# Asar-ı Şevket sınıfı zırhlı korvet

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Asar-%C4%B1_%C5%9Eevket_s%C4%B1n%C4%B1f%C4%B1_z%C4%B1rhl%C4%B1_korvet
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Asar-ı Şevket sınıfı zırhlı korvet, https://tr.wikipedia.org/wiki/Asar-%C4%B1_%C5%9Eevket_s%C4%B1n%C4%B1f%C4%B1_z%C4%B1rhl%C4%B1_korvet (CC-BY-SA-4.0)

***Asar-ı Şevket***** sınıfı**, 1860'larda başta [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r_%28eyalet%29), ardından [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) için inşa edilen [*Asar-ı Şevket*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Asar-%C4%B1_%C5%9Eevket) ve [*Necm-i Şevket*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Necm-i_%C5%9Eevket) olmak üzere iki gemiden oluşan [zırhlı korvet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Demir_z%C4%B1rhl%C4%B1_sava%C5%9F_gemisi) sınıfıdır. [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa)'da inşa edilen gemiler, tasarımları daha önceki zırhlı korvet sınıfı [*Asar-ı Tevfik*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Asar-%C4%B1_Tevfik)in tasarımına dayanıyordu. [Merkezî bataryalı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Merkez%C3%AE_bataryal%C4%B1_gemi) olarak inşa edilen iki gemi, merkezî bir [kazamat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazamat) içinde dört adet 178 mm [Armstrong top](https://turkipedia.org/tr/wiki/Armstrong_top) ve kazamatın üstünde döner bir [barbet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Barbet)te bir adet 229 mm Armstrong top taşıyordu.

Her iki gemi de [1877-1878 Rus-Osmanlı Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/93_Harbi)'nda (93 Harbi) hizmet verdi ve [Karadeniz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karadeniz)'deki [Rus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya) kuvvetlerine karşı faaliyet gösterdiler. [Kafkasya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kafkasya)'da Osmanlı kara kuvvetlerini desteklemekle görevlendirilen gemiler, savaştan sonra alınarak [Osmanlı-Yunan Savaşı'nın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Yunan_Sava%C5%9F%C4%B1_%281897%29) başlangıcında seferber edildikleri 1897'ye kadar başka bir faaliyette bulunmadılar. Bu savaşın başında Osmanlı filosunun geri kalanı gibi *Asar-ı Şevket* sınıfı gemiler de, kötü durumları nedeniyle hücumda kullanılamadı. *Asar-ı Şevket*, 1900'lerde hizmet dışı bırakıldı ve [hurda](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hurda) olarak satıldı. Genellikle [kışla gemisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1%C5%9Fla_gemisi) olarak hizmette kalan *Necm-i Şevket* ise, [Birinci Balkan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birinci_Balkan_Sava%C5%9F%C4%B1) sırasında [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'u [Bulgar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulgaristan) ordusundan koruyan kuşatılmış Osmanlı savunma hatlarına ateş desteği vermek üzere tekrar hizmete girdi. 1929'da hizmet dışı bırakıldı ve hurda olarak satıldı.

## Siparişi

1860'lı yılların başlarında [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun bir eyaleti olan [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r_%28eyalet%29), en son yirmi yıl önce [Mısır-Osmanlı Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1839-1841_Osmanl%C4%B1-M%C4%B1s%C4%B1r_Sava%C5%9F%C4%B1)'nda savaştığı merkezî hükûmetin gücüne tekrar meydan okuma adına bir silahlanma programı başlattı. Bu programın bir parçası olarak donanması için, 1866'da sipariş edilen iki *Asar-ı Şevket* sınıfı gemiler de dahil olmak üzere birkaç [zırhlı savaş gemisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Demir_z%C4%B1rhl%C4%B1_sava%C5%9F_gemisi) sipariş etti. Bu siparişler, Osmanlı hükûmeti ile Mısır Eyaleti arasında krize sebep oldu. Bir müddet süren müzakerelerden sonra kriz, Mısır'ın verdiği diğer imtiyazların yanı sıra [*Asar-ı Şevket*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Asar-%C4%B1_%C5%9Eevket) ve [*Necm-i Şevket*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Necm-i_%C5%9Eevket) de dahil olmak üzere Mısır zırhlılarının 29 Ağustos 1868'de merkezî hükûmete devredilmesi ile çözüldü.

