# Ahmet Rüstem Bilinski > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmet_R%C3%BCstem_Bilinski > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Ahmet Rüstem Bilinski, https://tr.wikipedia.org/wiki/Ahmet_R%C3%BCstem_Bilinski (CC-BY-SA-4.0) ![](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/13/RUSTEM%2C_BEY_AMBASSADOR_LCCN2016857412_%28cropped%29.jpg/1280px-RUSTEM%2C_BEY_AMBASSADOR_LCCN2016857412_%28cropped%29.jpg) * (Harris & Ewing, photographer, public-domain)* - **Doğum adı:** Alfred Bilinsky - **Doğum yeri:** Midilli, Osmanlı İmparatorluğu - **Ölüm yeri:** İstanbul, Türkiye - **Meslek:** Diplomat, siyasetçi, gazeteci, yazar - **Eğitim:** Avusturya’nın Lumberg kentinde Siyasal Bilgiler eğitimi - **Baba:** Nihad Paşa - **Anne:** Mary Sandison **Ahmet Rüstem Bey** veya doğum adıyla **Alfred Bilinsky** (18 Nisan 1862, [Midilli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Midilli) – 24 Eylül 1934, [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)[^1][^2]), [Polonya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Polonyal%C4%B1lar)-[İngiliz](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngilizler) kökenli [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) diplomat, siyasetçi, gazeteci ve yazardır. 1914 yılında [Osmanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nin ilk [Washington Büyükelçisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye%27nin_Washington%2C_DC_B%C3%BCy%C3%BCkel%C3%A7ili%C4%9Fi) olarak görev yapmıştır; [Ermeni Kırımı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeni_K%C4%B1r%C4%B1m%C4%B1) konusundaki yayınlara karşı verdiği şiddetli tepki nedeniyle kısa süre sonra istenmeyen kişi ilan edilmesi ve diplomatik kariyerinden vazgeçerek ABD'yi terk etmesi ile tanınır. [Sivas Kongresi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivas_Kongresi)'nde [Mustafa Kemal Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk)’nın dış politika danışmanlığını yapmış; IV. dönem [Meclis-i Mebûsan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Meb%C3%BBsan)'da ve [TBMM](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_B%C3%BCy%C3%BCk_Millet_Meclisi) [1. Dönem](https://turkipedia.org/tr/wiki/TBMM_1._d%C3%B6nem_milletvekilleri_listesi)'de Ankara Mebusu olarak yer almıştır. ## Yaşamı 1862'de babasının görev yapmakta olduğu [Midilli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Midilli_%28%C5%9Fehir%29)'de dünyaya geldi. Babası, [1848 Devrimleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/1848_Devrimleri)ne katıldıktan sonra hareketin başarısızlığa uğraması üzerine 1854 yılında Osmanlı İmparatorluğu'na iltica etmiş ve Müslümanlığı kabul ederek "Nihad" adını almış Polonyalı [Seweryn Bieliński](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nih%C3%A2d_Pa%C5%9Fa) idi; Osmanlı hariciyesinde hizmete girmişti. Annesi, Bursa’nın İngiliz Konsolosu olarak görev yapan İskoç kökenli Musevi bir baba ile İran kökenli bir annenin kızı olan Mary Sandison idi. Doğumunda kendisine "*Alfred Rüstem Bilinski*" adı verildi. Rüstem adını, annesinin İran kökenli oluşu nedeni ile almıştır.[^3] "*Ahmed Rüstem*" adını Washington Büyükelçiliğine atandığın günlerde Müslümanlığı seçince aldı.[^4] İlköğrenimini [İzmir](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmir)'deki İngiliz Mektebi'nde; lise öğrenimini [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul) [Kadıköy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1k%C3%B6y)'de Frer Mektebi'nde tamamladıktan sonra [Avusturya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avusturya)'nın Lumberg kentinde Siyasal Bilgiler eğitimi gördü.