# Ane Hatun Türbesi

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Ane_Hatun_T%C3%BCrbesi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Ane Hatun Türbesi, https://tr.wikipedia.org/wiki/Ane_Hatun_T%C3%BCrbesi (CC-BY-SA-4.0)

- **Orijinal ad:** Ana Saakadze'nin Anıt mezarı
- **Konum:** Murat Paşa Camii, Yakutiye, Erzurum
- **Tür:** Baldaken mozole
- **Tamamlanma:** 1649
- **Adandığı:** Ana Saakadze

**Ane Hatun Türbesi**, [Erzurum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum) kentinde bulunan tarihi bir türbedir.[^1] Türbe, sonradan Osmanlıların hizmetine girmiş olan Gürcü komutan [Giorgi Saakadze](https://turkipedia.org/tr/wiki/Giorgi_Saakadze)'nin kızı Ana'ya (ანა) aittir. Türkçe "Ane Hatun" olarak anılan Ana, [Giorgi Saakadze](https://turkipedia.org/tr/wiki/Giorgi_Saakadze)'nin Marehi'den (მარეხი) olan kızıdır. Doğum tarihi bilinememekle birlikte en geç, türbesinin inşa tarihi de olan 1649 yılında öldüğü söylenebilir.[^2][^3]

Ane Hatun Türbesi, Murat Paşa Camii haziresinde 1649 yılında yaptırılmıştır.[^4][^5][^6][^7] Kesme taştan inşa edilmiş olan [baldaken](https://turkipedia.org/tr/wiki/Baldaken) tarzındaki yapı, sivri kemerlerle birbirine bağlanan dört yığma sütun üzerine oturtulan bir kubbe ile örtülüdür. Dıştan basık pira­midal çatının orijinal kaplamaları tahrip olmuştur.[^8] Türbede biri büyük ikisi küçük olmak üzere üç sanduka mevcuttur. Büyük mezar, Ane Hanım’a aittir; diğer iki mezarın da aynı aileden kişilere ait olduğu söylenmekle birlikte, kitabeleri okunmaz hale geldiğinden isimleri ve kimlikleri tespit edilememiştir.[^9][^10] Bir başka söylenceye göre küçük sandukalar Ane Hanım'ın çocuklarına aittir.

Ane Hatun Türbesi, şehir halkının rağbet gösterdiği önemli bir ziyaret mekânıdır.[^11][^12] Birçok Erzurumlu, kızlarına bu adı vermek suretiyle buradaki yatıra karşı olan saygılarını ifade etmek istemişlerdir.[^13] Anahanım ve türevleri isimler (Anahanım, Anahanim, Anahanem, Anehanım) Erzurum ve çevresinde kullanılan yerel bir ad olup 2015 yılı itibarıyla 18 yaşın üzerinde Erzurum nüfusuna kayıtlı 202 kişinin ismidir.[^14]

## Kitabe

Türbenin kuzey tarafında, sol köşede yer alan 32,5 x 42 cm ölçülerindeki sülüs yazılı mermer kitabede [Osmanlıca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1ca) şöyle yazmaktadır:[^15]آه كيم بو قيزى موراو خانك - كتدى بر ندرۀ حسن ايدى شها

جنته عرض جمل ايتدكده - رشك ايدوب خدمتن ايتدى حورا

زعمى دير تاريخنى تيز اولدى - نازهنينم آنه خانم حيفا

سنه ۱۰۵۹

- **Romanizasyon:**

*Ah kim bu kızı Murav Hanın – gitti bir nadire’i hüsn idi şeha*

*Cennete arz-i cemal etdikde – reşkedüp hıdmetin itti hûra*

*Zumî der tarihini tiz öldü – Nâzeninim Ane Hanım hayfa*

*Sene 1059 (Miladi 1649)*

[^1]: Ane Hatun Türbesi. kulturenvanteri.com. <https://kulturenvanteri.com/tr/yer/ane-hatun-turbesi/#16/39.904232/41.270035>
[^2]: "მარეხ ნუგზარის ასული ერისთავი" (Nugzar'ın kızı Mareh Ersitavi). <https://ka.rodovid.org/wk/%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%95%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90%3A684259>
[^3]: ანახანუმ გიორგის ასული სააკაძე ( Giorgi Kızı Anahanum Saakadze). ka.rodovid.org. <https://ka.rodovid.org/wk/%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%95%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90:1052344>
[^4]: Erzurum’da Anıt Eserlere Yansıyan Türk Kadını İmgesi. Dergipark, 2022. <https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2553194>
[^5]: Edebiyat Fakültesi Araştırma dergisi, 5-7. ciltler. Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi yayını, 1974, s. 109. <https://books.google.com.tr/books?hl=tr&id=vD9IAAAAMAAJ&dq=Ane+Hatun+t%C3%BCrbesi+murav+han&focus=searchwithinvolume&q=Ane+Hatun>
[^6]: Bulut, Sebahattin. Damla damla Erzurum. Erzurum Halk Oyunları-Halk Türküleri Derneği, 1989, s. 52. <https://books.google.com.tr/books?id=PD_jAAAAMAAJ&q=Ane+Hatun+t%C3%BCrbesi+murav+han&dq=Ane+Hatun+t%C3%BCrbesi+murav+han&hl=tr&sa=X&ved=2ahUKEwiKwPDlt5r7AhXjYPEDHV7-AGUQ6AF6BAgCEAI>
[^7]: Erzurum 1973 [bin dokuz yüz yetmiş üç] il yıllığı. Kervan Kitapçılık, 1974, s. 175. <https://books.google.com.tr/books?hl=tr&id=sHksAQAAIAAJ&dq=Ane+Hatun+t%C3%BCrbesi+murav+han&focus=searchwithinvolume&q=Ane+Hatun+>
[^8]: Erzurum Ansiklopedisi. erzurumansiklopedi.com. <http://erzurumansiklopedi.com/ane-hatun-turbesi/>
[^9]: Erzurum Ansiklopedisi. erzurumansiklopedi.com. <http://erzurumansiklopedi.com/ane-hatun-turbesi/>
[^10]: Konyalı, İbrahim Hakkı. Abideleri ve kitabeleri ile Erzurum tarihi, 2. cilt. Ercan Matbaasi, 1960, s. 386-387.
[^11]: Konyalı, İbrahim Hakkı. Abideleri ve kitabeleri ile Erzurum tarihi, 2. cilt. Ercan Matbaasi, 1960, s. 386-387.
[^12]: Türk, Abdurrezzak. Erzurum Kandilleri-9-. erzurumgazetesi.com.tr, 3 Ağustos 2009. <http://www.erzurumgazetesi.com.tr/yazar/Erzurum-Kandilleri-9-/1382/>
[^13]: Konyalı, İbrahim Hakkı. Abideleri ve kitabeleri ile Erzurum tarihi, 2. cilt. Ercan Matbaasi, 1960, s. 386-387.
[^14]: Anahanım kadın adının illere göre dağılımı. turkadlar.com. <https://www.turkadlar.com/?c=&ad=anehan%C4%B1m>
[^15]: Konyalı, İbrahim Hakkı. Abideleri ve kitabeleri ile Erzurum tarihi, 2. cilt. Ercan Matbaasi, 1960, s. 386-387.
