# Busir

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Busir
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Busir, https://tr.wikipedia.org/wiki/Busir (CC-BY-SA-4.0)

**Busir** ya da **İbuzir Gliavan** ([Yunanca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanca): *Ibousiros Gliabanos*), 7. yüzyılın sonundan 8. yüzyılın başlarına kadar [Hazar Kağanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hazar_Ka%C4%9Fanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın kağanı.

695 yılında askeri bir darbeyle tahttan indirilen [II. Justinianos](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Justinianos), Kırım'daki [Gotların](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Gotlar%C4%B1) yanına kaçmış, Gotlar da onu [Kırım](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m)'ın o zamanki hakimi olan Hazar hakanı Busir'e teslim etmişlerdir. 704'te Busir, kızkardeşini II. Justinianos ile evlendirmiştir. Tarihçi [Günah Çıkartıcı Theofanis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Theofanis_%28aziz%29)'e göre; Bizans'ın yeni imparatoru [III. Tiberius](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Tiberios), 705'te II. Justinianos'un ölü ya da diri yakalanıp kendisine teslim edilmesi karşılığında büyük bir armağan teklif etmesi üzerine Busir, [Tmutarakan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tmutarakan) temsilcisine II. Justinianos'un ölüm talimatını verdiyse de[^1] II. Justinianos, karısının yardımıyla kurtularak Konstantinopol'e döndü ve Bulgar hükümdarı [Tervel Han](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tervel)'ın yardımıyla tekrar tahta geçti.

[^1]: Günah Çıkartıcı Theofanis, Günah Çıkartıcı Theophanes Vakainameleri (kronikler), Oxford University Press, 1997. ISBN 0-19-822568-7 sf. 520