[^5] İstanbul'a döndükten sonra bir süreliğine [Galatasaray Lisesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Galatasaray_Lisesi)'nde derslere girdi.[^6] ### Hariciye kariyeri ![](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/59/RUSTEM%2C_BEY_AMBASSADOR_LCCN2016857414.tif/lossy-page1-1280px-RUSTEM%2C_BEY_AMBASSADOR_LCCN2016857414.tif.jpg) * (Harris & Ewing, photographer, public-domain)* 1881'de [Hariciye Nezâreti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hariciye_Nez%C3%A2reti)'ndeki kariyerine başladı ve Osmanlı Devletinin [Bulgaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulgaristan) Komiserliği'ne [Fransızca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Frans%C4%B1zca) mütercimi olarak atandı. 1881'de [Washington](https://turkipedia.org/tr/wiki/Washington)'da düzenlenen, Amerikan Başkanı [Chester Arthur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Chester_A._Arthur)'un başkanlığını üstlendiği Uluslararası Sağlık Konferansı'na Osmanlı Devleti'nin Amerika orta elçisi [Ligoraki Aristarki Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ligoraki_Aristarki_Bey)’in yanında sekreter olarak katıldı.[^7] İngilizceyi çok iyi bilmesi nedeniyle 1884 yılında Washington’daki Uluslararası Meridyen Konferansı’nda Osmanlı İmparatorluğu’nu temsil etti.[^8] [Atina](https://turkipedia.org/tr/wiki/Atina) (1886), [Londra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra) (1890) ve [Bükreş](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCkre%C5%9F) (1890) sefaretlerinde çeşitli görevler aldıktan sonra [1897 Osmanlı-Yunan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Yunan_Sava%C5%9F%C4%B1_%281897%29)'na fahri yüzbaşı rütbesi katıldı ve savaş sonrasında Osmanlı Devleti tarafından *Yunan Muhârebe Madalyası* ile ödüllendirildi.[^9] 1898'de [ABD](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amerika_Birle%C5%9Fik_Devletleri)'ye elçi müsteşarı olarak atandı. Oradaki meslektaşlarının yolsuzluklarını [Bâb-ı Âli](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%A2b-%C4%B1_%C3%82li)'ye şikayet etti.[^10] Şikayeti dikkate alınmayınca Osmanlı sefirlerinin şatafat içindeki yaşamları hakkında yazdığı bir makeleyi [Londra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra)'da çıkarılan [London Daily News](https://turkipedia.org/tr/wiki/London_Daily_News) gazetesinde yayımladı. Bu olay üzerine devlet sırrını ifşa etmiş muamelesi görerek İstanbul'a dönmesi istendi. Ahmet Rüstem Bey ise geri dönmeyip Londra'ya (1903) ve oradan [İskenderiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0skenderiye)'ye geçti. 1903-1909 arasında hariciye mesleğinden uzak kalan Ahmet Bey, [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'da [JönTürk](https://turkipedia.org/tr/wiki/J%C3%B6n_T%C3%BCrkler) gazetelerinde gazetecilik yaptı.[^11] [İkinci Meşrutiyet](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Me%C5%9Frutiyet)'in ilanından sonra yurda dönen Rüstem Bey, 1909’da ABD'ye [maslahatgüzar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maslahatg%C3%BCzar) olarak gönderildi. Ertesi yıl, dürüstlüğü ile tanınmış bir kişi olduğu için [Paris](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris) elçiliğindeki bir yolsuzluğu soruşturmakla görevlendirildi. Bu konudaki raporunu Paris büyükelçisi Naum Paşa vasıtasıyla Hariciye Nazırı [Mehmed Rifat Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_Rifat_Pa%C5%9Fa)'ya iletti.