# Bajo Topulli

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Bajo_Topulli
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Bajo Topulli, https://tr.wikipedia.org/wiki/Bajo_Topulli (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/b2/Bajo_Topulli_%28portrait%29.jpg)
* (public-domain)*

- **Doğumadı:** Bajram Fehmi Topulli
- **Doğum tarihi:** 1868
- **Doğum yeri:** Ergiri,Yanya Vilayeti,Osmanlı İmparatorluğu (günümüz Arnavutluk'u)
- **Ölüm tarihi:** 24 Temmuz 1930
- **Ölüm yeri:** Saranda,Arnavutluk Krallığı
- **Meslek:** Öğretmen,Politikacı
- **Hareket:** Arnavut millî uyanışı
- **Eş:** Meruşe Topulli
- **Mother:** Hasije Mullai
- **Father:** Ago Topulli
- **Aile:** Çerçiz Topulli (kardeşi)
- **Ödüller:** küçükresim|24px Halkın kahramanı

**Bajo Topulli**, asıl adı **Bajram Fehmi Topulli**, Arnavut Ulusal Uyanışı'nın Arnavut milliyetçi figürlerinden biriydi. Bajo, [Çerçiz Topulli](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87er%C3%A7iz_Topulli)'nin ağabeyiydi.[^1]

## Hayatı

![Bajo Topulli](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/41/Bajo_Topulli.jpg)
*Bajo Topulli (public-domain)*

Bajo Topulli, [Ergiri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ergiri)'nin önemli bir ailesinin çocuğu olan Müslüman bir Tosk Arnavutuydu; Ago Topulli ve Kardhiq'li Laze Mullai'nin kızı Hasije'nin çocuğu olarak dünyaya geldi.

Topulli, [Manastır](https://turkipedia.org/tr/wiki/Manast%C4%B1r%2C_Kuzey_Makedonya)'da Osmanlı Ortaokulu'nda (idadiye) müdürlük yaparken Kasım 1905'te Arnavutluk'un Kurtuluşu için Gizli Komite'yi kurdu.[^2] Komite üyelerine [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'na karşı silahlı faaliyetlere hazırlık görevi verildi ve Topulli, [Prespa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Prespa) ve [Görice](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%B6rice) bölgelerine ajitasyon için gönderildi.[^3] Mart 1906'da Melçan'daki Bektaşi tekkesinde kardeşi [Çerçiz](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87er%C3%A7iz_Topulli) ile birlikte ilk Arnavut milliyetçi silahlı gerilla grubunu kurdu.[^4] [Kolonya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kolonya%2C_Lo%C5%9Fna) bölgesinde konuşlanmış olan grup, Osmanlı yönetimine karşı savaşmak için eğitimlerini bırakan Manastır'daki öğrencilerinden ve bazı yerel köylülerden oluşuyordu.[^5] Grup üç yıl boyunca aktif kaldı ve her iki kardeş de 1906-1907 kışında [Sofya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sofya) ve [Bükreş](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCkre%C5%9F)'te bir kış tatili geçirdi. Her iki kardeş de şehir hayatının rahatlığından ayrıldıktan sonra gerilla savaşına katılmaya karar veren profesyonellerdi. Gerilla grubu, [II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid)'in Osmanlı rejimini [Yunanlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanlar) ve [Slavlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Slavlar)la birlikte düşman olarak görüyordu. 22 Eylül 1906'da Bajo Topulli'nin grubu, Papa Kristo Negovani'nin ölümünden sorumlu olduğu söylenen[^6] ve Arnavut rahibin intikamını almak için Görice'nin (şimdi Korçë) Rum Ortodoks piskoposu Photios'u öldürdü.

1907 yılında [Bükreş](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCkre%C5%9F)'teki Başkimi (Birlik) Cemiyeti, Topulli'yi [Amerika Birleşik Devletleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amerika_Birle%C5%9Fik_Devletleri)'ndeki Arnavut diasporasına fon toplamak ve Osmanlı Arnavutluk'unda gerilla birliklerine katılacak genç erkekleri işe almak ve 1908 için planlanan bir ayaklanmada savaşmaya hazırlanmak üzere [Boston](https://turkipedia.org/tr/wiki/Boston)'a bir görevle gönderdi. 1908'de Topulli, Şahin Kolonja ile birlikte yerel Arnavutlar için bir Arnavut kulübü kurmak üzere [Üsküp](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%9Csk%C3%BCp)'e gitti.

[^1]: Elsie, Robert. Historical Dictionary of Albania (Historical Dictionaries of Europe). Bloomsbury Academic, 2004, s. 418. <https://books.google.com.tr/books?id=oKoUAQAAIAAJ&redir_esc=y>
[^2]: Elsie, Robert. Historical Dictionary of Albania. Bloomsbury Publishing PLC, 19 Mart 2010, s. 449. <https://books.google.com.tr/books?id=haFlGXIg8uoC&pg=PA449&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false>
[^3]: Elsie, Robert. Historical Dictionary of Albania. Bloomsbury Publishing PLC, 19 Mart 2010, s. 449. <https://books.google.com.tr/books?id=haFlGXIg8uoC&pg=PA449&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false>
[^4]: Elsie, Robert. Historical Dictionary of Albania. Bloomsbury Publishing PLC, 19 Mart 2010, s. 449. <https://books.google.com.tr/books?id=haFlGXIg8uoC&pg=PA449&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false>
[^5]: Elsie, Robert. Historical Dictionary of Albania. Bloomsbury Publishing PLC, 19 Mart 2010, s. 449. <https://books.google.com.tr/books?id=haFlGXIg8uoC&pg=PA449&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false>
[^6]: Elsie, Robert. Historical Dictionary of Albania. Bloomsbury Publishing PLC, 19 Mart 2010, s. 449. <https://books.google.com.tr/books?id=haFlGXIg8uoC&pg=PA449&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false>
