# Cağalazâde Mahmud Paşa

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Ca%C4%9Falaz%C3%A2de_Mahmud_Pa%C5%9Fa
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Cağalazâde Mahmud Paşa, https://tr.wikipedia.org/wiki/Ca%C4%9Falaz%C3%A2de_Mahmud_Pa%C5%9Fa (CC-BY-SA-4.0)

- **Doğum yeri:** Osmanlı İmparatorluğu
- **Ölüm tarihi:** Ocak 1643
- **Ölüm yeri:** Osmanlı İmparatorluğu
- **Ebeveynleri:** Yusuf Sinan Paşa; Sâliha Hanımsultan
- **Akrabalar:** Carlo Cigala (amca)
- **Bağlılığı:** Osmanlı İmparatorluğu
- **Birimi:** Osmanlı Ordusu
- **Savaşları:** 1603-1618 Osmanlı-Safevî Savaşı; Şirvan Kuşatması; Celâlî İsyânları; Abaza Paşa Ayaklanması

**Cağalazâde/Cığalazâde/Cağaloğlu Mahmud Paşa** (ö. Ocak 1643), 17. yüzyıl [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) askeri ve devlet adamıdır.

## Hayatı

Doğumu hakkında bilgi mevcut değildir. Babası, annesi Lucrezia tarafından [Boşnak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C5%9Fnaklar) ve babası tarafından asil [İtalyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talyanlar) Cigala hânedanına mensup [Yusuf Sinan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yusuf_Sinan_Pa%C5%9Fa)'dır. Annesi ise [Mihrimah Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihrimah_Sultan_%28I._S%C3%BCleyman%27%C4%B1n_k%C4%B1z%C4%B1%29) ve [Hırvat](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C4%B1rvatlar) asıllı [Rüstem Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/R%C3%BCstem_Pa%C5%9Fa)'nın kızı [Ayşe Hümâşâh Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ay%C5%9Fe_H%C3%BCma%C5%9Fah_Sultan)'ın kızı olan Sâliha Hanımsultan'dır.[^1] Amcası [Carlo Cigala](https://turkipedia.org/tr/wiki/Carlo_Cigala)'dır.[^2]

Mahmud Paşa'nın erken yaşamı bilinmiyor. 1600'de [Emir Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Emir_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın yerine [Şam Beylerbeyi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam_%28eyalet%29) yapıldı. Başarısızlığından ötürü bir yıl, bir ay ve 16 gün sonra azledildi.[^3] 1603'te, [Osmanlı-Safevî Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Safev%C3%AE_Sava%C5%9F%C4%B1_%281603-1618%29) kapsamında gerçekleşen [Şirvan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eirvan%2C_Azerbaycan) kuşatmasında kalenin muhâfızıydı; beklenmedik bir saldırıya uğrayan hazırlıksız [Osmanlı garnizonu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_ordusu_%28klasik_d%C3%B6nem%29) kaleyi teslim etti. Mahmud Paşa bu olaydan az evvel kaçmıştı. 1604-1605 araları [Diyâr-ı Bekr Beylerbeyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diyarbekir_%28eyalet%29) görevini sürdürdü. 1607'de [Bağdat Beylerbeyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat_%28eyalet%29)ne tâyin edildi. Aynı sene, [Bağdat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat)'ta [Celâlî İsyânları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cel%C3%A2l%C3%AE_isyanlar%C4%B1) çerçevesinde yaşanan Taviloğlu Mustafa ayaklanmasını bastırdı.[^4] Bağdat'ın güneyindeki [Mahmudiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mahmudiye%2C_Irak) şehrini kurduğu belirtilmektedir.[^5] 1608'de azledilerek iki yıl devlet makamlarından uzaklaştırıldı.[^6]

Mahmud Paşa, 1610-1617 yıllarında [Halep](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halep)'i yönetti.[^7] 1612'de [III. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Mehmed)'in kızı Hatice Sultan ile evlendi. Hatice Sultan'ın 1613'teki ölümü üzere, Ekim 1613'te yarı kardeşi Hümâşâh Sultan ile evlendi.[^8][^9] 1614'te [Dîvân-ı Hümâyun](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%AEv%C3%A2n-%C4%B1_H%C3%BCm%C3%A2yun)'da [kubbe vezir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kubbealt%C4%B1_vezirleri)liğine getirildi. 1623'te [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'dayken, anbean şiddetlenen [Abaza Paşa Ayaklanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abaza_isyanlar%C4%B1)'nı [Yeniçeri ağası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni%C3%A7eri_a%C4%9Fas%C4%B1) Kara Mezağı ile birlikte kontrol altına almakla sorumlandırıldı. Ordusu, 8.000 [yeniçeri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni%C3%A7eri) ve [sipâhî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sipahi)den oluşuyordu. Mahmud Paşa, [Bursa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bursa)'ya kadar geldiğinde, "biz bu kadar asker ile [Abaza](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abaza_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'ya karşı koyamayız" diyerek İstanbul'a yol aldı.[^10] Yeniden kubbe vezîri yapılan Mahmud Paşa, bir daha önemli makamlara atanmadı. 1633'ün sonlarında [Safevîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler)'e karşı [sefer düzenleyen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Safev%C3%AE_Sava%C5%9F%C4%B1_%281623-1639%29) Sultan [IV. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Murad), hazırlıkları şahsen denetiyordu. [Maltepe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maltepe)'de dört paşayı yerlerinde bulamayınca, sinirinden hepsini sürgüne gönderdi; bunlardan biri Cağalazâde Mahmud Paşa idi.[^11] Kısa süre içinde [Hac](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hac)ca giden paşa, döndüğünde emekliye ayrıldı.[^12] Ocak 1643'te öldü. Sicilli-i Osmânî'ye göre, "bir işe yaramadı. Uysal, başarısızdı".[^13] Bağdat, Halep ve diğer şehirlerde toprakları vardı.[^14]

