# Arusyak Papazyan

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Arusyak_Papazyan
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Arusyak Papazyan, https://tr.wikipedia.org/wiki/Arusyak_Papazyan (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/c0/Arusyak_Papazyan.jpg)
* (Իրինա̠Ղազարյան, CC-BY-SA-4.0)*

- **Kendi dilinde adı:** Արուսեակ Փափազեան
- **Doğum tarihi:** 1841
- **Doğum yeri:** Konstantiniyye, Osmanlı İmparatorluğu
- **Ölüm yeri:** Konstantiniyye, Osmanlı İmparatorluğu
- **Meslek:** Aktris, öğretmen

**Arusyak Papazyan** ([Ermenice](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermenice): Արուսեակ Փափազեան, 1841–1907) [Osmanlı Ermenisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_Ermenileri) aktris. [Osmanlı İmparatorluğu'nun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ve dolayısıyla Ortadoğu'nun ilk profesyonel kadın oyuncusu olarak kabul edilir.

## Hayatı

Arusyak Papazyan, 1841'de [Osmanlı İmparatorluğu'nun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) [Konstantiniyye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konstantinopolis) şehrinde doğdu.[^1] Oyuncu olmadan önce öğretmen olarak çalıştı.[^2] 1850'lerde modern tiyatro, Osmanlı İmparatorluğu'nda bir [Ermeni](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeniler) tiyatro topluluğu tarafından kurulmuştu. Papazyan 1857'de Hekimyan tiyatro topluluğunda oynayan ilk kadın oyuncu oldu.[^3] [Arevelian Tatron](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arevelian_Tatron) (Doğu Tiyatrosu) ile anlaştı ve 1867'de [İzmir](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmir)'e olduğu gibi grupla birlikte turnelere çıktı.

Müslümanlar oyunculuğu uygun bir meslek olarak görmedikleri için Osmanlı Devleti'nde ilk aktörler Hristiyan Ermeniler olmuştu. Meslekte damgalanma özellikle kadınlarda söz konusu olmuştu. Kadın oyuncular erkek meslektaşlarından daha yüksek maaş aldıklarından devam edebildiler. 1879'da Osmanlı İmparatorluğu'ndaki Ermeni tiyatro tekeli kaldırıldıktan sonra Ermeni erkek oyuncular Müslüman Türk erkek oyuncularla rekabet etmeye başladılar ancak 1919'dan önce hiçbir Müslüman Türk kadın oyuncu sahneye çıkmadı.

Arusyak Papazyan, Osmanlı tiyatrosunun ilk başrol oyuncusu ve kadın oyuncusu oldu ve büyük övgü aldı.[^4] O ve meslektaşı [Aghavni Papazian](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C4%9Favni_Papazyan), tarihçi Mikael Nalbandyan tarafından Müslüman Ortadoğu'da sahnede performans sergileyerek önyargılara meydan okuyan iki öncü olarak görüldü. Böylelikle kadın seyircilerin oyunlarını perde arkasından izlemek zorunda kaldığı bir dönemde, Müslüman Osmanlı İmparatorluğu'nda kamusal alanda görünür kadınlar haline geldiler.

Arusyak Papazyan, eşinin tiyatro kariyerine karşı çıkması nedeniyle evlendikten sonra emekli oldu.[^5]

1907'de Konstantinopolis'te öldü.[^6]

## Ayrıca bakınız

- [Papazyan ailesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Papazyan_ailesi)

[^1]: Köksal, Duygu. A Social History of Late Ottoman Women: New Perspectives. BRILL, 10 Ekim 2013, s. 40. <https://books.google.com/books?id=Qfl0AQAAQBAJ&q=papazian&pg=PA42>
[^2]: Köksal, Duygu. A Social History of Late Ottoman Women: New Perspectives. BRILL, 10 Ekim 2013, s. 41. <https://books.google.com/books?id=Qfl0AQAAQBAJ&q=papazian&pg=PA42>
[^3]: Köksal, Duygu. A Social History of Late Ottoman Women: New Perspectives. BRILL, 10 Ekim 2013, s. 40. <https://books.google.com/books?id=Qfl0AQAAQBAJ&q=papazian&pg=PA42>
[^4]: Köksal, Duygu. A Social History of Late Ottoman Women: New Perspectives. BRILL, 10 Ekim 2013, s. 40. <https://books.google.com/books?id=Qfl0AQAAQBAJ&q=papazian&pg=PA42>
[^5]: Köksal, Duygu. A Social History of Late Ottoman Women: New Perspectives. BRILL, 10 Ekim 2013, s. 40. <https://books.google.com/books?id=Qfl0AQAAQBAJ&q=papazian&pg=PA42>
[^6]: Köksal, Duygu. A Social History of Late Ottoman Women: New Perspectives. BRILL, 10 Ekim 2013, s. 40. <https://books.google.com/books?id=Qfl0AQAAQBAJ&q=papazian&pg=PA42>
