# Avrupa Pasajı

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Avrupa_Pasaj%C4%B1
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Avrupa Pasajı, https://tr.wikipedia.org/wiki/Avrupa_Pasaj%C4%B1 (CC-BY-SA-4.0)

![Avrupa Pasajı'nın cam tavanı ile üst cephesinde yer alan heykeller](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b6/Avrupa_Pasaj%C4%B1_%282%29.JPG/1280px-Avrupa_Pasaj%C4%B1_%282%29.JPG)
*Avrupa Pasajı'nın cam tavanı ile üst cephesinde yer alan heykeller (Benreis, CC-BY-SA-4.0)*

**Avrupa Pasajı**, [Beyoğlu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyo%C4%9Flu), [Hüseyinağa Mahallesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCseyina%C4%9Fa%2C_Beyo%C4%9Flu)'nde, [Meşrutiyet Caddesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Me%C5%9Frutiyet_Caddesi) (eski Hamalbaşı Sokak) ile Sahne Sokak'ı (eski Tiyatro Sokak) birbirine bağlayan bir pasaj. Kapı numaraları Meşrutiyet Caddesi 'nde 8, Sahne Sokak'ta 9'dur. [Galatasaray Lisesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Galatasaray_Lisesi) ve [Balık Pazarı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyo%C4%9Flu_Bal%C4%B1k_Pazar%C4%B1)'nın yakınında yer alır. İç kısmında yer alan [ayna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayna)lardan dolayı **Aynalı Pasaj** olarak da isimlendirilir.[^1]

## Tarihçe

Avrupa Pasajı ile yakınındaki [Çiçek Pasajı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87i%C3%A7ek_Pasaj%C4%B1)'nın yerinde daha önceden [Naum Tiyatrosu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Naum_Tiyatrosu) ile [Jardin des Fleurs](https://turkipedia.org/tr/wiki/Jardin_des_Fleurs) (Çiçek Bahçesi) Oteli bulunuyordu. 5 Haziran 1870'te gerçekleşen [Büyük Beyoğlu Yangını](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCy%C3%BCk_Beyo%C4%9Flu_Yang%C4%B1n%C4%B1)'nda birçok binanın yanı sıra bu yapılar da tamamen yanmıştır.[^2] Avrupa Pasajı, yanan bu alana [Ermeni](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeniler) tüccar [Onnik Düz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Onnik_D%C3%BCz) tarafından, [İsveç Elçilik Sarayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0sve%C3%A7%27in_%C4%B0stanbul_Ba%C5%9Fkonsoloslu%C4%9Fu)'nın da mimarı olan Avusturyalı Domenico Pulgher'e 1874'te yaptırılmıştır.[^3]

Yapının ilk yıllarında, kuaför Karkonakis, Massali ve Zografos, terzi Konstantin Hisar, Ma­dam Puzzo ve Marko Perpignani, ibrişimci Emmanuel Karlatos ve Yorgo Tsiotis, iplikçi Josef Miari, saatçi Wosterling ve dönemin ünlü çiçekçisi Sabuncakis'in dükkanları bulunmaktaydı.[^4] Sonraki yıllarda ise pasajda çiçekçiler, saatçiler, ayakkabıcılar, piyano üreticileri, moda evleri gibi iş yerleri hizmet verdi.[^5]

1929 yılında hazineye geçen pasaj,[^6] 1936 [Emlak ve Eytam Bankası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eml%C3%A2k_ve_Eytam_Bankas%C4%B1) tarafından, o zamanın parasıyla 172 bin liraya satılmıştır.[^7]

Günümüzde pasajda yemeni, [kartpostal](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kartpostal), [çini](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ini) gibi eşyalar satan hediyelik eşya dükkânları yer alır. [Kilim](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kilim)ci ve [antikacılara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Antikac%C4%B1_d%C3%BCkk%C3%A2n%C4%B1) da rastlamak mümkündür.

