# Aleksandro İpsilanti

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Aleksandro_%C4%B0psilanti
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Aleksandro İpsilanti, https://tr.wikipedia.org/wiki/Aleksandro_%C4%B0psilanti (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/cf/Alexander2.jpg)
* (CC-BY-SA-3.0)*

- **Doğum yeri:** Konstantiniyye, Osmanlı İmparatorluğu (günümüzde İstanbul, Türkiye)
- **Ölüm yeri:** Viyana, Avusturya İmparatorluğu
- **Mezaryeri:** Atina
- **Hizmet yılları:** 1805-1821
- **Rütbesi:** Tümgeneral
- **Savaşları:** Napolyon Savaşları; Dresden Muharebesi; Yunan İhtilali; Dragaşani Çarpışması
- **Aile adı:** İpsilanti Ailesi
- **Babası:** Konstatinos İpsilanti
- **Annesi:** Elisabeta İpsilanti
- **Kardeşleri:** Dimitrios İpsilanti; Nikolaos İpsilanti; Yeoryos İpsilanti; Grigorios İpsilanti; Katerina İpsilanti; Maria İpsilanti

**Aleksandro İpsilanti** (Αλέξανδρος Υψηλάντης *Aleksandros İpsilantis*, 1792-1828) [Fenerli Rum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fenerli_Rumlar) [İpsilanti ailesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0psilanti_ailesi)'nin üyesi [Yunan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanlar) bir komutan ve [Yunanistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan)'ın ulusal kahramanıdır. 1725-1805 yılları arasında yaşamış olan aynı isimli dedesiyle karıştırılmamalıdır.

## Yaşamı

Aleksandro İpsilanti 1792 yılında [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da doğdu. Babası [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi) beyi [Konstantin İpsilanti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konstantin_%C4%B0psilantis) idi. Babası 1805 yılında [Osmanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) tarafından görevden alınınca [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya)'nın başkenti [Sankt-Peterburg](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sankt-Peterburg)'a kaçtı ve Aleksandro'yu da beraberinde götürdü. [Çarlık Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'sının ordusunda görev alan Aleksandro İpsilanti [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya)'yı [Napolyon Bonapart](https://turkipedia.org/tr/wiki/Napolyon_Bonapart)'ın ordularına karşı savundu. 1817 yılında [Rus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ruslar) ordusunda binbaşı rütbesine yükseldi.

## Yunanistan'ın bağımsızlığını kazanmasındaki rolü

Aleksandro İpsilanti 1820 yılında [Balkanlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Balkanlar)ın Osmanlı Devleti'nden bağımsızlığını savunan [Filiki Eterya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Filiki_Eterya) derneğinin başkanlığına seçildi. 1821 yılında Aleksandro İpsilanti'nin başkanlığındaki [Filiki Eterya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Filiki_Eterya) [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_Voyvodal%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'ta Osmanlı Devleti'ne karşı ayaklanan [Rumen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rumenler) asıllı Todor Vladimiresku ile iş birliği yaptı. Ancak [Osmanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ayaklanmayı bastırdığında Vladimirescu ile İpsilanti arasında anlaşmazlık çıktı. Vladimiresku Filiki Eterya tarafından işkenceyle öldürüldü. Aleksandro İpsilanti'nin komutasındaki Filiki Eterya orduları 19 Haziran 1821 tarihinde Dragaşani kasabası yakınlarında [Osmanlı ordusu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_ordusu) tarafından yenilerek dağıtıldı. Aleksandro İpsilanti kardeşi Nikola'yla birlikte kaçarak [Avusturya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avusturya)'ya sığındı. Ancak Avusturya Aleksandro İpsilanti'nin topraklarında Osmanlı Devleti'ne karşı çalışmasına izin vermedi. 7 yıl göz hapsinde yaşadıktan sonra Rus [çar](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ar)ı [I. Nikolay](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Nikolay)'ın ısrarı üzerine serbest bırakılarak [Viyana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Viyana)'ya gitmesine izin verildi. 31 Ocak 1828 tarihinde yokluk içinde öldü ve Viyana'da gömüldü. 136 yıl sonra 1964 yılında mezarı [Atina](https://turkipedia.org/tr/wiki/Atina)'ya taşındı. Günümüzde Aleksandro İpsilanti [Yunanistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan)'ın bağımsızlığına yaptığı katkılardan dolayı Yunanlar tarafından bir ulusal kahraman olarak kabul edilmektedir.

## Yan bilgiler

- [Aleksandr Puşkin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aleksandr_Pu%C5%9Fkin) tarafından 1831 yılında [Biyelkin Hikâyeleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belkin_Hik%C3%A2yeleri) adlı kitabı içerisinde yayınlanmış [atış](https://turkipedia.org/tr/wiki/At%C4%B1%C5%9F) adlı öykünün sonunda öykünün ana karakteri Aleksandros İpsilanti'nin önderliğinde başlatılan bir isyanda vurulup ölmüştür.[^1]

[^1]: Aleksandr Puşkin, Tüm Öykü ve Romanlar (Çevirmen: Ataol Behramoğlu) (İstanbul 1990), S. 79