# Boğdan Seferi (1574)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Seferi_(1574)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Boğdan Seferi (1574), https://tr.wikipedia.org/wiki/Bo%C4%9Fdan_Seferi_%281574%29 (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/bb/AtlHistMold6.jpg)
* (Spiridon MANOLIU, public-domain)*

- **Çatışma:** Boğdan Seferi (1574)
- **Parçası:** Osmanlı-Boğdan Savaşları
- **Tarih:** Mayıs-Temmuz 1574
- **Yer:** Moldova, Romanya
- **Sonuç:** Kesin Osmanlı zaferi
- **Savaşan:** Osmanlı Devleti; Kırım Hanlığı; 20px Eflak Prensliği; 20px Erdel Prensliği; 20px Boğdan Prensliği; 15px Zaporojya Kazakları; Bazı Leh hetmanları
- **Komutan:** Cağaloğlu Sinan Paşa; I. Devlet Giray; 20px III. Ioan
- **Güç:** 50,000; 120 top; 43,000; 30,000 piyade; 13,000 süvari; 80 top
- **Kayıp:** 8,000; 25px|border ağır; Ordunun tamamı

**Boğdan Seferi**, [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun bağlı devletlerden [Boğdan Prensliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi) üzerine 1574 yılında icra ettiği askerî harekât.

Osmanlıların desteğiyle 1572 Şubat'ında [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi) tahtına çıkan [III. Ioan](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ioan)'ın isyan etmesi üzerine, [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun gönderdiği kuvvetler [Kartal Ovası Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kartal_Ovas%C4%B1_Muharebesi_%281574%29)'nde Boğdan ordusunu tam bir yenilgiye uğrattıktan sonra, Eflak kökenli [Basarab Hanedanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Basarab_Hanedan%C4%B1)ndan [IV. Petru](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Petru) yeni [Boğdan Voyvodası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_h%C3%BCk%C3%BCmdarlar%C4%B1_listesi) olarak tahta çıkarıldı.

## Harekat öncesi

Osmanlıların desteğiyle 1572 Şubat'ında [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi) tahtına çıkan [III. Ioan](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ioan) (*Kötü Ioan*), ilk olarak tahtı kaptıran Bogdan Lăpuşneanu'nun direnişiyle karşılaştı. Devrik Voyvoda [Lehistan Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Polonya-Litvanya_Birli%C4%9Fi)'na bağlı iki [hetman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hetman)'dan 2.000 askerlik destek alıp Ioan'ın üzerine yürüdüyse de, bu küçük birlik Boğdan ordusunu görür görmez dağıldı.[^1] Ardından ise, [Vidin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vidin), [Niğbolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ni%C4%9Fbolu), [Vulçıtrın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vul%C3%A7%C4%B1tr%C4%B1n_Sanca%C4%9F%C4%B1), [Bender](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bender) ve [Silistre](https://turkipedia.org/tr/wiki/Silistre)'den gelen takviye Türk birlikleriyle güçlenen III. Ion Boğdan topraklarındaki Leh birliklerini püskürtmeyi başardı.

Bu hadiseler olurken [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ve [Lehistan Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Polonya-Litvanya_Birli%C4%9Fi) (1500 yılından beri) barış halindeydi. Osmanlı Padişahı [II. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Selim) Leh Kralı [II. Sigismund](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sigismund_II_Augustus)'a gönderdiği mektupla Lehistan'ı sınır ihlalleri konusunda uyardı ve Leh topraklarına kaçan sâbık Boğdan Voyvodası Lăpuşneanu'nun iadesini talep etti.[^2] Buna mukabil, Leh tarafı [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a elçi göndererek Lăpuşneanu'nun tahta iadesi ricasında bulundu. Osmanlı sarayı ise bu talebe, Lăpuşneanu'nun [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a gelerek özür dilemesi halinde durumunun yeniden değerlendirebileceğini bildirdiyse de, 7 Temmuz 1572'de Leh Kralı [II. Sigismund](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sigismund_II_Augustus)'un ölmesiyle Leh tarafının girişimi âkim kaldı ve Lăpuşneanu da [Avusturya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avusturya)'ya kaçtı ve [Erdel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel) üzerine başarısız bir akın icra etti. [II. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Selim) bu defa Kutsal Roma-Cermen İmparatoru [II. Maximilian](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Maximilian_%28Kutsal_Roma_imparatoru%29)'na mektup yazarak adıgeçenin iadesini talep ettiyse de, bir süre sonra Lăpuşneanu'dan hiç haber alınamadı.

