# Balkan Gagavuzcası > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Balkan_Gagavuzcas%C4%B1 > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Balkan Gagavuzcası, https://tr.wikipedia.org/wiki/Balkan_Gagavuzcas%C4%B1 (CC-BY-SA-4.0) - **Dilin adı:** Balkan Gagavuz Türkçesi - **Ülkeler (ülke):** Türkiye, Yunanistan, Makedonya - **Bölge:** Balkanlar - **Etnisite:** Gagavuzlar - **Kişi sayısı:** 10 binden az - **Tarih:** 2002 - **Aile rengi:** Altay - **Aile:** Türk dilleri; Şaz Türkçesi; Oğuz dilleri; Batı Oğuz dilleri; Gagavuzca - **İso:** bgx **Balkan Gagavuzcası**, [Balkanlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Balkanlar)'da yaşayan [Gagavuzlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gagavuzlar) tarafından konuşulan [Gagavuzca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gagavuzca) ağızlarıdır. [Bulgaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulgaristan), [Romanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Romanya), [Kuzey Makedonya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuzey_Makedonya), [Türkiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye) ve [Yunanistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan)'da az sayıda konuşucusu olan ağızlar, [Türkçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk%C3%A7e)nin [Rumeli ağızları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rumeli_a%C4%9F%C4%B1zlar%C4%B1)yla olan büyük benzerlikten dolayı **Rumeli Türkçesi** adıyla da adlandırılmaktadır.[^1][^2] [UNESCO](https://turkipedia.org/tr/wiki/UNESCO) tarafından ciddi derecede tehlike altında olan diller arasında gösterilmektedir.[^3] [Bulgaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulgaristan)'ın kuzeydoğusunda yoğun olarak yaşayan Gagavuzlar, 1770 yılından itibaren kitleler halinde [Besarabya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Besarabya)'ya göç etmeye başlamıştır, göç dalgası aralıklarla 1811'e değin sürmüştür.[^4] [Valentin Moşkov](https://turkipedia.org/tr/wiki/Valentin_Mo%C5%9Fkov), 1903 yılında [Bulgaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulgaristan)'ın kuzeydoğusundaki [Yenipazar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yenipazar%2C_%C5%9Eumnu)'ın (Novi Pazar) yakınında bulunan Pamukçu adlı Türk köyünde çalışmalar yapmıştır. Köyde yaşayan Türklerin diliyle Besarabya'daki [Beșalma](https://turkipedia.org/tr/wiki/Be%C8%99alma) köyünde yaşayan Gagavuzların dili arasında bir fark bulunmadığı sonucuna varmıştır.[^5] [Balkan Türk ağızları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rumeli_a%C4%9F%C4%B1zlar%C4%B1) üzerinde karşılaştırmalı çalışmalar yapan [Tadeusz Kowalski](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tadeusz_Kowalski), [Deliorman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Deliorman) Türkçesi adını verdiği Gacal ağzıyla Besarabya Gagavuz ağzını tek bir diyalektolojik grup içinde değerlendirilecek kadar birbirine yakın kabul etmiştir. Bu bölgedeki Türklerin ve Gagavuzların konuştukları dile **Tuna Türkçesi** adını vermiştir.[^6] [Paul Wittek](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paul_Wittek) ise, Gacalların konuştuğu Türkçenin, [Osmanlı Türkçesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1ca)ne Gagavuzcadan daha yakın olduğunu düşünerek Gagavuzcanın Oğuz öncesi özelliklerine işaret etmektedir.[^7] Romanya Gagavuz ağzı, [Moldova](https://turkipedia.org/tr/wiki/Moldova)'nın [Sovyetler Birliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sovyetler_Birli%C4%9Fi)'ne katılmasıyla birlikte, Romanya'nın geri kalan bölgelerinde yaşayan Gagavuzlar ayrı bir sosyal grup olma özelliğini büyük ölçüde yitirmiştir. Romanya Gagavuz ağız özelliklerini yansıtan örneklere sadece Mehmet Ali Ekrem'in Dobruca Türklerinin kültüründen örnekler sunmak için yayımladığı *Bülbül Sesi* adlı eserinde yer alan "Tudorka", "Stuian" adlı türkülerde rastlanmaktadır.[^8] Yunanistan Gagavuz ağzı, [Kesriye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kesriye) şehrinde ve [Makedonya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Makedonya_%28Yunanistan%29)'nın güneydoğusunda küçük gruplar hâlinde Gagavuzların yaşadığı bilinmektedir. Ancak bugüne kadar Gagavuzca herhangi bir yayın yapılmamıştır.[^9] [^1]: Arşivlenmiş kopya. [^2]: Glottolog 4.2.1 - West Oghuz. glottolog.org. [^3]: Endangered languages: the full list. The Guardian, 15 Nisan 2011. [^4]: Ağız Alanından Yazı Diline Geçiş: Gagavuz Türkçesi Örneği. 2013. [^5]: BULGARİSTAN GAGAVUZLARI (Dil ve Kültür Araştırmalarının Durumu). Haziran 2001. [^6]: BULGARİSTAN GAGAVUZLARI (Dil ve Kültür Araştırmalarının Durumu). Haziran 2001. [^7]: Ağız Alanından Yazı Diline Geçiş: Gagavuz Türkçesi Örneği. 2013. [^8]: Ağız Alanından Yazı Diline Geçiş: Gagavuz Türkçesi Örneği. 2013. [^9]: Ağız Alanından Yazı Diline Geçiş: Gagavuz Türkçesi Örneği. 2013.