# Amasya Kalesi

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Amasya_Kalesi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Amasya Kalesi, https://tr.wikipedia.org/wiki/Amasya_Kalesi (CC-BY-SA-4.0)

- **Görüntü:** Amasya Kalesi 01.jpg
- **Durum:** Kısmen ayakta.
- **Yapı türü:** Kale
- **Konum şehir:** Amasya
- **Konum ülke:** Türkiye

**Amasya Kalesi**, [Türkiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye)'nin kuzeyindeki [Amasya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amasya) şehrinde yer alan tarihi bir [kale](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tahkimat)dir.[^1][^2]

## Tarihçe

[Pers](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahameni%C5%9F_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu), [Roma](https://turkipedia.org/tr/wiki/Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu), [Pontus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pontus) ve [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) döneminde birçok kez saldırıya uğradı, yıkıldı, el değiştirdi ve her defasında yeniden restore edildi. Roma ve Pontus arasındaki savaşlar sırasında kale ciddi bir şekilde tahrip oldu. [Selçuklu Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCy%C3%BCk_Sel%C3%A7uklu_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) tarafından Amasya'nın fethinden sonra 1075'te büyük ölçüde restore edildi ve askeri önemini yitirdiği 18. yüzyıla kadar kullanılmaya devam edildi.

## Coğrafi konumu ve özellikleri

Kale, Amasya'nın kuzeyinde ve [Yeşilırmak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ye%C5%9Fil%C4%B1rmak) nehri üzerindeki Harşene Dağı denilen sarp kayalıkların üzerinde yer alır. Kalenin dışında Yeşilırmak kıyısına kadar uzanan sekiz savunma mevzisine sahiptir. Savunma surları moloz taştan yapılmışken, üst seviye surlar [kesme taş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kesme_ta%C5%9F)tan yapılmıştır. "Cilanbolu" olarak adlandırılan kalenin ortasında kayaya oyulmuş bir dehliz bulunmaktadır. Buraya uzunluğunda,[^3] çapında ve 150 basamağa sahip olan bir yeraltı merdiveni ile inilir. Kalede sarnıçlar, su depoları, Osmanlı zamanında yapılan hamam kalıntıları ve kayaya oyulmuş Pontus Kral Mezarları bulunmaktadır.[^4] Yaklaşık yükseklikte, M.Ö. 3. yüzyıldan kalma Pontus kralların 18 büyük ve küçük mezarı, düz bir duvar üzerinde kireç taşı kayaya oyulmuştur. Kalede "Helkıs", "Saray", "Maydonos" ve "Meydan" adında dört kapı vardır. Zindanlar ile bir [sarnıç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sarn%C4%B1%C3%A7) mevcuttur.[^5][^6]

Yeşilırmak boyunca antik kale duvarlarının yaklaşık kısmına tipik Amasya evleri, hamamlar ve camiler inşa edilmiştir.[^7]

![](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e4/Amasya_kalesi.jpg/1280px-Amasya_kalesi.jpg)
* (Fahriye540, CC-BY-SA-4.0)*

![](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/6e/Amasya_KALES%C4%B0.jpg/1280px-Amasya_KALES%C4%B0.jpg)
* (Fahriye540, CC-BY-SA-4.0)*

[Timur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Timur)'un (1370-1405 yılları arasında hüküm sürdü) istilacı birliklerinden kaçan, Osmanlı Şehzadesi [I. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mehmed) (Çelebi Mehmed) Amasya Kalesine sığınmıştır.[^8]

## Dış bağlantılar

- https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1849737
- https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1703849
- https://www.academia.edu/120303256/Cilanbolu\_Tuneli\_2008\_Y%C4%B1l%C4%B1\_Kaz%C4%B1\_ve\_Temizlik\_Cal%C4%B1smas%C4%B1

[^1]: Amasya Kalesi. Amasya İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. <http://www.amasyakulturturizm.gov.tr/TR,59516/amasya-kalesi.html>
[^2]: Amasya (Harşena-Harşene) Kalesi. Amasya Belediyesi, 14 Mart 2015. <http://www.amasya.bel.tr/icerik/474/1561/amasya-harsenaharsene-kalesi.aspx>
[^3]: Amasya Kalesi’ndeki 2300 yıllık tünelde balmumu heykeller sergilenecek. Hürriyet, 1 Eylül 2008. <http://www.hurriyet.com.tr/amasya-kalesi-ndeki-2300-yillik-tunelde-balmumu-heykeller-sergilenecek-9781444>
[^4]: Amasya Kalesi. Kulturportali.gov.tr/. <https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/amasya/gezilecekyer/amasya-kales>
[^5]: Amasya Kalesi. Amasya İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. <http://www.amasyakulturturizm.gov.tr/TR,59516/amasya-kalesi.html>
[^6]: Amasya (Harşena-Harşene) Kalesi. Amasya Belediyesi, 14 Mart 2015. <http://www.amasya.bel.tr/icerik/474/1561/amasya-harsenaharsene-kalesi.aspx>
[^7]: Amasya (Harşena-Harşene) Kalesi. Amasya Belediyesi, 14 Mart 2015. <http://www.amasya.bel.tr/icerik/474/1561/amasya-harsenaharsene-kalesi.aspx>
[^8]: Amasya Kalesi. Amasya İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. <http://www.amasyakulturturizm.gov.tr/TR,59516/amasya-kalesi.html>
