# Akkale

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Akkale
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Akkale, https://tr.wikipedia.org/wiki/Akkale (CC-BY-SA-4.0)

- **Görüntü:** Ankara asv2021-10 img61 Citadel.jpg
- **Diğer ad:** Alitaşı
- **Mimari tarz:** Selçuklu mimarisi
- **Konum şehir:** Ankara
- **Konum ülke:** Türkiye
- **Rakım:** 975
- **Adını aldığı:** II. İzzeddin Keykâvus
- **Tamamlanma:** 1249
- **Malzeme:** Andezit devşirme taş

**Akkale**; [Ankara Kalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara_Kalesi)'nin kuzey ucunda ve en yüksek bölümünde bulunan bir iç kale veya şatodur. Kalenin içinde fakat bağımsız bir yapı olduğundan dolayı, kalenin en korunaklı bölümünü oluşturur.[^1]

## Tarihçe

Halk arasında *Alitaşı* adıyla da bilinen Akkale'nin, [Selçuklu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anadolu_Sel%C3%A7uklu_Devleti) Sultanı [II. Keykavus](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._%C4%B0zzeddin_Keyk%C3%A2vus) tarafından 1249 yılında yaptırıldığı bilinmektedir.[^2]

1921 yılında, [Mustafa Kemal Atatürk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk)'ün özel isteği üzerine dönemin Kültür Müdürü [Mübarek Galip Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCbarek_Galib_Eldem) tarafından Cumhuriyet tarihinin ilk müzesi olan *Eti Müzesi* burada kurulmuş ve 1948 yılına kadar varlığını sürdürmüştür.[^3] Bugün, Anadolu Medeniyetleri Müzesi'nin deposu olarak kullanılan bu kısım, ziyarete kapalıdır.

## Mimari

Akkale, bulunduğu konumun yüksekliği itibarıyla sur inşa etmeye bile gerek görülmemiş olan dik bir yamaçta kuruludur. 1842 yılında, Kraliyet tarafından araştırma yapmak üzere [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ya gönderilen [İngiliz](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngilizler) seyyah [William Francis Ainsworth](https://turkipedia.org/tr/wiki/William_Francis_Ainsworth), Akkale'den [Bentderesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bentderesi)'ne açılan gizli bir yeraltı geçidi olduğunu keşfetmiştir. Diğer bir İngiliz araştırmacı [William John Hamilton](https://turkipedia.org/tr/wiki/William_John_Hamilton) ise duvar örgüsünde az miktarda mermer blok kullanıldığını, yapının büyük bir kısmının [porfir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Porfir) benzeri bir taştan inşa edildiğini not etmiştir. Tarih boyunca kaleyi ziyaret eden pek çok isim tarafından, kalede kullanılan ana malzeme porfire benzetilmiş olsa da aslında bu taş *Ankara Taşı* olarak da bilinen [andezit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Andezit)tir. Hamilton ayrıca malzeme olarak kullanılan taşlar arasında daha eski tarihlere ait olan ve antik yapılardan alındığını tahmin ettiği parçaların da olduğunu aktarmıştır. Gerçekten de kalenin diğer kesimlerinde de olduğu üzere Akkale'nin yapımında da pek çok devşirme taş kullanılmıştır.[^4]

[^1]: Tamur, Ersan. Amsterdam'da Bir Ankara Resmi. Kebikeç, 2008, s. 383. <https://kebikecdergi.files.wordpress.com/2012/07/30_erman.pdf>
[^2]: Ankara Kalesi'nde bulunan Akkale burcunun çıkış merdivenleri ve kapısı. Koç Üniversitesi Digital Collections. <https://cdm21054.contentdm.oclc.org/digital/collection/FKA/id/218>
[^3]: Akkale. Ankara İl Kültür ve Turizm Başkanlığı. <http://www.ankarakulturturizm.gov.tr/yazdir?276FC2A5651FFFD229084D59000E6B9C>
[^4]: Sülüner, Sinan. Yabancı Seyyahların Gözlemleriyle Roma ve Bizans Dönemi’nde Ankara. Ankara Araştırmaları Dergisi, Haziran 2014, s. 11-21. <https://www.journalagent.com/jas/pdfs/JAS_2_1_11_21.pdf>
