# Alliance Israélite Universelle

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Alliance_Isra%C3%A9lite_Universelle
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Alliance Israélite Universelle, https://tr.wikipedia.org/wiki/Alliance_Isra%C3%A9lite_Universelle (CC-BY-SA-4.0)

- **Adı:** Alliance Israélite Universelle
- **Kısaltma:** AIU
- **Kuruluş yeri:** Paris, Fransa
- **Dil:** Fransızca, İbranice
- **Kilit insanlar:** Mark Ayzenberg (Başkan)

**Alliance Israélite Universelle** *(dil|heMetin/İbranice|כל ישראל חברים, Dil|tr|Evrensel İsrailoğlu Birliği)*, [Yahudiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yahudiler)'in [insan hakları](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0nsan_haklar%C4%B1)nı korumak, maddi ve manevi kalkınmasını sağlamak için 1860 yılında [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa)'nın başkenti [Paris](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris)'te kurulmuş olan uluslararası bir birliktir.

Yahudilerin öz savunma ve kendi kendine yeterliliklerini arttırabilmek için eğitim ve mesleki gelişim yoluyla destekleyen kuruluş, özellikle 19. yüzyılda ve 20. yüzyılın başlarında [Akdeniz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akdeniz), [İran](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ran) ve [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ndaki Yahudi çocuklar için [Fransızca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Frans%C4%B1zca) eğitim veren okullar kurmasıyla tanınıyor.[^1]

## Osmanlı Devleti'ndeki faaliyetleri

Kuruluş Osmanlı Devleti'nde Fransızca konuşulan okullar açtı. 1862-1914 arası [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da Kuzguncuk, Galata, Haydarpaşa, Hasköy, Dağhamamı, Goldschmit gibi semtlerden bu okullarda toplam 3.597, Trakya-Marmara bölgesinde toplam 9.456, Ege bölgesinde toplam 2.751, Ortadoğu (Halep, Beyrut, Safed) bölgesinde toplam 8.164 öğrenci kaydolmuştur.[^2]

1924'te Milli Eğitim Bakanlığı'nın talebi uyarınca Türkçe öğrenimin tercih edilmesi üzerine Türkiye'deki şubelerini kapatmıştır.[^3]

## Eleştiriler

AIU, getirdiği kültürel zenginliğe karşın Türkçe eğitimin ihmal edilmesine, ayrıca [Ladino](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yahudi_%C4%B0spanyolcas%C4%B1) (Judeo-Espanyol)'un unutulmasına neden olduğu için eleştiri konusu da olmuştur.[^4]

## Ayrıca bakınız

- [Or Yehuda Tarım Okulu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Or_Yehuda_Tar%C4%B1m_Okulu)
- [Jewish Colonisation Association](https://turkipedia.org/tr/wiki/Jewish_Colonisation_Association)

[^1]: Beinin, Joel. The Dispersion of Egyptian Jewry: Culture, Politics, and the Formation of a Modern Diaspora. American Univ in Cairo Press, 24 Ağustos 2005. <https://books.google.com/books?id=ENfjCk1IZBcC&pg=PA49>
[^2]: Zetler, Reyhan. Turkish Jews between 1923 and 1933 – What Did the Turkish Policy between 1923 and 1933 Mean for the Turkish Jews?. Bulletin der Schweizerischen Gesellschaft für Judaistische Forschung, 2014, s. 26 (PDF p. 14/28). <https://www.sagw.ch/fileadmin/redaktion_judaistik/dokumente/Judaistik/2014/III.%20R.%20Zetler%20-%20Bulletin%20SGJF%20Nr.%2023%20%282014%29.pdf>
[^3]: Zetler, Reyhan. Turkish Jews between 1923 and 1933 – What Did the Turkish Policy between 1923 and 1933 Mean for the Turkish Jews?. Bulletin der Schweizerischen Gesellschaft für Judaistische Forschung, 2014, s. 26 (PDF p. 14/28). <https://www.sagw.ch/fileadmin/redaktion_judaistik/dokumente/Judaistik/2014/III.%20R.%20Zetler%20-%20Bulletin%20SGJF%20Nr.%2023%20%282014%29.pdf>
[^4]: Alphan, Melis. Ladino: A Judeo-Ottoman language that is dying in Turkey. 9 Aralık 2017. <https://www.hurriyetdailynews.com/opinion/melis-alphan/ladino-a-judeo-ottoman-language-that-is-dying-in-turkey-123826>
