# Asuri Gönüllüler

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Asuri_G%C3%B6n%C3%BCll%C3%BCler
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Asuri Gönüllüler, https://tr.wikipedia.org/wiki/Asuri_G%C3%B6n%C3%BCll%C3%BCler (CC-BY-SA-4.0)

![](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/67/Flag_of_the_Assyrian_Volunteers.svg/1280px-Flag_of_the_Assyrian_Volunteers.svg.png)
* (Clevelander, Thespoondragon, public-domain)*

- **Birim adı:** Asuri Gönüllüler
- **Bağlılık:** İtilaf Devletleri
- **Tarih:** 1914–1924
- **Kuruluş tarihi:** 1914
- **Dağılış tarihi:** 1919 (1. Dünya Savaşı'ndaki dağılışı); 1924(Nasturi Ayaklanması'ndan sonra tamamen dağılışı
- **Ünlü komutanları:** Ağa Petros; Malik Hoşaba; XXI. Şimun
- **Mevcut komutan:** Ağa Petros
- **Büyüklük:** 20,000+ (en büyük ordu); 6,000 (Ağa Petros ve Malik Hoşaba'nın komutası altında)
- **Savaşları:** I. Dünya Savaşı'nda Osmanlı cepheleri; Kürt-Süryani Savaşları; İran Cephesi; Hakkari Seferi 1916; Hakkari Seferi 1917; Seray savaşı; Mahabad Savaşı 1917; Urmiye Çatışmaları; Çarah Savaşı; Sulduz Savaşı; Urmiye Savaşı1918; Urmiye savaşı haziran 1918; Birinci Salmas savaşı; İkinci Salmas savaş; Derbent Savaşı; Irak Cephesi; Şarkat Muharebesi (1918); Musul Savaşı 1918; Nasturi Ayaklanması; Simko İsyanı(1918–1922); 2.Simko İsyanı (1926)

**Asuri Gönüllüler** veya **Süryani Gönüllüler**, 1. Dünya Savaşı sırasında İtilaf Güçleri ile ittifak kuran [Katolikos-Patrik Mar Şimun Benyamin](https://turkipedia.org/tr/wiki/XXI._%C5%9Eimun)'in ruhani liderliği altında, esas olarak [Baz](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakl%C4%B1%2C_Hakk%C3%A2ri)'lı General [Ağa Petros Elia](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C4%9Fa_Petros) ve Malikler ([Süryanice](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCryanice): ܡܠܟ) olarak bilinen birkaç kabile (veya aşiret) lideri tarafından yönetilen etnik bir Süryani askerî gücüydü. İngiliz papaz ve yazar [William A. Wigram](https://turkipedia.org/tr/wiki/William_Ainger_Wigram) tarafından "En Küçük Müttefikimiz" olarak tanımlanıyor Malik Aşiretinin bilinen üyelerinden birisi [Malik Hoşaba](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malik_Ho%C5%9Faba)'dır. Malik aynı şekilde tyari aşiretininde üyesidir bu sebepten Asuri gönüllüler tyari ve malik aşiretinin üyelerinden oluşan askerî gruplara bağlıdır[^1]

## Arka plan

![Hakkari'nin Tkhuma ilçesindeki Süryanilerin "Malik"inin (Baş), palaskalı ve örgülü saçlı fotoğrafı, 1913. Rusça başlıkta şöyle yazıyor: "Tkhumsky Melik (Tkhuma Şefi) maiyetiyle birlikte"](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/6/6e/Assyrian_Malik_of_Tkhuma_with_his_retinue_1913.jpg)
*Hakkari'nin Tkhuma ilçesindeki Süryanilerin "Malik"inin (Baş), palaskalı ve örgülü saçlı fotoğrafı, 1913. Rusça başlıkta şöyle yazıyor: "Tkhumsky Melik (Tkhuma Şefi) maiyetiyle birlikte" (public-domain)*

1. Dünya Savaşı'ndan önce, [Hakkari](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hakk%C3%A2ri_%28il%29) dağlarındaki Asur kabileleri tam ve yarı bağımsızlığa sahipti; her kabile, aynı zamanda savaş sırasında askeri lider olarak da görev yapan bir Malik (ܡܠܟ) tarafından yönetiliyordu. Bağımsız Asurlu dağcılara *Asiratte* veya *Aşerat* deniyordu.[^2]

Bağımsız Asur kabileleri Bet huma, Bet Baz, Bet Jelu, Bet Tyari, Bet Kasrani ve Bet Diz'in Bölgesi [Zab Nehri'nin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zap_Suyu) üst vadisini Kaplıyordu. Bu bölge Hakkari(Tarihi Bölge Hakkari)olarak biliniyordu. Mellawa köyü bağımsız ve yarı bağımsız kabileler arasındaki sınırı işaret ediyordu[^3]

