# Boranı > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Boran%C4%B1 > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Boranı, https://tr.wikipedia.org/wiki/Boran%C4%B1 (CC-BY-SA-4.0) ![Fasulyeli boranı](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/95/Boran%C4%B1.jpg) *Fasulyeli boranı (Maderibeyza, CC-BY-SA-3.0)* - **Adı:** Boranı - **Ülke:** Türkiye ![Ispanaklı boranı](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/31/Ispanakl%C4%B1_boran%C4%B1.JPG/1280px-Ispanakl%C4%B1_boran%C4%B1.JPG) *Ispanaklı boranı (Maderibeyza, CC-BY-SA-3.0)* ![Patlıcanlı boranı](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/45/Eggplant_borani_at_Naan_Kabob_in_Toronto.jpg/1280px-Eggplant_borani_at_Naan_Kabob_in_Toronto.jpg) *Patlıcanlı boranı (Sdkb, CC-BY-SA-4.0)* **Boranı**, İran ve [Mizrahi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mizrahi_Yahudileri)[^1] mutfağında yoğurtla hazırlanan bir aperitiftir.[^2] Ispanak ve diğer malzemelerle hazırlanan boranı, Urfa ve Isparta başta olmak üzere [Türkiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye)'nin çeşitli yörelerinde farklı şekillerde hazırlanmaktadır. [Yalvaç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yalva%C3%A7) ve [Mecitözü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mecit%C3%B6z%C3%BC) civarlarında ise, [ıspanak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ispanak)lı ve [fasulye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fasulye)li olmak üzere iki çeşidi bulunmaktadır.[^3] İçerisine bulgur katılarak haşlanmak suretiyle pişirilir. Üzerine sarımsaklı yoğurt ve tereyağı dökülerek servis edilir. Genellikle kuru soğan ile birlikte tüketilir. Azerbaycan gibi Kafkasya ülkelerinde de popülerdir. ## Yörelere göre çeşitleri ### Urfa (Şanlıurfa) pencer (pazı) boranısı Urfa (Şanlıurfa) Pencer (pazı) (Beta vulgaris) Boranısı etli ve köfteli(bulgurdan yapılan) olarak pazının (pencerin) saplarının kullanılmasıyla yapılan, sarmısaklı yoğurtla birlikte sunulan, hazırlanması zaman alan, emek ve ustalık gerektiren, yöresel bir ziyafet yemeğidir. Ayrıca yapımında Şanlıurfa Biberi (isot) ve Urfa'da üretilen ülke çapında bir üne sahip [Sadeyağ](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eanl%C4%B1urfa_sadeya%C4%9F%C4%B1) kullanılır. Urfa (Şanlıurfa) Pencer (Pazı) Boranısı [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^4][^5] ### Urfa keme boranısı yemeği Urfa Keme Boranısı Yemeği / Şanlıurfa Keme Boranısı Yemeği, köftelik ince bulgur, keme mantarı, yörede yetişen İvesi ırkı kuzunun eti, coğrafi işaret tescilli Şanlıurfa Biberi ile [Şanlıurfa Sadeyağı / Urfa Yağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eanl%C4%B1urfa_sadeya%C4%9F%C4%B1) kullanılarak yapılan yöresel bir yemektir. Keme mantarı Şanlıurfa ilinde, toprak yüzeyinden 5 ilâ 10 cm derinde doğal olarak yetişen, görünüşüyle patatesi andıran ve yörede “keme mantarı” olarak adlandırılan Terfezya mantarıdır. Keme mantarı, su tutma kapasitesi az olan ve çabuk kuruyan, geçirgen ve kumlu topraklarda sıcaklığın 20 °C civarında olduğu dönemlerde toprağı kabartıp çatlatarak yerini belli eder. Biyolojik özelliği itibarıyla yörede martın sonu ile en fazla mayıs ayının ilk haftasını kapsayan sürede doğadan toplanır. Keme mantarının sadece doğadan toplanması sebebiyle Urfa Keme Boranısı Yemeği / Şanlıurfa Keme Boranısı Yemeği keme mantarının toplanabildiği ve tazeliğini koruduğu dönemde üretilebilmektedir. Urfa Keme Boranısı Yemeği [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^6][^7] ### Kırşehir etli boranı yemeği Etli boranı yemeği, [Kırşehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C5%9Fehir)'de [ayva](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayva) ve parça [et](https://turkipedia.org/tr/wiki/Et) ile ile yapılır. Hem tatlı hem de acı bir tadı olduğu için oldukça ilginç bir yemek olarak Kırşehir'de halen yapılmaktadır.[^8] ### Diyarbakır kenger boranisi Diyarbakır Kenger Boranisi malzemeleri [kenger](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kenger), süzme yoğurt, buğday unu, kuru soğan, tereyağı, sarımsaktır. Diyarbakır Kenger Boranisi 20.08.2021 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^9][^10] ### Kırşehir ayva boranısı Kırşehir Ayva Boranısı 24.01.2022 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^11] ### Alaca borana yemeği Malzemeleri; mantar veya haşlanmış yumurta, yoğurt, sarımsak, tereyağı, sıvı yağ, tuz, maydanoz ve baharat olarak toz kırmızıbiber ve pul kırmızı biberdir. Alaca borana yemeği 01.02.2024 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve Çorum adına coğrafi işaret almıştır.[^12] ## Ayrıca bakınız [Kalye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalye) [^1]: Marks, Gil. Encyclopedia of Jewish Food. John Wiley and Sons, 2010, s. 62. [^2]: Ramazani, Nesta. Persian cooking: a table of exotic delights. Ibex Publishers, 1997, s. 70-71. [^3]: Kristbergsson, Kristberg. Traditional Foods: General and Consumer Aspects. Springer, 9 Mart 2016. [^4]: https://www.ci.gov.tr/cografi-isaretler/detay/38320 [^5]: Arşivlenmiş kopya. [^6]: https://www.ci.gov.tr/cografi-isaretler/detay/38124 [^7]: https://www.ci.gov.tr/Files/GeographicalSigns/c58ca35d-0786-43e7-bef6-7ab5a68e420d.pdf [^8]: Arşivlenmiş kopya. [^9]: Arşivlenmiş kopya. [^10]: Arşivlenmiş kopya. [^11]: Arşivlenmiş kopya. [^12]: Alaca Borana Yemeği. Türk Patent ve Marka Kurumu.