Osmani de şöyle değerlendirilmektedir:[1]Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.IV s.261
İyi ve kötü günler görmüş; iyi işler yapmış; vakur, tehdidini yerine getirecek güçte bir vezirdi.
Eserleri
Darende'de cami, han, medrese ve çeşme'den olsuşan bir külliye yaptırdı. Bazı yolların yapılmasına destek sağlayıp şehirde bir köprü yaptırdı.
Dış bağlantılar
Buz, Ayhan (2009) " Osmanlı Sadrazamları", İstanbul: Neden Kitap, ISBN 978-975-254-278-5
Danișmend, İsmail Hâmi (1971),Osmanlı Devlet Erkâni, İstanbul: Türkiye Yayınevi
Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.IV s.261 http://archive.org/details/sicilliosmani01sruoft
Kaynakça
- 1.Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.IV s.261 archive.org