İngiliz diplomat James Rich şunları yazdı:[^4]

Bu yoldan Küçük Asya'ya ulaşmak için kendisinin (elçinin) Asur Hristiyan Kabilelerinin vahşi ve erişilemez ülkesinden geçmesi gerekecekti; sanırım onlar, Müslümanlara karşı bağımsızlıklarını koruyan Doğu'daki tek Hristiyanlardı. kendilerini çok zorlu hale getirdiler. Adamların hepsi güçleri, büyüklükleri ve cesaretleriyle dikkat çekiyor ve aralarından geçmenin Muhammedi kabilelerden geçmekten daha az güvenli olduğu söyleniyor. Amadia ve Julamerk arasındaki ülkede yaşıyorlar.

[Süryani Soykırımı](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCryani_K%C4%B1r%C4%B1m%C4%B1)'na tepki olarak İngiliz ve Rusların bağımsız ulus vaatlerinin cazibesine kapılan Süryaniler silahlanıp direniş gösterirken [Talat Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Talat_Pa%C5%9Fa), onları Hakkari dağlarından kalıcı olarak sürgün edilmelerini emretti.[^5] Bit baz aşiretinden [Ağa Petros](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C4%9Fa_Petros) ve Bit Tyari aşiretinden [Malik Hoşaba](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malik_Ho%C5%9Faba) liderliğindeki Süryaniler, Süryanilerin bağımsızlık mücadelesinde Osmanlı kuvvetlerine karşı Müttefiklerin yanında savaştılar. Sayıca ve silah bakımından çok üstün olmalarına rağmen Süryaniler başarılı bir şekilde savaştı ve Türklere, Kürtlere ve Perslere karşı birçok zafer kazandı. Bu durum, Rus müttefikleri savaşı terk edene ve Ermeni direnişi kırılana kadar devam etti; Süryaniler kuşatılmış, izole edilmiş ve tedarik hatlarından kopmuş halde kalmış, birçoğu İngiliz kontrolü altındaki Irak ve Suriye'deki diğer Süryani topluluklarına doğru savaşarak savaşmıştı. [Güneydoğu Anadolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCneydo%C4%9Fu_Anadolu_B%C3%B6lgesi)'da dört bin yılı aşkın süredir devam eden oldukça büyük Süryani varlığı, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda önemli ölçüde azaldı. Osmanlı İmparatorluğu orduları ve onların Kürt müttefikleri tarafından 275.000 ila 300.000 arasında Süryani sivilin katledildiği tahmin ediliyor. Toplam Asur nüfusunun üçte ikisini oluşturuyor.

## Etkileşimler

1915 yazında Süryaniler, Osmanlılarla savaşan çok daha büyük Osmanlı ordusunu, Kürt milislerini ve aşiret güçlerini başarıyla püskürttü. Asurluları kırmayı başaramayan Osmanlılar, daha sonra ağır top ve mühimmat getirdiler; bu, sayı ve malzeme açısından ezici bir avantajla birlikte, sonunda hafif silahlı ve sayıca az olan Süryanileri alt etti. Rus Kolordusu takviye sözü vermişti ama bu çok geç oldu. Süryaniler muazzam zorluklara karşı kendilerini savundular ve düzenli bir geri çekilme gerçekleştirdiler. Olağanüstü duruma rağmen tüm kadınlarını, davarlarını ve sürülerini güvenli bir şekilde İran'a getirmeyi başardılar.[^6] Savaş çağında hayatta kalanlar, bir Asur ordusu oluşturmak için Salmas ve Urmiye'den gelenler de dahil olmak üzere kuzeybatı İran, kuzey Irak ve kuzeydoğu Suriye'deki Süryanilere katıldılar ve Ruslarla birlikte savaşaşıp Osmanlı kuvvetlerini İran'dan çıkarmak konusunda gerçek bir umutları vardı[^7]

![Ağa petros](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/f7/Assyrian_leader_Agha_Petros_portrait_prior_to_1930.jpg)
*Ağa petros (public-domain)*

### Ağa petros

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/4d/Agha_Petros_%28with_white_Cossack_hat%29_waiting_for_the_Persian_mullah_surrender.jpg)
* (public-domain)*

[Ağa Petros](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C4%9Fa_Petros)'un komutası altındaki Süryaniler, Osmanlı kuvvetleri üzerinde pek çok başarılı çatışmaya imza attı. En önemlisi, Petros'un 1.500 atlısının Kheiri Bey'in (8.000 adam) güçlerini yendiği Suldouze'de. Petros ayrıca Mahabad'da yapılan büyük bir çatışmada Osmanlıları mağlup etti ve onları Revandiz'e geri sürdü[^8]

