# Battal Gazi > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Battal_Gazi > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Battal Gazi, https://tr.wikipedia.org/wiki/Battal_Gazi (CC-BY-SA-4.0) - **Doğum adı:** Abdullah el-Battal - **Doğum tarihi:** 690 ya da 695 - **Doğum yeri:** Malatya - **Ölüm tarihi:** 740 (45 ya da 50 yaşında) - **Ölüm yeri:** Akroinon Muharebesi, Afyonkarahisar - **Ölüm sebebi:** Çatışmada ölüm - **Yattığı yer:** Seyitgazi, Eskişehir - **Kökeni:** Arap - **Vatandaşlık:** Emevi Devleti - **Din:** İslâm **Battal Gazi** veya **Seyyid Battal Gazi**, (d. 690 ya da 695, [Malatya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malatya) - ö. 740, [Afyonkarahisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Afyonkarahisar)), [8. yüzyıl](https://turkipedia.org/tr/wiki/8._y%C3%BCzy%C4%B1l)da yaşadığı tahmin edilen ve hakkında çeşitli inanışlar bırakmış bir [Arap](https://turkipedia.org/tr/wiki/Araplar) [komutan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Komutan). ## Hakkında Malatya Serdarı Hüseyin Gazi'nin oğludur. Annesi Saide Hatun peygamber soyundan gelmiştir. Battal Gazi [Malatya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malatya)'da doğmuştur. Doğduğu ve yaşadığı evin yeri hâlen mevcuttur. Yıkıntı halinde korunmaktadır. Uzun yıllar halka yemek dağıtılan hayrat yeri olarak kullanılmıştır. [Evliya Çelebi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Evliya_%C3%87elebi) [seyahatnamesinde](https://turkipedia.org/tr/wiki/Seyahatn%C3%A2me_%28Evliya_%C3%87elebi%29) bahsedilmektedir. [Malatya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malatya)'da doğduğu yere kendi ismi verilmiştir. Annesi Saide Hatun ile eşi Zeynep Hanım'ın ve iki oğlunun ve Torunu Vaiz Baba Türbeleri'de Malatya (Battalgazi) şehrindedir. Amcası Hasan Gazi'nin Türbesi İse Malatya [Darende](https://turkipedia.org/tr/wiki/Darende)'de bulunmaktadır. Battal Gazi hakkında bugüne ulaşabilmiş kaynaklar sadece [mesnevi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mesnevi) tarzı yazılmış, birbirini hem destekleyen hem de çelişen olgular içeren [destan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Destan)lar ve halkın hafızasında kalmış olan bilgilerdir. Gerek [Arap-Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arap-Bizans_sava%C5%9Flar%C4%B1), gerekse [Selçuklu-Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans-Sel%C3%A7uklu_sava%C5%9Flar%C4%B1), [Osmanlı-Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans-Osmanl%C4%B1_sava%C5%9Flar%C4%B1) mücadelelerinde tarihi ve [efsane](https://turkipedia.org/tr/wiki/Efsane)vi kişiliğiyle, [gaza](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gaza) ruhuyla hareket eden bu toplulukları motive etmiş, [fetih](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fetih) hareketlerinde onlara iman, [cesaret](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cesaret), [umut](https://turkipedia.org/tr/wiki/Umut) ve güven aşılamıştır. Böylesi bir isim olması dolayısıyla da hakkında çok sayıda menkıbeler oluşturulmuş, ortaya “[Battalnâme](https://turkipedia.org/tr/wiki/Battalname)” adıyla anılan eserler çıkmış, [edebiyatın](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_edebiyat%C4%B1) ve [sinemanın](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_sinemas%C4%B1) konusu olmuştur.[^1] Battal Gazi “Ünlü bir Emevi komutanıdır.”[^2] Nitekim Battal Gazi hakkında bilgi veren yerli kaynaklardan İslâm Ansiklopedisi”nde de böyle tanıtılır: “Battal Gazi, Emevilerin VIII. Asırda Bizans(Rum)a karşı açtıkları seferlerde ün almış Arap kumandanıdır.”[^3] Bir Arap kumandanı iken Anadolu coğrafyasındaki kahramanlığı ile Türkler tarafından da çok sevilip benimsendi ve böylece destani halk hikâyelerinin kahramanı haline geldi. Ahmet Yaşar Ocak'ın da dediği gibi Türkler “Bu müslüman Arap komutanını asıl hüviyetinden çıkarıp klasik bir Türk alp şeklinde düşündüler.”[^4] Bununla da yetinmeyerek “Battal” adını "Battal Gazi”ye, daha sonra [Muhammed](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muhammed)'in soyu ile bir münasebet kurdurmak için "Seyyid Battal Gazi”ye dönüştürdüler. Böylece askeri bir şahsiyet, bir eren, veli kimliğine de büründürülmüş oldu. Bu benimseme o kadar yaygınlaştı ki aradan geçen asırlara rağmen Battal Gazi unutulmadı. Hayatını ve mücadelesini anlatan Battalnâme adını taşıyan eserler yazılarak hatırası nesilden nesile aktarıldı. Tanınma alanı Orta Asya'dan Balkanlar'a kadar uzandı. Selçuklular döneminde şehit düştüğü Akrainos(Seyitgazi)da bulunan kabri, bir külliye şeklinde inşa edildi ve ziyaretgâha dönüştü.