[^1]: Süreyya, Mehmed. Sicill-i Osmânî. Tarih Vakfı Yurt Yayınları, Ağustos 1996, s. 1513. <https://archive.org/details/sicill-i.osmani_01/Sicill-i.Osmani_05/>
[^2]: Graf, Tobias P.. The Sultan's Renegades: Christian-European Converts to Islam and the Making of the Ottoman Elite, 1575-1610. Oxford University Press, 2017, s. 164, 180, 182. <https://archive.org/details/the-sultans-renegades/>
[^3]: el-Müneccid, Salâhaddîn. Selçuklu ve Osmanlı Döneminde Şam Valileri. Selenge, 2021, s. 77. <https://books.google.com/books/about/Sel%C3%A7uklu_ve_osmanl%C4%B1_d%C3%B6neminde_%C5%9Eam_va.html?id=LQbVzgEACAAJ&redir_esc=y>
[^4]: Dabağyan, Levon P.. Osmanlı Ermenileri ve Bir Devrin Anatomisi: Bilinmeyen II. Abdülhamid Han. Yedirenk, 2015, s. 56. <https://archive.org/details/osmanlermenileri0000daba/>
[^5]: Bayatlı, Nilüfer. Osmanlı Döneminde Bağdad Valileri (1534-1917). Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi, 2021, s. 193. <https://www.academia.edu/45522467/Osmanl%C4%B1_D%C3%B6neminde_Ba%C4%9Fdat_Valileri_1534_1917_>
[^6]: Süreyya, Mehmed. Sicill-i Osmânî. Tarih Vakfı Yurt Yayınları, Haziran 1996, s. 925. <https://archive.org/details/sicill-i.osmani_01/Sicill-i.Osmani_03/>
[^7]: Bulduk, Abdulgani F.. Diyarbakır Valileri. Medrese Yayınları, 2007, s. 77. <https://archive.org/details/abdulgani-fahri-bulduk-diyarbakir-valileri/>
[^8]: Graf, Tobias P.. The Sultan's Renegades: Christian-European Converts to Islam and the Making of the Ottoman Elite, 1575-1610. Oxford University Press, 2017, s. 164, 180, 182. <https://archive.org/details/the-sultans-renegades/>
[^9]: Öztuna, Yılmaz. Başlangıcından Zamanımıza Kadar Türkiye Tarihi. Hayat Yayınları, 1965, s. 201. <https://www.google.com/books/edition/Ba%C5%9Flang%C4%B1c%C4%B1ndan_zaman%C4%B1m%C4%B1za_kadar_T%C3%BC/D6W0SZ4Tl0gC?hl=en/>
[^10]: Kahraman, Seyit A.. Günümüz Türkçesiyle Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi, I. Kitap - I. Cilt. Yapı Kredi Yayınları, 2008, s. 185-186. <https://archive.org/details/evliya-celebi-seyahatnamesi-1-cild/>
[^11]: Şimşirgil, Ahmet. İmparatorluğun Zirvesi ve Dönüş. Timaş Yayınları, 2016, s. 123.
[^12]: von Hammer-Purgstall, Joseph. Büyük Osmanlı Tarihi. Üçdal Neşriyat, s. 156. <https://archive.org/details/buyuk-osmanli-tarihi/B%C3%BCy%C3%BCk%20Osmanl%C4%B1%20Tarihi%2C%20cilt%209/>
[^13]: Süreyya, Mehmed. Sicill-i Osmânî. Tarih Vakfı Yurt Yayınları, Haziran 1996, s. 925. <https://archive.org/details/sicill-i.osmani_01/Sicill-i.Osmani_03/>
[^14]: Taner, Melis. Caught in a Whirlwind: A Cultural History of Ottoman Baghdad as Reflected in its Illustrated Manuscripts. Brill, 2020, s. 11. <https://www.google.com/books/edition/Caught_in_a_Whirlwind_A_Cultural_History/Ovb7EAAAQBAJ?hl=en>