# Bekir Sami Bey

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Bekir_Sami_Bey
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Bekir Sami Bey, https://tr.wikipedia.org/wiki/Bekir_Sami_Bey (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/7/70/Bekir_sami_kunduh.jpg)
* (public-domain)*

- **Makam:** TBMM Hariciye Vekili; Türkiye Büyük Millet Meclisi; 1. ve 2. Dönem Milletvekili; Meclis-i Mebûsan; 4. Dönem Mebusu
- **Başbakan:** Mustafa Kemal Atatürk; Fevzi Çakmak
- **Dönembaşı:** 3 Mayıs 1920; 23 Nisan 1920; 12 Ocak 1920
- **Dönemsonu:** 8 Mayıs 1921; 26 Haziran 1927; 18 Mart 1920
- **Öncegelen:** Makam oluşturuldu
- **Sonragelen:** Ahmet Muhtar Mollaoğlu
- **Seçim bölgesi:** 1920 – Adana; 1923 – Tokat; 1920 – Amasya
- **Doğum tarihi:** 1867
- **Doğum yeri:** Saniba, Osetya, Rus İmparatorluğu
- **Ölüm yeri:** İstanbul, Türkiye
- **Yattığı yer:** Karacaahmet Mezarlığı, İstanbul
- **Partisi:** Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti; Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası
- **Öğrenim:** Galatasaray Lisesi; Paris Siyasal Bilgiler Okulu

**Bekir Sami Bey** ([Osetçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Oset%C3%A7e): *Къуындыхаты Муссæйы фырт Бечыр*; 1867, [Saniba](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saniba),[^1] [Osetya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osetya) - 16 Ocak 1933, [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)), ilk [TBMM](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_B%C3%BCy%C3%BCk_Millet_Meclisi) hükûmetinin, bu anlamda da [Türkiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye)'nin ilk dışişleri bakanı olma ünvanını taşıyan [Oset](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osetler) asıllı [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) siyasetçi ve diplomattır.

Soyadı Kanunu'nun çıkmasından önce ölmesine rağmen bazı kaynaklarda **Bekir Sami Kunduh** adıyla anılmaktadır. Soyadını Kunduk olarak belirten kaynaklar da vardır.[^2]

## Biyografi

[Rus İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)nun, Kuzey Kafkasya'nın [Osetya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osetya) Bölgesi'nde 1865'te doğmuş ve aynı yıl Anadolu'ya göç etmiş olup, Rus ordusunda General iken hemşehrileriyle birlikte Osmanlı Devleti tarafına geçip, Türk ordusunda da paşalık yapmış olan [Musa Kunduh Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kunduh_Musa_Pa%C5%9Fa)'nın oğludur. [Galatasaray Lisesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Galatasaray_Lisesi)ni bitirdikten sonra [Paris](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris)'te siyasal bilgiler tahsilini tamamladı.

Petersburg Elçiliği'nde kâtiplikle başlayan memuriyeti [Amasya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amasya) Mutasarrıflığı, [Van](https://turkipedia.org/tr/wiki/Van), [Trabzon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trabzon), [Bursa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bursa), [Beyrut](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyrut) ve [Halep](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halep) Valilikleriyle devam etti. Mütareke öncesi son görevi [Beyrut](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyrut) Valiliğidir. [Mustafa Kemal Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk) ve [Rauf Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rauf_Orbay)'in çağrısı ile Anadolu'ya geçmiş ve [Sivas Kongresi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivas_Kongresi)'nden itibaren [Milli Mücadele](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kurtulu%C5%9F_Sava%C5%9F%C4%B1)'nin içinde yer almıştır. [Erzurum Kongresi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum_Kongresi) sırasında Sivas'ta olmasına rağmen [Heyet-i Temsiliye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Heyet-i_Temsiliye) üyesi seçilmiştir.

[Sivas Kongresi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivas_Kongresi) tarafından da [Heyet-i Temsiliye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Heyet-i_Temsiliye) üyeliğine seçilmiştir. [Sivas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivas) ve Amasya Çerkesleri üzerinde geniş bir nüfuza sahip olan Bekir Sami Bey, tarihte Amasya Mülakatı olarak bilinen ve İstanbul Hükûmeti ile Anadolu Temsilcileri arasındaki ilk resmi görüşmede de Mustafa Kemal Paşa ve [Rauf Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rauf_Orbay) ile birlikte hazır bulunmuştur.