[^5] [Battal Gazi Destanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Battal_Gazi)'nda ve halk hikâyelerinde, [Emeviler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Emev%C3%AEler) zamanında [Arap](https://turkipedia.org/tr/wiki/Araplar) ordusuyla birlikte [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'u [kuşattığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konstantinopolis_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%28717-718%29) anlatılmaktadır. Kuşatma hem denizden hem karadan yapılmış; fakat başarısızlıkla sonuçlanmıştır. Destanda Battal'ın düşmanı, Arap komutanına oyun oynayıp kuşatma başladığında İstanbul'a geçerek imparatorluğunu ilan eden İmparator Leon'dur. Arap tarihinde II. İstanbul kuşatmasının tarihi 717-718 olarak belirtilmektedir. [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) tarihindeki veriler de bu tarihi doğrular niteliktedir. Ayrıca Bizans tarihinde İmparator [III. Leon](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Leon) tahta çıkma tarihi 717 olarak belirtilmiştir, bundan dolayı destandaki Leon'un İmparator III. Leon olma olasılığı üzerinde durulmaktadır. Destanda Battal Gazi'nin kuşatma sırasında yirmili yaşlarında olduğu söylendiği için, Battal Gazi'nin doğum yılının 690-695 civarı olmasının olası olduğu düşünülmektedir. Battal Gazi'nin 740 yılındaki [Akroinon Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akroinon_Muharebesi)'nde (modern [Afyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Afyonkarahisar) yakınlarında) öldüğü konusunda tarihçiler mutabakata varmışlardır. 740 yılında [Eskişehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eski%C5%9Fehir)'in [Seyitgazi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Seyitgazi) ilçesi yakınlarında savaşta aldığı yara sebebiyle ölmüştür. Anadolu'da [İslam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0slam)ın yayılmasına büyük katkıları olmuştur. ## Battal Gazi ile ilgili romanlar Türk edebiyatında Battal Gazi Destanı'nı temel alarak yazılan tarihi romanlardır. [Murat Sertoğlu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Murat_Serto%C4%9Flu): - 1967: Battal Gazi - 1968: Battal Gazi'nin Oğlu - 1973: Battal Gazi'nin Torunu [Abdullah Ziya Kozanoğlu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abdullah_Ziya_Kozano%C4%9Flu): - 1937: Battal Gazi Destanı [Cavid Ersen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cavid_Ersen): - Battal Gazi [Oğuz Özdeş](https://turkipedia.org/tr/wiki/O%C4%9Fuz_%C3%96zde%C5%9F): - 1968: Battal Gazi'nin Oğlu [İbrahim Ünsal](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0brahim_%C3%9Cnsal): - 2010: Battal Gazi ## Battal Gazi ile ilgili filmler - 1955: [Battal Gazi Geliyor](https://turkipedia.org/tr/wiki/Battal_Gazi_Geliyor_%28film%2C_1955%29) - 1966: [Battal Gazi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Battal_Gazi_%28film%2C_1966%29) - 1971: [Battal Gazi Destanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Battal_Gazi_Destan%C4%B1_%28film%29) - 1972: [Battal Gazi'nin İntikamı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Battal_Gazi%27nin_%C4%B0ntikam%C4%B1) - 1973: [Savulun Battal Gazi Geliyor](https://turkipedia.org/tr/wiki/Battal_Gazi_Geliyor_%28film%2C_1973%29) - 1974: [Battal Gazi'nin Oğlu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Battal_Gazi%27nin_O%C4%9Flu) ## Dış bağlantılar - Battalgazi Derneği web sitesinde hakkında çıkmış [makale ve yayınlar](https://web.archive.org/web/20180728160653/http://www.battalgazi.org.tr/tr/dokumanlar/battalgazi-hakkinda-yayinlar), [eserler](https://web.archive.org/web/20180728160430/http://www.battalgazi.org.tr/tr/dokumanlar/battalgazi-hakkinda-eserler), [belgesel ve programlar](https://web.archive.org/web/20180728160117/http://www.battalgazi.org.tr/tr/video-galeri/seyyid-battalgazi), [çizgi romanlar](https://web.archive.org/web/20180729165754/http://www.battalgazi.org.tr/tr/dokumanlar/cizgi-romanlar) [^1]: Seyid Battal Gazi. T.C. Eskişehir Valiliği. [^2]: Ali Rıza Önder, Battal Gazi Kayseri’de, 1. Battal Gazi ve Malatya Çevresi Halk Kültürü Sempozyumu Bildirileri, s. 20. [^3]: Pertev Naili Boratav, İslâm Ansiklopedisi, c.2. s. 344. [^4]: Ahmet Yaşar Ocak, İslâm Ansiklopedisi, c.5. s. 205. [^5]: Seyid Battal Gazi. T.C. Eskişehir Valiliği.