Ali Saip Ursavaş

Ali Saip Ursavaş (1887, Revandiz, Kerkük - 26 Eylül 1939, Adana),^{[1]MERNİS’ten çıkarılan vukuatlı nüfus kayıt örneğinde 28.09.1939 tarihinde öldüğü görünmekle birlikte, 26.09.1939 tarihinde saat 18.00’de Adana’daki evinde öldüğü ve buna ilişkin 28.09.1939 tarihli Başvekâlet Tezkeresi’nin, 02.10.1939 tarihli 42. Birleşiminde Genel Kurul’a okunduğu özlük dosyası ve tutanaktan görülmüştür. 242 numaralı dipnot.} Türk asker ve siyasetçi.

13 Kasım 1905'te girdiği Mekteb-i Harbiye’yi 1 Eylül 1908 yılında teğmen rütbesiyle bitirdi ve Bağdat’taki 6. Ordu komutasına atandı. Trablusgarp Savaşı ve I. Dünya Savaşı'na katıldı. Mondros Mütarekesi'nin ardından Anadolu'nun işgali başlayınca Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde "Namık" takma adıyla Kuvâ-yi Milliye'ye katıldı. Urfa'daki Fransız işgali sırasında Mustafa Kemal Paşa'nın emriyle Urfa Savunması'nı örgütledi. 23 Nisan 1920'de açılan TBMM'ye Urfa milletvekili olarak girdi. Aralık 1920'de Urfa Kuvâ-yi Milliye Komutanı olarak bölgedeki aşiret reislerini Fransız işgaline karşı topladı. Urfa'nın kurtarılmasında gösterdiği üstün hizmetlerden ötürü Kırmızı-Yeşil şeritli İstiklâl Madalyası ile taltif edildi. 24 Şubat 1924'te binbaşı rütbesine yükseldi.

Konya İstiklâl Mahkemesi ve İsyan Bölgesi İstiklâl Mahkemesi Başkanı olarak görev yaptı. 28 Şubat 1926 tarihinde Binbaşı rütbesiyle ordudan emekli oldu. Daha sonra II. Dönem Kozan, III., IV., V. ve VI. Dönem Urfa Milletvekilliği yaptı.^{[2]Türk Parlamento Tarihi Araştırma Grubu, Türk Parlamento Tarihi, Millî Mücadele ve T.B.M.M. I. Dönem 1919-1923 - III. Cilt: I. Dönem Milletvekillerinin Özgeçmişleri, Türkiye Büyük Millet Meclisi Vakfı Yayınları, Ankara 1995, ISBN 975-7291-06-4, s. 945.} 1924 yılında meclis koridorlarında Necati Çiller'e saldırmasıyla gündeme gelmiştir. Ahali Cumhuriyet Fırkası'nı kuran Abdülkadir Kemali'yi tehdit ettiği bilinir.^{[3]Milli Mücadelede Önemli Bir Şahsiyset: Ali Saip Ursavaş*. 2015, s. 235-246.}

1934 yılında Soyadı Kanunu çıktığında, Mustafa Kemal Atatürk tarafından "Ursavaş" soyadı verildi. Atatürk'e karşı suikast girişimine adı karıştıysa da, suçsuz bulundu. Hasan Rıza Soyak anılarında Atatürk'ün bu olaydan sonra Ali Saip'le görüşmeyi kestiğini yazar. 26 Eylül 1939 tarihinde Adana'da öldü. Tarihçi Cezmi Yurtsever, Ursavaş'ın cenazesine kimsenin sahip çıkmadığını ve dere kenarına atıldığını yazar. Evli ve dört çocuk babasıydı.

Eserleri

• Kilikya Faciaları ve Urfa Kurtuluş Mücadeleleri, Ankara