[^12] Paris Başkonsolosu Lütfi Bey'in soruşturması görevinden sonra Rüstem Bey 1911 yılında büyükelçi sıfatıyla (kimi kaynaklarda Çetine'ye 13 Aralık 1911'de orta elçi olarak görevlendirildiği ifade edilmiştir.[^13]) [Karadağ Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karada%C4%9F_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'ın başkenti [Çetine](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87etine)'ye tayin oldu. Krallığın kurucusu olan [I. Nikola](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Nikola)'nın huzuruna 4 Mart 1912'de kabul edildi.[^14] 1912'de [Birinci Balkan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birinci_Balkan_Sava%C5%9F%C4%B1) çıkınca er olarak Osmanlı ordusuna gönüllü yazıldı. 1914'te babası gibi Müslümanlığı seçti, “*Ahmet*” adını aldı. 1914'te cepheden döndükten sonra yeniden ABD’de görevlendirildi. ### Washington Büyükelçiliği Ahmet Rüstem Bey’in Hariciye’deki son görevi, [Washington Büyükelçiliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye%27nin_Washington%2C_DC_B%C3%BCy%C3%BCkel%C3%A7ili%C4%9Fi) idi. Washington'daki daha önceki Osmanlı sefirleri "orta elçi" statüsünde olduklarından Türkiye'nin ilk ABD büyükelçisi Ahmet Rüstem Bey'dir.[^15] 24 Haziran 1914'te başlayan görevi 9 Ekim'de [ABD](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amerika_Birle%C5%9Fik_Devletleri)'den ayrılmasıyla son bulmuştur. Ahmet Rüstem Bey'in Amerika'daki ilk faaliyeti Yunanistan'a satılmak istenen iki zırhlının satışını engellemeye çalışmak oldu.[^16] Türkiye- Yunanistan arasında güç dengesini etkileyecek olan bu zırhlıların Yunanistan'a satışını engellemek maksadı ile ABD Başkanı [Woodrow Wilson](https://turkipedia.org/tr/wiki/Woodrow_Wilson) ile görüştü. Satışı durduramadı ancak Wilson'ın satılan gemilerin savaş amaçlı kullanılmayacağı konusunda [Yunanistan Başbakanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan_ba%C5%9Fbakanlar%C4%B1_listesi) [Elefterios Venizelos](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eleftherios_Venizelos)'tan güvence almasını sağladı. Rüstem Bey büyükelçiliği sırasında Osmanlı İmparatorluğu'nda [Ermeni Kırımı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeni_K%C4%B1r%C4%B1m%C4%B1) yaşandığı yolunda ABD basınında yürütülmekte olan propaganda kampanyasına karşı tepki olarak diplomatik kuralları bir yana bıraktı ve 8 Eylül 1914 tarihli *Evening Star* Gazetesine protesto amaçlı sert bir demeç verdi. Bu demeçte [Büyük Britanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCy%C3%BCk_Britanya)'nın ve [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa)'nın sömürgelerinde yerlilere, [Çarlık Rusyası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya) ve [Avusturya-Macaristan İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avusturya-Macaristan_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nda azınlıklara karşı uygulanan baskı ve işkencelerden örnekler verdi. Bizzat ABD'nin [siyahiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Siyahiler)e karşı tutumuna ve [Filipinler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Filipinler)'de halka yaptığı baskıya dikkat çekti. Özellikle o dönemde Filipinler'de olağan bir ceza yöntemi olarak uygulanan ve ABD gündeminde tartışmalara neden olan "*su