## Tasarım

![Asar-ı Şevket sınıfı çizimi](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/d0/Asar-i_Sevket-class_linedrawing.png)
*Asar-ı Şevket sınıfı çizimi (public-domain)*

*Asar-ı Şevket*in tasarımı, zırhlı korvet [*Asar-ı Tevfik*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Asar-%C4%B1_Tevfik)e dayanıyordu. *Asar-ı Şevket* sınıfı daha küçük bir versiyon olsa da, her iki tasarım da [merkezî batarya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Merkez%C3%AE_bataryal%C4%B1_gemi) ve ek ağır silahlar için üstüne yerleştirilmiş bir [barbet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Barbet) düzenlemesini paylaşıyordu. *Asar-ı Tevfik* de aynı Fransız tersanesinde inşa edilmişti ve [''Colbert'' sınıfı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Colbert_s%C4%B1n%C4%B1f%C4%B1_z%C4%B1rhl%C4%B1_korvet) gibi çağdaş Fransız demir zırhlı tasarımlarına dayanıyordu.

### Özellikleri

[Tam boy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tam_boy)ları 66,4 m, [dikmeler arası uzunluk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dikmeler_aras%C4%B1_uzunluk)ları 62 m, [genişlikleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Geni%C5%9Flik_%28denizcilik%29) ise 12,9 m olan *Asar-ı Şevket* sınıfının gemilerinin [su çekimleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Su_%C3%A7ekimi) 5 m idi. [Gemi gövdesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%B6vde_%28su_ta%C5%9F%C4%B1t%C4%B1%29) demirden yapılmış, burunda bir [mahmuz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mahmuz_%28denizcilik%29) yer alıyordu ve gemi kısmen [çift tekne](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ift_tekne)liydi. Gemilerin [deplasmanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Deplasman_%28denizcilik%29) 2.047 metrik tondu. 170 subay ve denizciden oluşan mürettebatları vardı.

Gemiler, tek bir [vidalı pervaneyi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pervane) çeviren tek bir yatay [bileşik buhar motoru](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bile%C5%9Fik_buhar_motoru)na sahipti. Buhar, gemi ortasında bulunan tek bir [baca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Baca)ya bağlı dört adet kömürle çalışan kutu [kazan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bas%C4%B1n%C3%A7l%C4%B1_kap) tarafından sağlanıyordu. Motor 1.750 [belirtilen beygir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beygir_g%C3%BCc%C3%BC) (1.300 kW) gücündeydi ve gemileri en çok saatte 12 deniz mili (22 km/sa) hıza ulaştırabiliyordu; ancak kötü bakım sebebiyle 1877'de iki gemi de sadece 8 deniz miline (15 km/sa) ulaşabilmekteydi. Gemiler 300 metrik ton kömür taşıyabiliyordu. 1890'da, her iki gemiye de [Tersane-i Amire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tersane-i_Amire)'de yeni kazanlar takıldı. Gemilerde ilave bir [brigantin yelken teçhizatı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Brik) da yer almaktaydı.

*Asar-ı Şevket* sınıfı gemiler bir adet 229 mm ve dört adet 178 mm [Armstrong](https://turkipedia.org/tr/wiki/Armstrong_top) [ağızdan dolma top](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C4%9F%C4%B1zdan_dolmal%C4%B1_silah) ile silahlandırılmıştı. 178 mm'lik toplar merkezî, zırhlı bir bataryada yer alırken 228 mm top açık bir [barbet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Barbet) üzerinde yer alıyordu. 1890 modernizasyonunda her iki gemiye de iki 87 mm [Krupp](https://turkipedia.org/tr/wiki/Krupp) top, iki 63,5 mm Krupp top, iki 37 mm [Hotchkiss](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotchkiss_et_Cie) [revolver top](https://turkipedia.org/tr/wiki/Revolver_top) ve bir 25,4 mm [Nordenfelt topu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nordenfelt_topu)ndan oluşan yeni bir hafif batarya takıldı.

