# Cemal Halvetî

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemal_Halvet%C3%AE
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Cemal Halvetî, https://tr.wikipedia.org/wiki/Cemal_Halvet%C3%AE (CC-BY-SA-4.0)

**Cemal Halveti** (d. ?, [Aksaray](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aksaray) - ö. 1494, [Şam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam)), Osmanlı devrinde yaşamış [mutasavvıf](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mutasavv%C4%B1f), [divan şairi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Divan_%C5%9Fairi) ve [müfessir](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCfessir).

Bazı kaynaklarda, 'Çelebi Halife' olarak anılan alim [Şeyh Cemaleddin Aksarayî](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh_Cemaleddin_Aksaray%C3%AE)'nin soyundan olup [Halvetiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halvet%C3%AElik) tarikatının [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'daki ilk temsilcisi ve [Cemaliye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemaliye) kolunun kurucusudur.

Memleketi Aksaray'da eğitim gördükten sonra İstanbul'a gelerek [Abdullah el-Kastamonî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abdullah_el-Kastamon%C3%AE)'nin öğrencisi oldu. Önce [Karaman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karaman)'a giderek [Şeyh Alaeddin Halvetî](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh_Alaeddin_Halvet%C3%AE)'nin halifelerinden Şeyh Abdullah'a, onun ölümünden sonra [Tokat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tokat_%28il%29)'ta [Şeyh İbn-i Tahir](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh_%C4%B0bn-i_Tahir)'e ve onun da vefatı üzerine [Erzincan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzincan)'a giderek Seyyid Yahya'nın halifelerinden Pîr Mehmed Bahaeddin Erzincanî'ye intisap etti ve ondan Halvetî hilafeti aldı. Halife sıfatıyla gittiği Amasya'da tanıştığı Sultan Mehmed'in oğlu Bayezid'i, manevî kişiliğiyle etkiledi ve onun daveti üzerine İstanbul'a geldi. 1489'da [Kocamustafapaşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Koca_Mustafapa%C5%9Fa)'da kendi adına yaptırılan cami ve dergaha ilk şeyh olarak atandı.

Bayezid tarafından kırk müridiyle birlikte [Hicaz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hicaz)'a gönderildi. Dönüşte, [Şam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam) yakınlarındaki Tebük'te öldü; vasiyeti üzerine hac yolu üzerine gömüldü.

Tasavvufla ilgili Arapça, Farsça, Türkçe kimi yapıtlarının yanında, çeşitli dergilerde şiirleri yayınlandı. Bunlardan bir bölümü bestelenerek Halvetî dergâhlarında okundu.

## Eserleri

- Tefsiru Suretu'l Fatiha
- Tefsiru Sureti'd Duha ile'n Nas
- Tefsiru Ayeti'l Kürsi