Anzavur Ahmed Paşa

Ançok Anzavur Ahmed Paşa (Batı Çerkesce: Анцокъу Ахьмэд Анзаур; 1885 - 15 Nisan 1921, Adliye), Kuvâ-yi Milliye hareketine karşı ayaklanma başlatmış Çerkes asıllı eski Osmanlı jandarma subayı ve Kuvâ-yi İnzibâtiye kumandanıdır.^{[1]Anzavur İsyanı. Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Eylül 1998.}

Anzavur Ahmed, İstanbul Hükûmeti tarafından sivil paşalık verilerek Anadolu'ya gönderilmiştir. İngiliz gizli servisinin adamı olan Papaz Fru namıyla bilinen Robert Frew tarafından maddi olarak desteklenen Anzavur Ahmed, çok sayıda kişiyi etrafında toplayarak bir isyan hazırlığına girişmiştir.

Hayatı

İlk Yılları

1885 doğumlu olup Çerkes asıllıdır. Okuma yazma bilmediği halde, kız kardeşinin II. Abdülhamit'in sarayında cariye olmasından dolayı jandarma zabitliğine tayin edilerek Makriköy Jandarma Karakolu Kumandanlığı'na getirildi.^{[2]Anzavur'un İlk Ayaklanmasına Ait Belgeler - Özcan Mert} II. Meşrutiyet’in ilk yıllarında kendini bir hürriyetperver ve istibdat rejiminin mazlumları arasında göstererek iki sene içerisinde jandarma binbaşılığına terfi etmiştir.^{[3]Ahmet Anzavur (?-1921}

Çıkardığı ayaklanmalar

Birinci Anzavur Ayaklanması, 1 Ekim 1919'da Manyas, Susurluk, Gönen ve Ulubat dolaylarında başlamış olup^{[4]I. Ahmed Anzavur Ayaklanması'nın Gönen'deki Yansımaları.}, Kuvâ-yi Milliye birliklerinin mücadelesi sonucu 25 Kasım 1919'da bastırılmıştır.^{[5]Ahmet Anzavur isyanı kim bastırdı?.} Anzavur Ahmed'in 16 Şubat 1920'de, Biga merkezli çıkarmış olduğu ikinci isyanını ise, 16 Nisan 1920'de Çerkez Ethem bastırmıştır.^{[6]Arşivlenmiş kopya.}

Kuvâ-yi İnzibâtiye dönemi

Süleyman Şefik Paşa kendisine sonradan katılan Anzavur Ahmed ile anlaşmazlığa düşünce İstanbul'a dönmüş ve Kuvâ-yi İnzibâtiye'nin başına Yarbay Senai geçmiştir. Kuvâ-yi İnzibâtiye 10 Mayıs 1920'de Adapazarı'nı işgal etti. Ali Fuad Paşa komutasındaki 20. Kolordu Adapazarı'nı geri aldı. 25 Haziran 1920'de Kuvâ-yi İnzibâtiye kaldırıldı.

15 Nisan 1921 tarihinde Çanakkale'nin Biga ilçesine bağlı Adliye köyü civarında, Yeniçiftlik köyünden Mehmet Efe tarafından öldürüldü. Mezarı Biga'nın Cihadiye köyündedir.

Dış bağlantılar

https://www.academia.edu/105897459/I_Ahmed_Anzavur_Ayaklanmas%C4%B1_n%C4%B1n_G%C3%B6nen_deki_Yans%C4%B1malar%C4%B1