# Charah Muharebesi

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Charah_Muharebesi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Charah Muharebesi, https://tr.wikipedia.org/wiki/Charah_Muharebesi (CC-BY-SA-4.0)

- **Çatışma:** Charah Muharebesi
- **Parçası:** I. Dünya Savaşı
- **Tarih:** 12–17 Mart 1918
- **Yer:** Doğu Anadolu
- **Sonuç:** Asur zaferi
- **Savaşan:** Asurlu gönüllüler; Şekak kabilesi
- **Komutan:** Ağa Petros; Malik Hoşaba; XXI. Şimun; Malik Yaqo; Simko Şikak (WIA)
- **Güç:** Bilinmeyen; Bilinmeyen
- **Kayıp:** 71 ölü; 500 ölu

**Charah Muharebesi** (12-17 Mart 1918) ya da Charah Seferi, [Agha Petros](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C4%9Fa_Petros) ile [Malik Khoshaba](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malik_Ho%C5%9Faba) liderliğindeki [Asur Gönüllüleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Asuri_G%C3%B6n%C3%BCll%C3%BCler) ile [Simko Shikak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Simko) liderliğindeki [Shekak kabile](https://turkipedia.org/tr/wiki/Shekak_kabile) üyeleri arasında [Mar Benyamin Shimun](https://turkipedia.org/tr/wiki/XXI._%C5%9Eimun) suikastının öçünü almak için gerçekleşti. Asur patriği Mar Shimun'un öldürülmesinden sorumlu olan Simko Shikak kalede kalıyordu. Kale, İran hükûmetinin sayısız girişimine karşın hiçbir zaman ele geçirilememişti.

## Arka plan

Mart 1918'de [Mar Şimun](https://turkipedia.org/tr/wiki/XXI._%C5%9Eimun) ve 150 korumasının çoğu, Kürt bir ağası olan Simko Şikak (İsmail Ağa Şikak) tarafından Salmas'taki (İran) Kuhnaşahir kasabasında bir ateşkes bayrağı altında öldürüldü ardından[^1] Ağa Petros komutasındaki, Asur kuvvetleri, Simko'nun şehri Kuhnaşahir'e ağır topçu ateşiyle saldırarak yaklaşık 1.500 Kürt'ün ölümüne yol açtı. Hazırlıksız yakalanan Simko, şehirden kaçarak Charah'a sığındı. Burada daha sonra Charah Muharebesi yaşandı.[^2]

## Savaş

[Urmia](https://turkipedia.org/tr/wiki/Urmiye) askerleri, askeri liderlerin Surma D'Bait Mar Shimun'a yazdıkları mektupta kendilerine söylediği gibi, 12 Mart'ta Charah kalesine ulaşamadılar. Fakat o ay Salamas kuvvetlerinden muhafız grupları, Charah'a saldırmak için bekleyen Urmia'nın Asur Askerlerini aramak için o yüksek dağlarda örgütlendiler.[^3]

15 Mart'ta Surma D'Bait Mar Shimun, kardeşi [Dawid Mar Shimun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dawid_Mar_Shimun), Palkounik Kondriatoff ve subay Valodia, 16 Mart'ta Urmiye askerlerinin önünde Charah yakınlarında Kuhnashahir'in kalan kısımlarına saldırılması gerektiğini ve böylece Asurluların arka tarafının düşmandan arındırılması gerektiğini emrettiler.[^4]

Gece yarısı saat ikide Tkhuma'lı Malik Oshana ve Aşağı Tyari'li Malik Shamisdin, ellerinde iki makineli tüfekle Kuhnashahir kasabasını kuşattılar. Rab Khaila Dawid ve Shlemon Malik Ismael, Mar Yokhanan tepesine bir top yerleştirdiler. Rab Tremma (200'ün Komutanı) Yukarı Tyari'li Lazar Kaku d'Bet Samano, İran ordusundan cepheyi korumak için, Kühnashahir'deki Kürtlere yardım edememeleri için, Khusrabad ve Diliman arasındaki Qalasar köyüne yerleştirildi. Rab Tremma (200'ün Komutanı) Daniel Malik Ismael ve Rab Tremma (200'ün Komutanı) Tkhuma'lı Israel Pityo, birlikleriyle birlikte, en çok kurtarılmaya ihtiyacı olan kim varsa gönderilmek üzere Khusruabad'da bırakıldılar.[^5]

Sabahleyin, hasar görmeyen kasabanın çevresinde savaş başladı. Asurlular top atmaya başladılar ve daha sonra Asur saldırıları içeriye doğru ilerlediği için durdular. Tüm kasaba teslim olduktan kısa bir süre sonra, [Asurlular](https://turkipedia.org/tr/wiki/Asurlular) tarafından öldürülen kişi sayısı yaklaşık 71 iken Kürtler yaklaşık 500 kişi kaybetti. Dawid Mar Shimun, dağ tepelerini koruyan muhafızlar tarafından Urmiye'deki Asur güçlerinin geldiği bilgisini aldıktan kısa bir süre sonra, Urmiye güçleri şiddetli bir şekilde savaşmaya başladı.[^6]

