# Boğos Nubar

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fos_Nubar
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Boğos Nubar, https://tr.wikipedia.org/wiki/Bo%C4%9Fos_Nubar (CC-BY-SA-4.0)

![1906'daki Boghos Nubar](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/03/Boghos_Nubar_Pasha_%281906%29_-_TIMEA.jpg)
*1906'daki Boghos Nubar (Lekegian, G., CC-BY-SA-2.5)*

- **Doğum yeri:** İstanbul, Osmanlı imparatorluğu
- **Ölüm yeri:** Paris, Fransa
- **Resting place:** Père Lachaise Cemetery
- **Meslek:** Siyasetçi, diplomat
- **Vatandaşlık:** Osmanlı Ermenisi
- **Makam:** Ermeni Millet Meclisi'nin başkanı
- **Partisi:** Ermeni Hayırseverler Genel Birliği
- **Ödüller:** Mecidiye Nişanı, Osmaniye Nişanı, Leopold Nişanı, Nil Nişanı

**Boğos Nubar Paşa** (Պօղոս Նուպար Փաշա; d. [2 Ağustos](https://turkipedia.org/tr/wiki/2_A%C4%9Fustos) [1851](https://turkipedia.org/tr/wiki/1851), [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konstantinopolis)- ö. [25 Haziran](https://turkipedia.org/tr/wiki/25_Haziran) [1930](https://turkipedia.org/tr/wiki/1930), [Paris](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris)), [V. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/V._Mehmed)'in yönetiminde liberal bir diplomat, [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ndaki [Ermeni Millet Meclisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeni_Millet_Meclisi)'nin başkanı ve [Ermeni Hayırseverler Genel Birliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeni_Hay%C4%B1rseverler_Genel_Birli%C4%9Fi)'nin (AGBU) kurucusu.[^1]

## Hayatı

Boğos Nubar, daha sonra [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r) Başbakanı olan [Nubar Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nubar_Pa%C5%9Fa) ve Fulik Horopsime Karakehia'nın oğlu olarak 2 Ağustos 1851'de [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da dünyaya gelmiştir. Fransa ve İsviçre'de okumuştur ve 1873'te Merkez Okulu'ndan mezun olduktan sonra Mısır'a dönmüştür.

Mısır'da demiryolu taşımacılığının kurucusu ve yöneticisiydi.[^2] Boğos Nubar Paşa, 15 Nisan 1906'da Kahire'de diğer [Ermeniler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeniler) ile birlikte AGBU'yu kurduktan sonra, 1928'e kadar onun ilk cumhurbaşkanı olarak kalmıştır.

[Jön Türk Triumvirliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%9C%C3%A7_Pa%C5%9Falar) 1913'te [askeri bir darbeyle](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%A2b-%C4%B1_%C3%82li_Bask%C4%B1n%C4%B1) Osmanlı İmparatorluğu'nda iktidarı ele geçirdikten sonra, Boğos Paşa Osmanlı'ya ihanet ve [Rusya İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ile işbirliği yapmakla suçlanmıştır ve 1914'te Birinci Dünya Savaşı'nın başlangıcında Paris'e taşınmak zorunda kalmıştır.

Ocak 1919'da [*Times*](https://turkipedia.org/tr/wiki/The_Times), Osmanlı vatandaşı Boğos Nubar Paşa'nın 1919 [Paris Barış Konferansı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris_Bar%C4%B1%C5%9F_Konferans%C4%B1)'nda Ermeni temsilinin olmamasını gecikmiş bir şekilde protesto eden bir mektubu yayınlamıştır.[^3]

Boğos Nubar, 25 Haziran 1930'da Paris'te ölmüştür. AGBU başkanı olarak halefi [Kalust Gülbenkyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalust_G%C3%BClbenkyan) olmuştur. [Erivan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erivan)'da onun onuruna [Nubaraşen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nubara%C5%9Fen) yerleşimi kurulmuştur.

## Ödüller

Boğos Nubar Paşa, Osmanlı [Mecidiye Nişanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mecidiye_Ni%C5%9Fan%C4%B1), [Osmaniye Nişanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osm%C3%A2niye_Ni%C5%9Fan%C4%B1), Belçika [Leopold Nişanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Leopold_Ni%C5%9Fan%C4%B1_%28Bel%C3%A7ika%29) ve Mısır [Nil Nişanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nil_Ni%C5%9Fan%C4%B1) ile süslenmiştir. Başarılarından dolayı onursal diplomalar ve madalyalar da almıştır.[^4]

[^1]: The New Armenia. Band 11/12, The New Armenia Pub. Co., 1919, S. 63.
[^2]: Nubar Pacha (1851–1930). <http://www.acam-france.org/bibliographie/auteur.php?cle=nubarpacha>
[^3]: Joan George: „Merchants in Exile.“ The Armenians of Manchester, England, 1835–1935. S. 184.
[^4]: Nubar and Nubarashem, a publication of the general Directorship of the AGBU. Paris 1929, S. 5–7.