Jön Türklerin Musul'u işgal etmesinden sonra General Ağa Petros komutasındaki Asur ordusu, Osmanlı ordusuna ve onların Kürt müttefiklerine karşı yoğun ve başarılı bir şekilde savaşarak onları Musul'dan ve tüm bölgeden uzaklaştırarak İngiltere'nin bölgeyi kontrol altına almasını sağladı. bölge. Savaşlar, Petros ve İngiliz yetkililerin hayatta kalan mektuplarında ayrıntılı olarak anlatılıyor.[^9]

Urmiye ve Salmas cephelerindeki günlüklerinde, Ağa Petros'un kendi cemaati üzerindeki zorba yönetimini ve köylüleri milis yapabilmek için uyguladığı baskıları bizzat kaydetmişlerdir.[^10]

Osmanlı Dahiliye Nezareti (İçişleri Bakanlığı) Emniyet-i Umumiye Müdiriyeti (Emniyet Genel Müdürlüğü) raporlarında; Ağa Petros’un bölgedeki tarafsız veya Osmanlı'ya sadık Süryani/Nasturi köylerine baskın yaparak gençleri zorla Rus ordusu güdümündeki milis birliğine kattığı, direnen köylerin lojistik kaynaklarına el koyduğu aktarılmaktadır.[^11]

### Malik Hoşaba

Malik Hoşaba, Asur Soykırımı olarak bilinen dönem sırasında ve sonrasında çok daha büyük Osmanlı Ordusuna karşı karşı saldırılarda bir miktar başarıyla güçlere liderlik etti. Khoshaba bu dönemde cesareti, zulmü ve askeri yetenekleriyle tanınıyordu.

Süryani mültecilerin İran'a gelişinin ilk yazında Malik Hoşaba önderliğindeki Aşağı Tyari Süryanileri, [Halil Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halil_Kut) komutasındaki Türk ve Kürt kuvvetleri tarafından kuşatıldıkları Seray dağları çevresine yerleştirildi. Gece boyunca Ashitha'lı Malik hiyo (o sırada 17 yaşındaydı) iki grubun önünden geçtiğini gözlemledi, kendisini bir topçu gözlem noktasına konumlandırdı ve düşmanı uzak tutmak için ay ışığı saldırısı düzenledi. Hoşaba'nın iki devriyesi, konumları hakkında bilgi toplamak amacıyla Türk ve Kürt askerlerini yakalamayı başardı. Hoşaba, şafak vakti düşmanın sahra toplarının mevzisine zarar vermesini engellemeyi de başardı, ayrıca yirmi dört Türk esiri getirdi ve dört Türk askerini bizzat öldürdü. Sabah 7:30'da düşman, Khoshaba'nın adamları ve Ashitha'lı ([çığlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87%C4%B1%C4%9Fl%C4%B1%2C_%C3%87ukurca)) hiyo tarafından mağlup edildi. 13 Ağustos 1917'de Seray ve Mavana'da Asurlular, Pers müttefikleriyle birlikte Asur ırkını yok etme sözü veren İskender Paşa komutasındaki 5. ve 6. Tümenler tarafından kuşatıldı. Hoşaba, adamlarını gece boyunca savunmaya çekmeye ve düşmanın Seray'a doğru ilerlemesini durdurmak için devriyeler göndermeye karar verdi. Saat 22.30'a gelindiğinde Asurlular seksen sekiz mahkûmu ve çok sayıda silahı ele geçirdi. Akıcı Türkçe konuşabilen Hoşaba, çoğu takviye kuvvet gelmeyeceğini iddia eden mahkûmları sorguladı. Hoşaba ayrıca havan bombası kullanılmasını gerektiren yakalanmış bir sinyal kodunu da tercüme etti. Ertesi sabah erkenden Hoşaba daha fazla Türk esiri yakaladı; Bunların arasında İskender Paşa'dan sonra ikinci komutan olan bir Türk albayı da vardı.[^12]