Boğdan Voyvodası [III. Ioan](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ioan) ise bu süreçte tahtını tehlikede gördüğünden 1573 yılında [Lehistan Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Polonya-Litvanya_Birli%C4%9Fi)'ndan destek arayışına girdiyse de, Osmanlıların desteğiyle Leh tahtına çıkmış olan [Henry de Valois](https://turkipedia.org/tr/wiki/Henry_de_Valois)'dan yardım alamadı. Osmanlı Sarayı ise gerek Ioan'ın kuşkulu davranışları gerek adıgeçenin Boğdan'ın zengin [boyar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Boyar) ve [ayan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%82yan)larını öldürüp mal varlıklarına el koyması üzerine 1574 yılında Ioan'ı azlederek Eflak Voyvodasının kardeşi [IV. Petru](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Petru)'yu Boğdan Voyvodası olarak tayin etti.

Ioan ise başkent [Yaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ya%C5%9F)'ta bir ordu toplamaya başladığı gibi, 21 Mart 1574'te [Kazak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazaklar_%28Slav%29) [Hetman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hetman)ı Swiercewski önderliğinde 1.200 atlı askerden oluşan takviyeyle ordusunu güçlendirdi ve Osmanlılara açıkça isyan etmiş oldu.

## Harekât

![Asi Boğdan Voyvodası III. Ioan](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/a/a8/Ioan_Voda.jpg)
*Asi Boğdan Voyvodası III. Ioan (Gheorghe Panaitescu-Bardasare (1816 – 1900), public-domain)*

Ioan'ın [Tuna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuna) yakınlarına kadar gelerek nehir boylarındaki köy ve kasabaları tehdit etmesi üzerine, [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) Tuna boylarındaki Beyler ile [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_Voyvodal%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ile [Erdel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel_Prensli%C4%9Fi) Prensleri ve [Kırım Hanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'na bağlı birlikleri seferber etti. Harekât ise Ioan komutasındaki Boğdan ordusunun kuzeyden ve güneyden kıskaca alınması ve [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan)'dan kaçış yollarının tıkanması şeklinde planlandı. Buna göre, [Erdel Voyvodası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel_Prensli%C4%9Fi) askerleri ve toplarıyla [Hotin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotin)'e gelecek, [Bender](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bender) Sancakbeyi de Erdel askerleriyle [Hotin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotin)'de buluşarak [Lehistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Polonya-Litvanya_Birli%C4%9Fi) yolunu kapatacaktı. Bu birliklerin komutası ise [Kırım Hanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_hanlar%C4%B1_listesi) [I. Devlet Giray](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Devlet_Giray)'a verildi.[^3] Bu şekilde [Hotin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotin)'de yaklaşık 38.000 askerlik bir ordu toplandı. Keza, Ioan'ın bir kaleye sığınması ihtimaline karşı bu ordunun istifadesi için [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)na bağlı [kadırga](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1rga)larla kuşatma aletleri de sevkedildi.

Güneyde ise, [Silistre](https://turkipedia.org/tr/wiki/Silistre_%28eyalet%29) eyaleti ile [Köstendil](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6stendil_Sanca%C4%9F%C4%B1), [Niğbolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ni%C4%9Fbolu_Sanca%C4%9F%C4%B1), [Alacahisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alacahisar_Sanca%C4%9F%C4%B1) ve [Vulçıtrın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vul%C3%A7%C4%B1tr%C4%B1n_Sanca%C4%9F%C4%B1) sancaklarının askerleri (yaklaşık 35.000) toplandı. [Eflak Voyvodası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_Voyvodal%C4%B1%C4%9F%C4%B1)na ise Eflak-Boğdan sınırındaki Çokaniş'te (*Ciorâşti*) beklemesi emredildi.[^4] [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'dan ise 1.500 tüfekçi ile 25 [darbzen topu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Darbzen_topu) gönderildi. Bu orduya [Cağaloğlu Sinan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yusuf_Sinan_Pa%C5%9Fa) komuta ediyordu.

