# Bayırku Seferi

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Bay%C4%B1rku_Seferi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Bayırku Seferi, https://tr.wikipedia.org/wiki/Bay%C4%B1rku_Seferi (CC-BY-SA-4.0)

- **Tarih:** 22 Temmuz 716
- **Bölge:** Tula Irmağı
- **Sebep:** Dokuz Oğuz Ayaklanması
- **Sonuç:** Göktürk Zaferi; Kapgan Kağan'ın öldürülmesi
- **Savaşan:** Bayırkular; 25px İkinci Göktürk Kağanlığı
- **Komutan:** Hsieh-chih-lüeh; 25px Kapgan Kağan
- **Güç:** Bilinmiyor; Bilinmiyor

**Bayırku seferi**, [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29)'ın [Dokuz Oğuz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dokuz_O%C4%9Fuzlar)lardan [Bayırkular](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bay%C4%B1rkular) üzerine düzenlediği ve zaferle sonuçlandırdığı son seferidir.

## Öncesi

[Göktürk Kağanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Ka%C4%9Fanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1) büyük bir siyasi kargaşa içerisindeydi. [Tang imparatoru](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Hanedan%C4%B1) Hsüan Tsung, [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29)'ı tümüyle ortadan kaldırmak ya da ele geçirmek istiyordu. Bu amaçla [Göktürk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Ka%C4%9Fanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ülkesinde üç ayrı bölgede bulunan ve [Tang](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Hanedan%C4%B1) ile daha önce ittifak kurmuş olan [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) boylarının önderlerine daha önce de yapıldığı gibi çeşitli unvanlar ve armağanlar sunuldu.[^1] Böylece [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) boyları, [Göktürk Kağanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Ka%C4%9Fanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'na karşı ayaklanmaları için kışkırtılıyorlardı. 709 yılında Çikler ve [Kırgızlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1rg%C4%B1zlar), 711 yılında [Türgişler](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrke%C5%9F_Devleti), 714 yılında da [Karluklar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karluklar) ayaklanmıştı ve ayaklanmalar birbiri ardınca devam ediyordu. Üstüne üstlük [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29)'ın acımasızca bütün ayaklanmaları bastırması durumun daha da kötü bir hale gelmesine neden oldu. Birçok [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) boyu [Tang](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Hanedan%C4%B1)'a sığındı. Hatta bir süre sonra [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29)'ın öz damadı Aşide Hu-lu da [Tang](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Hanedan%C4%B1)'a bağlılığını bildirdi.

## Savaş

Ayaklanmalar ardı ardına devam ederken bu sefer de [Göktürk Kağanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Ka%C4%9Fanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın omurgasını oluşturan [Dokuz Oğuz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dokuz_O%C4%9Fuzlar)ların ayaklanması devleti iyice fena duruma düşürdü. [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29) ayaklanmaları bastırmak için seferden sefere koşuyordu. [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29), [Dokuz Oğuz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dokuz_O%C4%9Fuzlar)lardan [Bayırkular](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bay%C4%B1rkular)ın ayaklanmaları üzerine ordusuyla onların üzerine yürüdü. [Tula Irmağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tula_Nehri) kıyısında yapılan bu savaşta Bayırkular ağır bir yenilgi aldılar. Ancak [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29) kendisine fazla güvenmiş ve sefer dönüşünde gerekli güvenlik önlemlerini almamıştı. [Ötüken](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96t%C3%BCken)'e dönerken, savaş artığı Bayırkuların önderi Hsieh-chih-lüeh,[^2] birdenbire söğüt ormanından fırlayarak [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29)'a saldırdı ve [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29)'ın başını kesti. O sırada Ta-wu'chün ordusunda Tzu-chiang rütbesini taşıyan Ho-Ling-ch'üan, [Tang](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Hanedan%C4%B1) elçisi olarak [Göktürk](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%B6kt%C3%BCrkler) ülkesinde bulunuyordu. Hsieh-chih-lüeh, [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29)'ın kesik başını [Çinli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Han_%C3%87inlisi) elçi Ho-Ling-ch'üan'a verdikten sonra onunla birlikte [Tang](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Hanedan%C4%B1) sarayına gitti. (716 yılı, 6. ay) [Tang imparatoru](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Hanedan%C4%B1) Hsüan-tsung, [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29)'ın kesik başının [Tang](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Hanedan%C4%B1) başkenti [Çangan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ang%27an)'ın ana caddesinde bir direğe asılıp halka gösterilmesini emretti. Bundan sonra Bayırkular, [Uygurlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Uygurlar), Tongralar, Hsiler ve Bugular olmak üzere beş ayrı [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) boyu [Göktürk Kağanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Ka%C4%9Fanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'ndan ayrılıp [Tang](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Hanedan%C4%B1)'a bağlanmaya geldi. [Tang imparatoru](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Hanedan%C4%B1) Hsüan-tsung bu boyların kendisine bağlanma isteklerini kabul ettiği gibi onları Ta-wu-chün ordusunun kuzeyindeki yerlere yerleştirdi. Böylece Bayırku Seferi, [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29)'ın zaferle sonuçlanan son askeri seferi oldu.

## Sonuç

[Tang Hanedanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Hanedan%C4%B1)'nın kışkırtmalarıyla ayaklanan [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) boylarının ayaklanmalarının acımasızca bastırılması, [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) boylarının [Tang Hanedanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Hanedan%C4%B1)'na sığınmasına ve [Göktürk](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%B6kt%C3%BCrkler) ülkesinin kısa sürede boşalmasına neden oldu. [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29)'ın Bayırku Seferi dönüşünde suikaste uğrayıp öldürülmesi ile de devlet çöküşün eşiğine geldi. [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29)'dan sonra yerine geçen küçük oğlu [İnel Tigin](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0nel_Ka%C4%9Fan) de devleti toparlayamadı. Bu kötü durum [Kül Tigin](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCl_Tigin)'in ve [Bilge Tigin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bilge_Ka%C4%9Fan)'in yapacakları askerî darbeye kadar devam edecekti.

## Ayrıca bakınız

- [Kapgan Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapgan_%28G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fan%C4%B1%29)
- [İnekler Gölü Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0nekler_G%C3%B6l%C3%BC_Sava%C5%9F%C4%B1)
- Kargan Savaşı

[^1]: Çin imparatorunun Göktürklere karşı diğer Türk boylarına yeniden unvan ve armağanlar sunması yalnızca Hsin T'ang Shu'da (Yeni Tang Hanedanı Kitabı) geçmektedir.
[^2]: Bu önderin adı yalnızca Chiu T'ang Shu'da (Eski Tang Hanedanı Kitabı) geçmektedir.