# Boynuyaralı Mehmed Paşa

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Boynuyaral%C4%B1_Mehmed_Pa%C5%9Fa
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Boynuyaralı Mehmed Paşa, https://tr.wikipedia.org/wiki/Boynuyaral%C4%B1_Mehmed_Pa%C5%9Fa (CC-BY-SA-4.0)

- **Makam:** Osmanlı Sadrazamı
- **Dönembaşı:** Nisan 1656
- **Dönemsonu:** 14 Eylül 1656
- **Hükümdar:** IV. Mehmed
- **Öncegelen:** Siyavuş Paşa
- **Sonragelen:** Köprülü Mehmed Paşa
- **Doğum tarihi:** 1576
- **Doğum yeri:** Canik, Osmanlı İmparatorluğu
- **Ölüm tarihi:** 1666
- **Ölüm yeri:** İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu

**Boynuyaralı Mehmed Paşa** ya da diğer lakabıyla **Boynueğri Mehmed Paşa** (1576, [Canik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Canik) – Ocak 1666, [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)), [IV. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Mehmed) saltanatında Nisan 1656 - 14 Eylül 1656 tarihleri arasında kısa süre [sadrazam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sadrazam)lık yapmış [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) devlet adamıdır.

## Hayatı

1576 yılında [Canik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Canik)'te doğduğu düşünülen Mehmed Paşa, genç yaşta Demirkazık Halil Paşa'nın himayesine girerek onun kethüdâlığını yapmıştır. [IV. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Murad)'ın 1638-1639 yılında gerçekleştirdiği [Bağdat Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat_Seferi)'ne katılmış ve çatışmada çok yerinden yaralanmıştır. Zehirli bir okla boynundan da yaralandığından “Boynueğri” veya “Boynuyaralı” lakabıyla anılmaya başlanmıştır.Halil Paşa'nın ölümünden sonra Musâhib Silâhdar Mustafa Paşa'nın kethüdâsı olmuştur. Çeşitli görevlerinin ardından Kastamonu sancakbeyi olmuştur. Sonrasında sırasıyla [Halep](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halep_%28eyalet%29), [Şam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam_%28eyalet%29) ve 1648 yılında da [Anadolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anadolu_%28eyalet%29) beylerbeyi olarak görev yapmıştır.[^1] Anadolu beylerbeyi görevindeyken serasker olarak [İbşir Mustafa Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0b%C5%9Fir_Mustafa_Pa%C5%9Fa), [Abaza Hasan Ağa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abaza_Hasan_Pa%C5%9Fa) ve [Topal Mehmed Paşa'nın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Topal_Mehmed_Pa%C5%9Fa) isyanlarını bastırmıştır.[^2]

Ancak yaptığı zalimlikler nedeniyle seraskerlik görevinden alınıp öldürülmesi için [Köprülü Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6pr%C3%BCl%C3%BC_Mehmed_Pa%C5%9Fa) ile yakın zamanda isyan edip affedilen [Katırcıoğlu Mehmet Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kat%C4%B1rc%C4%B1o%C4%9Flu_Mehmed_Pa%C5%9Fa) gönderilmiştir. Köprülü Mehmed Paşa çatışma yaşanmadan Boynueğri Paşa'ya gönderdiği mektupla, isyanı bırakarak [Valide Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Valide_sultan) olan [Turhan Sultan'dan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hatice_Turhan_Sultan) af dilemesini istemiş, paşa da buna uyarak Valide Sultan'ın huzuruna çıkmış ve görüşme sonucunda affedilmiştir.[^3]

1650'de kubbe vezirliği görevine getirilmiştir. 13 Aralık 1651 (Ruus kayıtlarında 6 Kasım 1651) tarihinde [Kanije](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kanije_%28eyalet%29) beylerbeyi olmuştur.[^4] Sonrasında ikinci kez [Şam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam_%28eyalet%29) beylerbeyliği görevine getirilmiştir. Bu görevdeyken, Sadrazam [Siyavuş Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Siy%C3%A2vu%C5%9F_Pa%C5%9Fa)'nın 26 Nisan 1656'de ölmesi üzerine [Şeyhülislam Hocazâde Mesud Efendi’nin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hocazade_Mesud_Efendi) önerisi üzerine sadrazam olmuştur. Mehmed Paşa Şam'dan gelmeden önce [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) donanması saldırıya geçmiş, Mehmed Paşa'nın İstanbul'a gelmesinden hemen sonra da [Bozcaada](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bozcaada), [Limni](https://turkipedia.org/tr/wiki/Limni) ve [Semadirek](https://turkipedia.org/tr/wiki/Semadirek) adalarını ele geçirerek [Çanakkale Boğazı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Bo%C4%9Faz%C4%B1)nı kapatmıştır. Çanakkale Boğazı'nın [Venedikliler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) tarafından kapatılmış olması da İstanbul'da hayat pahalılığını arttırmaya başlaması ve bu konuda askeri anlamda çözüm bulamaması, kendisiyle anlaşamayan [Kadızâdeliler'in](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1zadeliler) vaazlarında Mehmed Paşa'yı rüşvet alan ve zalim biri olarak göstermesi üzerine 14 Eylül 1656 tarihinde sadrazamlık görevinden alınarak [Yedikule Zindanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yedikule_Zindanlar%C4%B1)'nda hapsedilmiştir. Yeni sadrazam [Köprülü Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6pr%C3%BCl%C3%BC_Mehmed_Pa%C5%9Fa) tarafından [Malkara’ya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malkara) sürülmüş, bir süre sonra da İstanbul'a dönmesinde izin verilmiştir. İstanbul'a dönüşte [Eyüp](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ey%C3%BCpsultan)'teki Şah Sultan [Zâviyesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zaviye) civarındaki evinde yaşamış ve 1666 yılı Ocak ayında ölmüştür.

[^1]: Özcan, Abdülkadir. Boynueğri Mehmed Paşa. Türkiye Diyanet Vakfı, 1992, s. 316-317. <https://islamansiklopedisi.org.tr/boynuegri-mehmed-pasa>
[^2]: Yücel, Abubekir Sıddık. IV. Mehmed Dönemi İsyanlarına Genel Bir Bakış. researchgate.net, 2019, s. 257. <https://www.researchgate.net/profile/Ebubekir-Yuecel/publication/338230297_IV_Mehmed_Donemi_Isyanlarina_Genel_Bir_Bakis/links/5e09c447a6fdcc283748ac24/IV-Mehmed-Doenemi-Isyanlarina-Genel-Bir-Bakis.pdf>
[^3]: Uzunçarşılı, İsmail Hakkı. Osmanlı Tarihi III. Cilt 1. Kısım. Türk Tarih Kurumu, 2011, s. 310.
[^4]: Altı, Aziz. Kanije Eyaleti İdarecileri. DergiPark, 2015, s. 208. <https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1122314>