Buna mukabil, Ioan'da önalıcı taarruzda bulundu ve Leh [hetman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hetman)larından Osztroczki emrindeki bir birliği Osmanlılarca küçük bir garnizon bırakılmış [Bender](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bender) kalesine hücum ettirdi. Bu birlikler, [Kırım ordusu](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)nun henüz bölgeye gelmemiş olmasından bilistifade [Akkerman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akkirman_Kalesi)'ı da yağmaladı (Akkerman 1484'te [II. Bayezid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Bayezid), Bender ise 1538'de [Kanuni Sultan Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman) tarafından Osmanlı topraklarına katılmış eski Boğdan topraklarıydı). 10 Haziran 1574'te [Kartal Ovası'nda meydana gelen muharebede](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kartal_Ovas%C4%B1_Muharebesi_%281574%29) kuzeyden Kırım atlılarının taarruzuyla Boğdan ordusu bozguna uğradı.[^5] Beraberindeki 200-300 askerle [Fokşani](https://turkipedia.org/tr/wiki/Foc%C8%99ani)'ye sığınan [III. Ioan](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ioan) muharebeden sonra takibini sürdüren Osmanlı ordusunca ormanda kuşatıldı ve teslim alındıktan sonra idam edildi.[^6]

## Harekât sonrası

![Boğdan Voyvodası IV. Petru (1574-1577)](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/fe/Stamp_of_Moldova_186.gif)
*Boğdan Voyvodası IV. Petru (1574-1577) (Post of Moldova, public-domain)*

[Kırım Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ordusu [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi)'ın dört bir yanına dağılarak ülkeyi yağmaladı. Yeni Voyvoda IV. Petru, [Cağaloğlu Sinan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yusuf_Sinan_Pa%C5%9Fa) ve Kırım Hanı [I. Devlet Giray](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Devlet_Giray)'la görüşerek, ülkesinin uğradığı yıkımdan dolayı yıllık [haracın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hara%C3%A7) toplanmasında güçlük çekileceğini ifadeyle, Boğdanlı esirlerin serbest bırakılmasını rica etti. Boğdan ordusundan esir alınanlar hariç reaya mensup olanlar serbest bırakıldı.

IV. Petru ise yine Osmanlıların yardımıyla 24 Haziran 1574 yılında Boğdan'ın başkenti [Yaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ya%C5%9F)'ta tahta oturdu. Bununla birlikte, yeni Voyvoda da Eflâk hanedanından ([Basarab Hanedanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Basarab_Hanedan%C4%B1)) geldiği cihetle, Boğdanlı [boyar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Boyar)ların desteğini toplamakta zorlandı. [Lehistan Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Polonya-Litvanya_Birli%C4%9Fi) da [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a elçi göndererek Boğdan'daki hanedan değişikliğini protesto etti. Cevaben, [Sadrazam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sadrazam) [Sokollu Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sokollu_Mehmed_Pa%C5%9Fa) [Kartal Ovası Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kartal_Ovas%C4%B1_Muharebesi_%281574%29)'nde [Lehistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Polonya-Litvanya_Birli%C4%9Fi)'ın [III. Ioan](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ioan)'a 2.000 askerle destek verdiğini hatırlattı. Padişah [I. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Selim) de [Lehistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Polonya-Litvanya_Birli%C4%9Fi)'a sığınan Boğdanlı boyarla ile [III. Ioan](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ioan)'ın ailesinin Boğdan hazinesini de kaçırdığını vurgulayarak, kaçırılan paraların ve sığınanların iadesini talep etti.[^7] [Lehistan Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Polonya-Litvanya_Birli%C4%9Fi) ise 7 Eylül 1574'te Osmanlı elçisine, bazı Leh [hetman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hetman)larının ve [Kazaklar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazaklar_%28Slav%29)'ın [III. Ioan](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ioan)'a destek vermiş olmakla birlikte, Lehistan'ın devlet olarak destek vermediğini izah etti ve Ioan'ın yakınlarının [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan)'a gönderildiği hususunda teminat verdi.

[^1]: "Letopisețul Tarii Moldovei" (Romence), Grigorie Ureche, s. 219-220
[^2]: "Documente Turceşti", Mustafa Ali Mehmet, belge 102, s. 98
[^3]: Başbakanlık Osmanlı Arşivi, MD, sayı.24, sayfa.209, hüküm.551
[^4]: Başbakanlık Osmanlı Arşivi, MD, sayı.24, sayfa.210, hüküm.553
[^5]: "Osmanlı Devleti ve Eflak-Boğdan İlişkileri (1574-1634)", Yusuf Heper, Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü (Ocak, 2020), s.111
[^6]: "Letopisețul Tarii Moldovei" (Romence), Grigorie Ureche, s. 232-234
[^7]: Başbakanlık Osmanlı Arşivi, MD, sayı.26, sayfa.108, hüküm.278