## 1.Dünya Savaşından Sonra

1919'da [Paris'te yapılan barış konferanslarında](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris_Bar%C4%B1%C5%9F_Konferans%C4%B1) Asur heyeti, Irak'ta [Diyarbekir Vilayeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diyarbekir_Vilayeti) ve Kuzey Mezopotamya'da bir devlet talebinde bulunurken diğerleri Yukarı Mezopotamya, Kuzey Musul ve Urmiye'de İngiliz himayesi talep etti. Ancak bu, Büyük Britanya ve ABD delegeleri tarafından reddedildi. Süryaniler bölgeyi geri almaya çalıştı ancak Türkler ve Kürtler Süryanilerin [Hakkari'](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hakk%C3%A2ri_%28il%29)deki ata topraklarını geri alma isteklerine karşı çıktılar ve Ağa Petros'un bölgeyi işgal etme girişimi başarısızlıkla sonuçlandı. 1924'te Türkiye[Hakkari'yi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hakk%C3%A2ri_%28il%29) Barıştan sonra tamamen aldı ve [İsmet İnönü'](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0smet_%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC)nün ve [Mustafa kemal paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk)'nın Kararıyla Süryaniler Sürgün Edildi bundan önce [Lozan Barış Konferansı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lozan_Bar%C4%B1%C5%9F_Konferans%C4%B1)nda Ağa petros ve ismet paşa'nın görüşmesinden Alınan karar süryanilerin hakkariye yerleştirilmesiydi ama bu teklif [TBMM](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_B%C3%BCy%C3%BCk_Millet_Meclisi) tarafından Reddedildi[^13]

### Kayıplar

1919 Paris Barış Konferansı ve 1923 Lozan Konferansı'ndaki Süryani delegasyonu, savaş öncesi 600.000 olan nüfusun yaklaşık yarısının Süryani soykırımı sırasında 250.000-275.000 arasında Süryani'nin öldüğünü tahmin etmişti

[^1]: Wigram, William Ainger. Our Our Smallest Ally: A Brief Account of the Assyrian Nation in the Great War Ally: A Brief Account of the Assyrian Nation in the Great War. Society for Promoting Christian Knowledge, 1920, s. 26. <https://books.google.com/books?id=PcxDAQAAMAAJ>
[^2]: Hirmis, Aboona. Assyrians, Kurds, and Ottomans: Intercommunal Relations on the Periphery of the Ottoman Empire. Cambria Press, 2008. <https://books.google.com/books?id=AdZfWpd4YrYC&dq=independent+assyrian+tribes&pg=PA3>
[^3]: Hirmis, Aboona. Assyrians, Kurds, and Ottomans: Intercommunal Relations on the Periphery of the Ottoman Empire. Cambria Press, 2008. <https://books.google.com/books?id=AdZfWpd4YrYC&dq=independent+assyrian+tribes&pg=PA3>
[^4]: Hirmis, Aboona. Assyrians, Kurds, and Ottomans: Intercommunal Relations on the Periphery of the Ottoman Empire. Cambria Press, 2008. <https://books.google.com/books?id=AdZfWpd4YrYC&dq=independent+assyrian+tribes&pg=PA3>
[^5]: Gaunt, David. Massacres, Resistance, Protectors: Muslim-Christian Relations in Eastern Anatolia During World War I. <https://books.google.com/books?id=F9E9DQAAQBAJ&q=The+intention+of+the+Ottoman+government+to+remove+the+Assyrians+from+their+homeland+is+not+in+doubt&pg=PA8>
[^6]: Wigram, William Ainger. Our Our Smallest Ally: A Brief Account of the Assyrian Nation in the Great War Ally: A Brief Account of the Assyrian Nation in the Great War. Society for Promoting Christian Knowledge, 1920, s. 26. <https://books.google.com/books?id=PcxDAQAAMAAJ>
[^7]: Naayem, Joseph. Shall this Nation Die?. Chaldean rescue, 1921. <https://books.google.com/books?id=hokGAQAAIAAJ&dq=Agha+Petrus++Malik+Khochaba&pg=PA281>
[^8]: آغا بطرس: سنحاريب القرن العشرين. <http://www.a-olaf.com/~olaf/Books/agh/agh_btrs.pdf>
[^9]: Assyrian military activity in iraq during ww1. <https://books.google.com/books?id=on0TaPqFXbcC&dq=Assyrian+military+activity+in+iraq+during+ww1&pg=PA431>
[^10]: Caujole, Jean. Les Tribulations d'une Ambulance Française en Perse, 1917-1919. Bloud & Gay, 1922.
[^11]: T.C. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı, Osmanlı Arşivi (BOA), Fon Kodu: DH.EUM.5.Şb (Emniyet Genel Müdürlüğü 5. Şube), Dosya No: 24, Gömlek No: 18 (1916-1917 tarihli istihbarat raporları).
[^12]: haddad, eva. The Assyrian, The Rod of My Anger. 1953.
[^13]: Nisan, M. Minorities in the Middle East: a history of struggle and self-expression. McFarland. <https://books.google.com/books?id=keD9z1XWuNwC>