işkencesi*" (*water torture*) metotları üzerinde durdu. Türkiye'de bunların yaşanmadığı belirtti. Açıklamaları Başkan Wilson'u ve ABD yönetimini kızdırdı. [ABD Dışişleri Bakanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C4%B1%C5%9Fi%C5%9Fleri_Bakanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1_%28Amerika_Birle%C5%9Fik_Devletleri%29)’nın özür dileme talebini reddeden Ahmet Rüstem Bey, ABD tarafından "*istenmeyen kişi*" (*persona non grata*) ilan edildi ve ABD'yi terk etmesi istendi. Ahmet Rüstem Bey, 9 Ekim 1914'te bir [İtalya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talya)n vapuru ile ABD'den ayrıldı ve [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a döndü. Bir daha herhangi bir diplomatik görev almadı. ![Ahmet Rüstem Bey, önde Mustafa Kemal'in sağında üçüncü sırada. (Sivas Kongresi Temsilciler Heyeti, Eylül 1919)](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/d0/Sivas_Congress_September_1919.jpg) *Ahmet Rüstem Bey, önde Mustafa Kemal'in sağında üçüncü sırada. (Sivas Kongresi Temsilciler Heyeti, Eylül 1919) (public-domain)* ### Kurtuluş Savaşı [I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1)’nın sona ermesi üzerine başlayan işgaller üzerine Anadolu'da örgütlenen direniş hareketi içinde Ahmet Rüstem Bey de aktif olarak yer aldı. [Adana Vilayeti Müdâfaa-i Hukuk Cemiyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCd%C3%A2faa-i_hukuk_cemiyetleri)'nde görev aldı. Avrupa gazetelerinde Osmanlı lehine yazılar yayınlattı. Çağrılmış olmadığı halde [Sivas Kongresi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivas_Kongresi)'ne katılan Rüstem Bey, [Mustafa Kemal Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk)'nın dış siyaset danışmanlığını üstlendi. [Heyet-i Temsiliye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Heyet-i_Temsiliye) danışmanı ve çevirmeni olarak [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa) temsilcileri ve Amerikalı General [James Harbord](https://turkipedia.org/tr/wiki/James_Harbord) ile yapılan görüşmelere katıldı. Sivas'ta kolordu komutanları toplantısından sonra hazırlanan tutanağı o da imzaladı. Kongreden sonra Mustafa Kemal ile birlikte [Ankara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara)'ya geldi. [Meclis-i Mebûsan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Meb%C3%BBsan) seçimlerinde Ankara milletvekili seçilerek [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da Meclis-i Mebusan'a katıldı. Meclis-i Mebusan İstanbul'un işgali ile dağıtıldığında İtalyan yetkililerin yardımı ile Antalya’ya kaçtı.[^17] Oradan Ankara'ya dönerek [Büyük Millet Meclisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_B%C3%BCy%C3%BCk_Millet_Meclisi)'ne girdi. [Nemrut Mustafa Divanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nemrut_Mustafa_Divan%C4%B1) olarak anılan İstanbul'da kurulmuş askeri mahkeme tarafından 11 Mayıs 1920'de idamına karar verilen, aralarında Mustafa Kemal'in de bulunduğu 7 kişiden birisi idi. Heyecanlı mizacı ile tanınmıştı. [Çankaya Köşkü](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ankaya_K%C3%B6%C5%9Fk%C3%BC) sofrasındaki bir tartışma nedeniyle, Mustafa Kemal Paşa'yı düelloya davet eden Ahmet Rüstem Bey, bu olay nedeniyle "Atatürk'ü [düello](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%BCello)ya davet etmiş tek kişi" olarak anılır.[^18] Alınganlıkları sebebiyle zamanla Mustafa Kemal'in yakın çevresinden koptu.