Urmiye kuvvetlerinin gecikmesinin nedeni, Kuhnashir yolunda köylerde Kürtlerle karşılaşmalarıydı, tüm savaşların lideri Ağa Petros ve danışmanları Malik İsmail II ve Malik Hoshaba idi.[^7]

16 Mart'ta Urmiye güçleri Charah kalesine saldırılarına başladı, Kürtler şiddetli bir şekilde savaştı ve Asurlular bu kadar çok isyancının kalede tahkim edileceğini beklemiyordu. Ertesi gün sabahın çok erken saatlerinde Asurlular Charah'ın kuzey tarafındaki ordudan toplar ateşledi. Daniel Malik İsmail, Khana Barrri'ye giden yolu koruyacaktı, Shmoel Khan'ın oğlu Awwo ise Urmiye'nin sol tarafında ve Khana Bari'nin yakınlarına yerleştirilerek kaleyi çevreledi. Kısa bir süre sonra Asurlular kaleye ve düşman siperlerine top, makineli tüfek, Maxim silahları ve tüfekler ateşlemeye başladı. Kısa bir süre sonra Daniel Malik İsmail'e Khana Barri'deki pozisyonunu terk etmesi emredildi ve Dawid Mar Shimun tarafından yolu korumak için takviye göndermemesi emredildi. Kısa bir süre sonra Asur güçleri Kürt siperlerine girdi.

## Sonrası

Simko, Asurluların kuvvetlerini parçaladığını görünce paniklemeye başladı, adamlarını terk etti ve Khana Barri yolundan kaçtı.[^8]

Charah'taki nehrin, ölen Şikak savaşçılarından dolayı tamamen kırmızıya boyandığı söylenmektedir.[^9]

Charah kalesi yağmalandı ve talan edildi, Asurlular ayrıca Mar Şimun'un öldürülmesini ima eden gizli belgeleri de keşfettiler. Hala intikam peşinde olan Asurlular daha sonra Urmiye şehrinde 500 Kürt mülteciyi katlettiler.[^10][^11]

[^1]: The Invitation of His Holiness the Patriarch Mar Binyamin. <http://www.aina.org/articles/marbsh.htm>
[^2]: Donabed, Sargon. Reforging a Forgotten History. 2015-02-27. <http://dx.doi.org/10.1515/9780748686032>
[^3]: PRICE v STONE. 1964, s. 106-111. <https://doi.org/10.25291/vr/1964-vr-106>
[^4]: Ismail, Yaqou D'Malik. Assyrians and Two World Wars: Assyrians from 1914 to 1945. Ramon Michael, 1 Ocak 1964. <https://books.google.se/books?id=ca1tEAAAQBAJ&dq=malik+oshana&pg=PT173&redir_esc=y#v=onepage&q=malik%20oshana&f=false>
[^5]: Ismail, Yaqou D'Malik. Assyrians and Two World Wars: Assyrians from 1914 to 1945. Ramon Michael, 1 Ocak 1964. <https://books.google.se/books?id=ca1tEAAAQBAJ&dq=malik+oshana&pg=PT173&redir_esc=y#v=onepage&q=malik%20oshana&f=false>
[^6]: Ismail, Yaqou D'Malik. Assyrians and Two World Wars: Assyrians from 1914 to 1945. Ramon Michael, 1 Ocak 1964. <https://books.google.se/books?id=ca1tEAAAQBAJ&dq=malik+oshana&pg=PT173&redir_esc=y#v=onepage&q=malik%20oshana&f=false>
[^7]: Ismail, Yaqou D'Malik. Assyrians and Two World Wars: Assyrians from 1914 to 1945. Ramon Michael, 1 Ocak 1964. <https://books.google.se/books?id=ca1tEAAAQBAJ&dq=malik+oshana&pg=PT173&redir_esc=y#v=onepage&q=malik%20oshana&f=false>
[^8]: Ismail, Yaqou D'Malik. Assyrians and Two World Wars: Assyrians from 1914 to 1945. Ramon Michael, 1 Ocak 1964. <https://books.google.se/books?id=ca1tEAAAQBAJ&dq=malik+oshana&pg=PT173&redir_esc=y#v=onepage&q=malik%20oshana&f=false>
[^9]: Ismail, Yaqou D'Malik. Assyrians and Two World Wars: Assyrians from 1914 to 1945. Ramon Michael, 1 Ocak 1964. <https://books.google.se/books?id=ca1tEAAAQBAJ&dq=malik+oshana&pg=PT173&redir_esc=y#v=onepage&q=malik%20oshana&f=false>
[^10]: Strecker, Mark. Americans in a Splintering Europe: Refugees, Missionaries and Journalists in World War I. McFarland, 11 Aralık 2018. <https://books.google.se/books?id=-4Z7DwAAQBAJ&redir_esc=y>
[^11]: Bulloch, John. No Friends But the Mountains: The Tragic History of the Kurds. Oxford University Press, 1992. <https://books.google.se/books?id=XWptAAAAMAAJ&redir_esc=y>
