# Altın elbiseli adam

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Alt%C4%B1n_elbiseli_adam
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Altın elbiseli adam, https://tr.wikipedia.org/wiki/Alt%C4%B1n_elbiseli_adam (CC-BY-SA-4.0)

![Esik kurganında bulunan Altından işlenmiş zırh](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0c/Sun_emperor.JPG/1280px-Sun_emperor.JPG)
*Esik kurganında bulunan Altından işlenmiş zırh (Derzsi Elekes Andor, CC-BY-SA-3.0)*

![Kazakistanda Altın elbiseli adam pulu](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/eb/Stamp_of_Kazakhstan_001.jpg)
*Kazakistanda Altın elbiseli adam pulu (Post of Kazakhstan, public-domain)*

**Altın elbiseli adam**, 1969'da dönemin [Kazakistan SSC](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazakistan_Sovyet_Sosyalist_Cumhuriyeti)'nin [Almatı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Almat%C4%B1) şehrinin 50 km.[^1][^2][^3] ve Salagar Alüvyonlu toprağının 20 kilometre doğusunda,[^4] garaj yapmak ve yolu düzenlemek için yapılan çalışmalar sırasında tesadüfen bulunan binlerce altın parçadan oluşan zırh.[^5] Kemal Akişev başkanlığındaki Kazakistan Tarih, Etnografya ve Arkeoloji Enstitüsü'nün arkeolog ekibi tarafından incelenen [Esik kurganı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Esik_kurgan%C4%B1)ndan çıkartılmıştır. [İskitler](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0skitler)[^6] veya [Sakalar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sakalar)a[^7][^8] ait olduğu düşünülmektedir. [MÖ 5. yüzyıl](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%96_5._y%C3%BCzy%C4%B1l)a ait olması[^9] ve kurganın bulunduğu bölgede MÖ 5.yy.'da Sakaların hüküm sürmesi gerekçesiyle Altın Elbiseli Adam'ın, 18 yaşlarında bir Saka prensi veya prensesi olduğu düşünülmektedir[^10] Zırh, 2019 yılında 2 hafta boyunca Ankara'da sergilenmiş, daha sonra tekrar Kazakistan'a taşınmıştır. Günümüz itibarıyla Kazakistan Milli Müzesinde sergilenmektedir.[^11]

## Zırh

[Kurgan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kurgan)da bulunan elbise, sağdan sola doğru kapanan ‘V’ yakalı kısa kaftan, dar süvari pantolonu, diz altında kalan kısa yumuşak çizmeden oluşmaktadır. Bir İskit geleneği olan sivri başlık, bu zırhta da ortaya çıkmaktadır.[^12] Kaftan ve çizme üçgen biçiminde işlenmiş, küçük altın levhalar yan yana ve üst üste dikilerek altın bir zırhla kaplanmıştır. Kıyafette kullanılan ipliğin altın olduğu ve altının eğrilerek iplik haline getirildiği anlaşılmaktadır. Bel kısmında 16 büyük altın levha ile süslenmiş bir kemer, bir kın ve kabzası altın süslemeli bir kama vardır. Elbisenin üzerindeki sayıları 4000'i bulan bütün diğer altın levhalar; at, kaplan, geyik, pars, kurt, dağ keçisi, aslan ve yırtıcı kuş figürleri içermektedir.

## Dış bağlantılar

- [Archaelogy magazine - Chieftain or Warrior Priestess?](http://www.archaeology.org/9709/abstracts/gold.html)

[^1]: Arşivlenmiş kopya. <http://www.bilgicik.com/yazi/altin-elbiseli-adam-hakkinda-yeni-bilgiler-huseyin-nihal-atsiz/>
[^2]: Arşivlenmiş kopya. <http://www.bilgicik.com/yazi/altin-elbiseli-adam-hakkinda-yeni-bilgiler-huseyin-nihal-atsiz/>
[^3]: http://yenikoyonline.com/showthread.php?90-Altn-Elbiseli-Adam-Dr-Noyan-UMRUK&p=252&viewfull=1 <http://yenikoyonline.com/showthread.php?90-Altn-Elbiseli-Adam-Dr-Noyan-UMRUK&p=252&viewfull=1{{Ölü>
[^4]: Reuel R. Hanks, Central Asia: a global studies handbook, p. 168, ABC-CLIO, 2005, ISBN 978-1-85109-656-5, p. 168.
[^5]: Reuel R. Hanks, Central Asia: a global studies handbook, p. 168, ABC-CLIO, 2005, ISBN 978-1-85109-656-5, p. 168.
[^6]: "The dress of Iranian-speaking Saka and Scythians is easily reconstructed on the basis of... numerous archaeological discoveries from the Ukraine to the Altai, particularly at Issyk in Kazakhstan... at Pazyryk... and Ak-Alakha"
[^7]: Reuel R. Hanks, Central Asia: a global studies handbook, p. 168, ABC-CLIO, 2005, ISBN 978-1-85109-656-5, p. 168.
[^8]: Esther Jacobson, The art of the Scythians: the interpenetration of cultures at the edge of the Hellenic world, BRILL, 1995, ISBN 978-90-04-09856-5, p. 6.
[^9]: Hall, Mark E. Towards an absolute chronology for the Iron Age of Inner Asia. Antiquity 71 (1997): 863-874
[^10]: Paul Brummell, Bradt Kazakhstan, Bradt Travel Guides, 2008, ISBN 978-1-84162-234-7, p. 157.
[^11]: Altın Elbiseli Adam Ankara'da sergileniyor. <https://www.aa.com.tr/tr/turkiye/kazaklarin-altin-elbiseli-adami-ankaraya-geliyor-/1571037>
[^12]: Esik Kurganının Türk Dünyasına Hediyesi. <https://www.wannart.com/esik-kurganinin-turk-dunyasina-hediyesi-altin-elbiseli-adam/>
