# Baban Prensliği

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Baban_Prensli%C4%9Fi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Baban Prensliği, https://tr.wikipedia.org/wiki/Baban_Prensli%C4%9Fi (CC-BY-SA-4.0)

- **Kendi dilindeki adı:** Baban Prensliği
- **Statü:** prenslik
- **Yönetim biçimi:** Monarşi
- **Kuruluş yılı:** 1649
- **Yıkılış yılı:** 1850
- **Ardıl:** Osmanlı
- **Başkent:** Süleymaniye
- **Yaygın diller:** Kürtçe
- **Din:** İslam
- **Yönetici:** I. Babanzâde Ahmed Paşa; I. Babanzâde Süleyman Paşa; I. Babanzâde Muhammed Paşa; Babanzâde Halid Paşa; Babanzâde Selim Paşa
- **Yönetici yılları:** 1649-1670; 1765-1775; 1803-1813; 1838-1847; 1847-1850

**Baban Prensliği**, Baban ailesine mensup [I. Babanzâde Ahmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Babanz%C3%A2de_Ahmed_Pa%C5%9Fa) tarafından 1649 yılında kurulmuş, [Şehrizor](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehrizor) merkezli ve [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'na bağlı Kürt prensliğidir. Prensliğin sınırları Osmanlı'nın [Şehrizor Eyaleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehrizor_%28eyalet%29), [Hemedan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hemedan) ve [Kasr-ı Şîrîn](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kasr_%C5%9Eirin) bölgesini kapsamaktadır. 1850 yılında Osmanlı tarafından yıkılmıştır.

## Tarih

![18. yüzyıl](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a5/Kurdish_states_1835.png/1280px-Kurdish_states_1835.png)
*18. yüzyıl (WikiEditor2004, public-domain)*

Baban beyliğinin kurusucusu Babanzâde Ahmed Paşa'dır. Baban prensliği ismini baban aşiretinden almıştır Süleyman Bey beyliğin sınırlarını genişleten ilk beydir onun zamanında bugünkü [Süleymaniye](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleymaniye) ve [Kerkük](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kerk%C3%BCk) bölgesi beyliğin kontrolüne geçmiştir 1678 yılında [I. Babanzâde Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Babanz%C3%A2de_S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa) İstanbul'a gitmiş ve Baban ailesinin [Şehrizor](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehrizor) bölgesindeki hâkimiyetini Osmanlı'nın tanımasını sağlamıştır.

1694 yılında [Erdelan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdelan) Prensliginin saldırıları Baban beyliği tarafından püskürtülmesiyle birlikte [erdelan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdelan) ve [Kasr Şirin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kasr_%C5%9Eirin) bölgesi beyliğin topraklarına katılmıştır. 1723-1746 yılındaki [İran-Osmanlı savaşları](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ran-Osmanl%C4%B1_sava%C5%9Flar%C4%B1) sırasında Baban beyliği Osmanlıya yardım etmiştir. 1781 yılında [Süleymaniye](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleymaniye) Baban beyi [Mahmud Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mahmud_Pa%C5%9Fa) tarafından kurulmuştur. Mahmud Paşa döneminde beyliğin sınırları [Şehrizor](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehrizor) ve [Hamedan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hemedan) Bölgesini kaplamıştır onun döneminde Kültürel ve edebi faaliyetler teşvik edilmiştir o dönemin en ünlü edebiyatçısı [Nali](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nal%C3%AE)'dir. Baban beyleri son dönemlerine doğru Osmanlıya karşı sürekli isyan etmişlerdir; bunların en ünlüleri [Babanzâde Abdurrahman Paşa İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Babanz%C3%A2de_Abdurrahman_Pa%C5%9Fa_%C4%B0syan%C4%B1) ve [Babanzâde Ahmed Paşa İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Babanz%C3%A2de_Ahmed_Pa%C5%9Fa_%C4%B0syan%C4%B1) dır bu isyanlar bölgedeki Kürt aşiretlerinin Osmanlı'dan yana tavır alması sebebiyle başarılı olamamıştır. 1847 yılında Ahmet paşa komutasındaki Baban ordusunun [Köysancak](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6ysancak) yakınlarında Osmanlı ordusuna yenilmesiyle birlikte zayıflamıştır. 1850 yılında Osmanlı ordusunun [Süleymaniye](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleymaniye) şehrini ele geçirmesiyle birlikte yıkılmıştır.

## Baban beyleri

1. [I. Babanzâde Ahmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Babanz%C3%A2de_Ahmed_Pa%C5%9Fa), 1649–1670
2. [I. Babanzâde Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Babanz%C3%A2de_S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa), 1670–1703
3. [I. Babanzâde Muhammed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Babanz%C3%A2de_Muhammed_Pa%C5%9Fa), 1721–1731
4. [Babanzâde Halid Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Babanz%C3%A2de_Halid_Pa%C5%9Fa), 1732–1742
5. [Babanzâde Selim Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Babanz%C3%A2de_Selim_Pa%C5%9Fa), 1742–1754
6. [II. Babanzâde Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Babanz%C3%A2de_S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa), 1754–1765
7. [II. Babanzâde Muhammed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Babanz%C3%A2de_Muhammed_Pa%C5%9Fa), 1765–1775
8. [I. Babanzâde Abdullah Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Babanz%C3%A2de_Abdullah_Pa%C5%9Fa), 1775–1777
9. [II. Babanzâde Ahmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Babanz%C3%A2de_Ahmed_Pa%C5%9Fa), 1777–1780
10. [I. Babanzâde Mahmud Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Babanz%C3%A2de_Mahmud_Pa%C5%9Fa), 1780–1782
11. [Babanzâde İbrahim Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Babanz%C3%A2de_%C4%B0brahim_Pa%C5%9Fa), 1783–1803
12. [Babanzâde Abdurrahman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Babanz%C3%A2de_Abdurrahman_Pa%C5%9Fa), 1803–1813
13. [II. Babanzâde Mahmud Paşa ](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Babanz%C3%A2de_Mahmud_Pa%C5%9Fa), 1813–1834
14. [III. Babanzâde Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Babanz%C3%A2de_S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa), 1834–1838
15. [II. Babanzâde Ahmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Babanz%C3%A2de_Ahmed_Pa%C5%9Fa), 1838–1847
16. [II. Babanzâde Abdullah Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Babanz%C3%A2de_Abdullah_Pa%C5%9Fa), 1847–1850