## Mimari özellikler

56 metre uzunluğundaki [Neoklasik tarzda](https://turkipedia.org/tr/wiki/Neoklasik_mimari) inşa edilmiş pasajda 22 dükkân bulunur.[^8] Binanın cephesinde, Malta adasından getirtilen [Malta taşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malta_ta%C5%9F%C4%B1) kullanılmıştır. Zemin, İtalya'dan gelen [Trieste taşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trieste_ta%C5%9F%C4%B1) ile kaplıdır.[^9] Her dükkân kendine ait bir personel odasına, mutfağa ve bodruma sahiptir ve üzerinde iki kat daha barındırır. Dükkânların ön yüzleri zemine kadar cam ile kaplıdır. Her dükkânın arasında [kemerler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kemer_%28mimarl%C4%B1k%29) yer alır.[^10] Dükkânların pasaja bakan üst cephelerindeki nişlerde, pişmik topraktan Neoklasik üslupta [heykel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Heykel)ler bulunur. Bunların bir kısmı, [Hera](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hera), [Demeter](https://turkipedia.org/tr/wiki/Demeter), [Apollon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Apollon), [Afrodit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Afrodit) gibi Yunan mitolojisinden tanrı ve tanrıça tasvirleridir. Pasajın tavanı cam ve ferforjeden oluşan bir çatıyla örtülmüştür. Pasaj, elektriğin henüz gelmediği yıllarda aynalarının önüne konulan [gaz lambaları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gaz_lambas%C4%B1) ile aydınlatılmaktaydı. Şu anda tavandan sarkan [avize](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avize)ler kullanılmaktadır.

[^1]: Nursel Gülenaz, Batılılaşma Dönemi İstanbul’unda Hanlar ve Pasajlar, 2011, 213.
[^2]: Nursel Gülenaz, Batılılaşma Dönemi İstanbul’unda Hanlar ve Pasajlar, 2011, 213.
[^3]: Özyalçıner, Adnan. Öyküleriyle İstanbul Anıtları-2. Evrensel Basım Yayın, 13 Mart 2015. <https://books.google.de/books?id=r000BwAAQBAJ&pg=PT281&dq=avrupa+pasaj%C4%B1&hl=tr&sa=X&ved=0ahUKEwjhhefn6M3lAhXMI1AKHTtRB7gQ6AEILzAB#v=onepage&q=avrupa%20pasaj%C4%B1&f=false>
[^4]: Üsdiken, Behzat. Avrupa Pasajı. Tarih Vakfı, 1993, s. 431.
[^5]: Nursel Gülenaz, Batılılaşma Dönemi İstanbul’unda Hanlar ve Pasajlar, 2011, 213.
[^6]: Üsdiken, Behzat. Avrupa Pasajı. Tarih Vakfı, 1993, s. 431.
[^7]: Mızrak, Abdullah Kutalmış. 1936 yılında Avrupa Pasajı 172 bin liraya satılacakmış!. 9 Eylül 2014. <https://emlakkulisi.com.tr/1936-yilinda-avrupa-pasaji-172-bin-liraya-satilacakmis/286207>
[^8]: Özyalçıner, Adnan. Öyküleriyle İstanbul Anıtları-2. Evrensel Basım Yayın, 13 Mart 2015. <https://books.google.de/books?id=r000BwAAQBAJ&pg=PT281&dq=avrupa+pasaj%C4%B1&hl=tr&sa=X&ved=0ahUKEwjhhefn6M3lAhXMI1AKHTtRB7gQ6AEILzAB#v=onepage&q=avrupa%20pasaj%C4%B1&f=false>
[^9]: Durudoğan, Seza. Avrupa Pasajı - Mimari. Tarih Vakfı, 1993, s. 431-432.
[^10]: Özyalçıner, Adnan. Öyküleriyle İstanbul Anıtları-2. Evrensel Basım Yayın, 13 Mart 2015. <https://books.google.de/books?id=r000BwAAQBAJ&pg=PT281&dq=avrupa+pasaj%C4%B1&hl=tr&sa=X&ved=0ahUKEwjhhefn6M3lAhXMI1AKHTtRB7gQ6AEILzAB#v=onepage&q=avrupa%20pasaj%C4%B1&f=false>
