# Altaylar

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Altaylar
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Altaylar, https://tr.wikipedia.org/wiki/Altaylar (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/38/Altaian_horseman.jpg)
* (П. Филатов, CC-BY-SA-2.0)*

- **Grup:** Altaylar
- **Nüfus:** 70.800; 67.239
- **Bölge:** Rusya
- **Diller:** Altayca
- **Dinler:** Tibet Budizmi, Tengricilik, Şamanizm
- **İlgili gruplar:** Türk Halkları

**Altaylar**, [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_halklar%C4%B1) halklarından biridir. Çoğunluğu [Sibirya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sibirya)’daki [Altay Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Altay_Cumhuriyeti) ve [Altay Kray](https://turkipedia.org/tr/wiki/Altay_Kray%C4%B1)’da yaşar. [Tuva](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuva) ve [Moğolistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mo%C4%9Folistan)’da yaşayan Altaylar da vardır. Altaylar, [Teleütler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tele%C3%BCtler), [Telengitler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Telengitler), [Kara Tatarlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Tatarlar), [Oyratlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Oyrat) gibi değişik adlarla da anılmışlardır.

Altaylar, MÖ 2. binyıldan başlayarak metal işlemede usta olarak bilinir. Altay halkı [Ruslar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ruslar)la ilk kez 18. yüzyılda karşılaştılar. Çarlık döneminde Altay, [Oyrot](https://turkipedia.org/tr/wiki/Oyrot) olarak adlandırıldı ve daha sonra bu addan hareketle [Oyrot Özerk Bölgesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Oyrot_%C3%96zerk_B%C3%B6lgesi) kuruldu. Pek çok Altaylının [Rus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ruslar) [votka](https://turkipedia.org/tr/wiki/Votka)sına alıştığı ve votkayı “ateş suyu” olarak adlandırdığı bilinir.

Altay halkı, yarı göçebe bir halktı. [Hayvancılık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hayvanc%C4%B1l%C4%B1k) ve [avcılık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avc%C4%B1l%C4%B1k) yaşamlarının önemli bir parçasıydı. Bu halkın çoğunluğu Rusların etkisiyle yerleşik yaşama geçti. Altayların bir kısmı geleneksel inançları olan [Şamanizm](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eamanizm)e bağlıyken bir kısmı [Ortodoks](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ortodoks)’tur. 1904 yılında, Rus yayılmacılığına tepki olarak [Ak Ceng](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ak_Ceng) veya [Burhanizm](https://turkipedia.org/tr/wiki/Burhanc%C4%B1l%C4%B1k) denilen bir dinsel hareket de gelişmiştir. Altay halkı için [Tibet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tibet) [Budizm](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budizm)i ve [Şamanizm](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eamanizm) önemli inançlardır. Altaylar, [Altay Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Altay_Cumhuriyeti)’nde tapınaklar bulunmadığı için hacca [Tuva Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuva_Cumhuriyeti) veya [Moğolistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mo%C4%9Folistan)’a gitmektedirler.

![Altay Türkleri kültürel bayrağı](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/44/AltayT%C3%BCrkleri.png)
*Altay Türkleri kültürel bayrağı (KraLTurk751, CC-BY-SA-4.0)*

Altaylar, [Altay Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Altay_Cumhuriyeti)’nin nüfusunun sadece yüzde 31’ini oluştururlar. "Cayzaň" (Moğolca *Zaysan* sözcüğünden) kavramı da toplum içerisinde statü belirleyicisi olarak kullanılmıştır.

## Boyları

Altaylarda [söök](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%B6%C3%B6k) adı verilen soy birlikleri en temel yapılanmadır.

- **Güney Altayları**
- Asıl Altaylar

![Geleneksel kıyafet giyen erkek.](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/ca/SB_-_Altai_man_in_national_suit_on_horse.jpg)
*Geleneksel kıyafet giyen erkek. (Sergei Ivanovich Borisov, public-domain)*

![Geleneksel kıyafet giyen kadın.](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/33/SB_-_Altay_woman_with_horse.jpg)
*Geleneksel kıyafet giyen kadın. (Sergei Ivanovich Borisov, public-domain)*

- [Maymalar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maymalar)
- [Telengitler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Telengitler)
- [Tölösler](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%B6l%C3%B6sler)
- [Çuylar](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87uylar)
- [Teleütler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tele%C3%BCtler)
- **Kuzey Altayları**
- [Tubalar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tubalar)
- [Kumandılar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kumand%C4%B1lar)
- [Turaçaklar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tura%C3%A7aklar)
- [Soltonlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Soltonlar)
- [Starobardinler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Starobardinler)
- [Çalkandular](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87alkandular) (Kuular)

## Ayrıca bakınız

- [Altay dili](https://turkipedia.org/tr/wiki/Altayca)
- [Altay Dağları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Altay_Da%C4%9Flar%C4%B1)
- [Altay Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Altay_Cumhuriyeti)

## Dış bağlantılar

- [Altay Destanlari Texas Tech University Destan Bölümü](http://aton.ttu.edu)