Sınıftaki gemiler, [dövme demir](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%B6vme_demir)den yapılmış zırh ile korunuyordu. Gemilerin [zırhlı kemeri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kemer_z%C4%B1rh%C4%B1) gemi ortasında 152 mm kalınlığındaydı, baş ve kıça doğru 114 mm'ye inceliyordu. Su hattının üzerindeki kısım 1 metre yüksekliğinde, altındaki kısım 2 metre yüksekliğindeydi. Ana kemerin üzerinde ana top bataryasını koruyan 114 mm kalınlığında zıhlı bir borda kaplaması vardı, barbet de aynı kalınlıkta zırh ile korunuyordu.

## Gemiler

![Necm-i Şevket](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/99/Ottoman_Ironclad_Necm-i_Sevket_-_91152---0013.jpg/1280px-Ottoman_Ironclad_Necm-i_Sevket_-_91152---0013.jpg)
*Necm-i Şevket (Personal archive of Abdulhamid II, public-domain)*

## Hizmet geçmişi

Sınıfın her iki gemisi de hizmet girdikten hemen sonra [1866-1869 Girit İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit_%C4%B0syan%C4%B1_%281866-1869%29)'nın sonrasında adanın stabilize edilmesinde yardımcı olmaları amacıyla [Girit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit)'e konuşlandırıldı. Bununla birlikte Osmanlı filosu bu dönemde büyük ölçüde etkin değildi. İki gemi, [1877-1878 Rus-Osmanlı Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/93_Harbi) (93 Harbi) sırasında yeniden harekete geçti ve [Karadeniz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karadeniz)'deki Rus kuvvetlerine karşı operasyonlar yaptı. Öncelikle [Kafkasya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kafkasya)'daki Osmanlı ordusunu desteklemek için Rus kıyı konumlarını bombaladılar. Mayıs 1877'de *Necm-i Şevket*, [Sohum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sohum) limanına yapılan bir amfibi hücuma destek verdi. *Asar-ı Şevket* 24 Ağustos'ta Sohum'da demirliyken bir Rus [torpido botu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Torpido_botu) tarafından saldırıya uğradı; ancak [spar torpido](https://turkipedia.org/tr/wiki/Torpido) gövdesine zarar vermedi. Savaştan sonra her iki gemi de İstanbul'da [Haliç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hali%C3%A7)'e çekildi ve 1882'de küçük bir yeniden donatım gördüler.

Şubat 1897'de [Osmanlı-Yunan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Yunan_Sava%C5%9F%C4%B1_%281897%29)'nın başlangıcında, Osmanlılar yaptıkları donanma teftişinde *Asar-ı Şevket* sınıfı gemiler de dahil olmak üzere gemilerin neredeyse tamamının [Yunan Donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan_Deniz_Kuvvetleri)'na karşı mücadeleye uygun olmadığını belirledi. Yunanistan ile savaşın sona ermesinin ardından hükûmet bir deniz yeniden yapılanma programı başlatmaya karar verdi. *Asar-ı Şevket* ve *Necm-i Şevket*, yeniden inşayı haklı çıkartmayacak kadar kötü bir durumda oldukları için programa dahil edilmediler. *Asar-ı Şevket* 1903'te hizmet dışı bırakıldı ve 1909'da [hurda](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hurda) olarak satıldı. *Necm-i Şevket*, 1912'de [Birinci Balkan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birinci_Balkan_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın patlak vermesine kadar [kışla gemisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1%C5%9Fla_gemisi) olarak hizmette kaldı. Bulgar kuvvetleri [Çatalca](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87atalca)'ya dek gelerek İstanbul'u tehdit ettiğinde donanma, Osmanlı savunma hatlarına ateş desteği sağlamak için gemiyi tekrar hizmete aldı. Tehdit geçtikten sonra kışla gemisi görevine geri döndü, 1929'da ise hurdaya ayrıldı.