# Batı Ermenistan Yönetimi

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Bat%C4%B1_Ermenistan_Y%C3%B6netimi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Batı Ermenistan Yönetimi, https://tr.wikipedia.org/wiki/Bat%C4%B1_Ermenistan_Y%C3%B6netimi (CC-BY-SA-4.0)

![1917 eylülünde Batı Ermenistan](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/7/7d/Western_Armenia_September_1917.png)
*1917 eylülünde Batı Ermenistan (Yerevanci, CC-BY-SA-3.0)*

- **Kendi dilindeki adı:** Արևմտյան Հայաստան
- **Tam adı:** Batı Ermenistan Yönetimi
- **Yaygın adı:** Özgür Vaspurakan
- **Statü:** Geçici
- **Kuruluş yılı:** 1915
- **Yıkılış yılı:** 1918
- **Olay:** Van İsyanı; Transkafkasya Federasyonu
- **Olay tarihi:** 19 Ağustos 1915; 24 Şubat 1918
- **Öncel:** Osmanlı İmparatorluğu
- **Ardıl:** Türkiye
- **Başkent:** Van
- **Yaygın diller:** Türkçe, Ermenice
- **Yönetici:** Aram Manukyan; Tovmas Nazarbekyan; Andranik Toros Ozanian
- **Yönetici yılları:** Nisan 1915 – Aralık 1917; Aralık 1917 – Mart 1918; Mart 1918 – Nisan 1918
- **Yönetici unvanı:** Vali

![Administrative-territorial division of the regions of Turkey occupied by Russian troops during World WarI 1916-1917.](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/2c/ATD_of_the_regions_of_Turkey_occupied_by_Russian_troops_during_WW1.png)
*Administrative-territorial division of the regions of Turkey occupied by Russian troops during World WarI 1916-1917. (Accipite7, CC-BY-SA-4.0)*

**Batı Ermenistan Yönetimi**, [Van Gölü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Van_G%C3%B6l%C3%BC) etrafında, 1915-1918 yılları arasında oluşmuş bir Ermeni geçici yönetimiydi.

Bu özerk bölge [Kafkasya Cephesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kafkasya_Cephesi)'ndeki [Van İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Van_%C4%B0syan%C4%B1_%281915%29)'nın ardından [Ermeni Devrimci Federasyonu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeni_Devrimci_Federasyonu)'ndan [Aram Manukyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aram_Manukyan) önderliğinde oluşmuştu.[^1] Kısa bir süre için **Özgür Vaspurakan** olarak adlandırıldı.[^2] Ağustos 1915'teki bir sektenin ardından tekrar, Haziran 1916'da savaş bölgesi içinde *"Batı Ermenistan Yönetimi"* adıyla kuruldu. Aralık 1917'de komiser [Hakob Zavriev](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hakob_Zavriev) tarafından yönetilen [Transkafkasya Komiserliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zel_Transkafkasya_Komitesi)'ne bağlıydı. [Demokratik Ermenistan Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermenistan_Demokratik_Cumhuriyeti)'nin kuruluşunun erken dönemlerinde diğer [Ermeni Milli Konseyleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeni_Milli_Konseyi) ile beraber kısa süreli olarak birleşen bir Ermenistan'a dahil edildi.[^3]

Bu geçici hükûmet [Ermeni Gönüllü Tugayları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeni_G%C3%B6n%C3%BCll%C3%BC_Tugaylar%C4%B1) ile kendini stabilize etmiş ve Nisan 1915'teki [Van İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Van_%C4%B0syan%C4%B1_%281915%29)'nın ardından bir idarî yapı oluşturmuştur. Yönetim, başlıca [Ermeni Devrimci Federasyonu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeni_Devrimci_Federasyonu) temsilcilerinden oluşmaktaydı.

[^1]: The Armenian People from Ancient to Modern Times: Foreign Dominion to Statehood, edited by Richard G. Hovannisian.
[^2]: Robert-Jan Dwork Holocaust: A History by Deborah and van Pelt, sf. 38
[^3]: Armenian separate administration. <http://www.worldstatesmen.org/Armenia.html>