Heyet-i Temsiliye'nin Ankara'ya taşınmasından sonra yapılmış olan son Osmanlı [Meclis-i Mebûsan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Meb%C3%BBsan) toplantısına Amasya Milletvekili olarak katılmış, bu Meclis'in İngilizler tarafından basılmasını takiben Ankara'ya dönüp [TBMM](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_B%C3%BCy%C3%BCk_Millet_Meclisi)'ye katılmıştır.

## Londra Konferansı

TBMM bünyesinde oluşturulan ilk hükûmetin dışişleri bakanı olmuştur. Bu sıfatla Sovyetler Birliğine ve [Londra Konferansı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra_Konferans%C4%B1_%281921%29)na giden heyetlerin başkanlığını yapmıştır.

Konferansta [Ankara Hükûmeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye)'ni Bekir Sami Bey, [İstanbul Hükûmeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ni ise [Osmanlı Sadrazamı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sadrazam) [Tevfik Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmet_Tevfik_Okday) temsil etti. Konferans sırasında [Türkiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye)'nin tek temsilcisinin Ankara Hükûmeti olduğunu belirten [Sadrazam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sadrazam)ı [Tevfik Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmet_Tevfik_Okday), sözü Bekir Sami Bey'e bıraktı.

[Londra Konferansı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra_Konferans%C4%B1_%281921%29) sırasında diyalog kurduğu, [Birleşik Krallık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birle%C5%9Fik_Krall%C4%B1k), [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa) ve [İtalya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talya) Dışişleri Bakanları ile özel birer anlaşma parafe etse de Ankara'nın onayını almadan yaptığı bu anlaşmalar Türkiye'nin hükümranlık haklarına aykırı olması nedeniyle 8 Mayıs 1921'de Dışişleri Bakanlığı görevinden istifa etmiştir.[^3]

İstifa öncesinde ve sonrasında TBMM Genel Kurulunda, Londra Konferansı heyeti içinde yer alan diğer yetkililerin de ağır eleştirilere uğraması üzerine; her türlü sorumluluğun kendisine ait olduğunu, başka hiçbir yetkilinin sorumluluğunun bulunmadığını ifade etmiştir.

## Orta Doğu Konferansı

[Londra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra)'da 12 Şubat-12 Mart 1921 tarihleri arasında yapılan Orta Doğu Konferansında bu tezin savunuculuğunu yapmıştır. İstanbul'da kurulmuş olan "Şimali Kafkas Cemiyeti" ve "Şimali Kafkas Göçmenleri Komitesi" gibi Kafkas göçmenlerinin sorunlarıyla ilgili kuruluşlarda görev yapmıştır.

## Milletvekilliği

TBMM'nin ilk dönemlerinde iki dönem [Tokat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tokat_%28il%29) Milletvekilliği yapmış olan Bekir Sami Bey, [Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Terakkiperver_Cumhuriyet_F%C4%B1rkas%C4%B1)'nin kurucuları arasında yer almıştır. [İzmir Suikastı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmir_Suikast%C4%B1) nedeniyle bu partinin tüm üye ve kurucularının yargılanması sırasında yargılanmış ve beraat etmiştir. Bu olay kendisini çok üzdüğü için aktif siyasetten 1927'de ayrılıp köyünde sessiz yaşamayı tercih etti.

1933'te İstanbul'da ölmüştür.

[^1]: Seyt Ossetians.com (rusça) <http://ossetians.com/rus/news.php?newsid=544&f=26&PHPSESSID=e1df31e7582117c76d0e1dbcac825138>
[^2]: Sayın Bekir Sami Kunduk'un; Özgeçmişi. <https://www.mfa.gov.tr/sayin-bekir-sami-kunduk_un_-ozgecmisi.tr.mfa>
[^3]: Londra Konferansı’ndan dönen Dışişleri Bakanı Bekir Sami Bey’in imzaladığı sözleşmeler. <https://www.atam.gov.tr/nutuk/londra-konferansindan-donen-disisleri-bakani-bekir-sami-beyin-imzaladigi-sozlesmeler>