[^19] ### Son yılları 9 Eylül 1920'de milletvekilliğinden ayrılarak Avrupa'ya gitti. Mustafa Kemal Paşa'nın önerisiyle kendisine “*vatana hizmet*” tertibinde milletvekili maaşına denk bir maaş bağlandı.[^20] Hayatının geri kalanında bu maaş ile geçinen Ahmet Rüstem Bey, [Türkçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk%C3%A7e) dışında altı dil bilmenin avantajını kullanarak [Avrupa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avrupa) gazetelerine Kurtuluş Savaşı'nı ve [Türkiye Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye)'ni savunan yazılar yazmayı sürdürdü. Ayrıca, Türkiye ile ilgili kimi resmi girişimlerde bizzat Mustafa Kemal Paşa tarafından görevlendirildi (Örneğin İçişleri Bakanı [Câmi Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cami_Baykurt) ile birlikte Roma'da önemli temaslarda bulunmak üzere görevlendirilmesi).[^21] 1934'te İstanbul'da öldü, cenazesi 24 Eylül günü Şişli'de [Etfal Hastanesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Ei%C5%9Fli_Etfal_Hastanesi)'nden kaldırılarak [Feriköy Mezarlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ferik%C3%B6y_Mezarl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'na defnedilmiştir.[^22] [^1]: Vefat ilanı. 24 Eylül 1934, s. 4. [^2]: RUSTEM BEY DIES; TURKISH DIPLOMAT; Ambassador Left Washington After His Statements Led to 'Incident' in 1914. HE REFUSED RETRACTION Referred to Lynchings and 'Water Cure' in Criticizing Naval Expedition.. 25 Eylül 1934. [^3]: Oğuz, Ebru Emine. Osmanlı'dan Cumhuriyete Bilinmeyen Önemli Bir Kişilik Ahmed Rüstem Bey (1862 - 1935). 31 Aralık 2020, s. 128-168. [^4]: Osmanlı’da Onurlu Bir Diplomat ve Millî Mücadele'nin Önemli Siması: Ahmed Rüstem Bey. Kasım 2008. [^5]: TBMM Milletvekilleri Albümü, I. Cilt [^6]: Osmanlı’da Onurlu Bir Diplomat ve Millî Mücadele'nin Önemli Siması: Ahmed Rüstem Bey. Kasım 2008. [^7]: Oğuz, Ebru Emine. Osmanlı'dan Cumhuriyete Bilinmeyen Önemli Bir Kişilik Ahmed Rüstem Bey (1862 - 1935). 31 Aralık 2020, s. 128-168. [^8]: Hanhan, Uluç. Greenwich Mean Time (GMT) kabulü ve Ahmet Rüstem Efendi (Alfred Bilinski). 29 Mart 2012. [^9]: Osmanlı’da Onurlu Bir Diplomat ve Millî Mücadele'nin Önemli Siması: Ahmed Rüstem Bey. Kasım 2008. [^10]: Özgürel, Avni. Polonyalı Türk milliyetçisi. Radikal gazetesi, 25 Ocak 2004. [^11]: Ahmet Akyol, Alfred Rüstem, Ahmet Akyol web sitesi, 17.10.2007. [^12]: Açıkses, Erdal. Osmanlı Toplumunda Aidiyetlik Duygusuna Bir Örnek: Ahmet Rüstem (Alfred Bilinski) Bey. 2009. [^13]: Uğur Özcan, Abidin Temizer, Türkiye Cumhuriyeti'ne Karadağ'da Türk Sefirleri ve Şehbenderleri, Bilge Kültür Sanat Yayınları, İstanbul 2015, s. 165. [^14]: Uğur Özcan, Abidin Temizer, Türkiye Cumhuriyeti'ne Karadağ'da Türk Sefirleri ve Şehbenderleri, Bilge Kültür Sanat Yayınları, İstanbul 2015, s. 165. [^15]: Açıkses, Erdal. Osmanlı Toplumunda Aidiyetlik Duygusuna Bir Örnek: Ahmet Rüstem (Alfred Bilinski) Bey. 2009. [^16]: Açıkses, Erdal. Osmanlı Toplumunda Aidiyetlik Duygusuna Bir Örnek: Ahmet Rüstem (Alfred Bilinski) Bey. 2009. [^17]: Alfred (Ahmet) Rüstem Bey. Serdarsabri.com, 13 Mart 2009. [^18]: Pazarcı, Emin. Atatürk’e Düello Teklif Eden Adam. Takvim Gazetesi, 6 Şubat 2012. [^19]: Ahmet Akyol, Alfred Rüstem, Ahmet Akyol web sitesi, 17.10.2007. [^20]: Özgürel, Avni. Polonyalı Türk milliyetçisi. Radikal gazetesi, 25 Ocak 2004. [^21]: Osmanlı’da Onurlu Bir Diplomat ve Millî Mücadele'nin Önemli Siması: Ahmed Rüstem Bey. Kasım 2008. [^22]: Vefat ilanı. 24 Eylül 1934, s. 4.