# Adalı Halil

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Adal%C4%B1_Halil
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Adalı Halil, https://tr.wikipedia.org/wiki/Adal%C4%B1_Halil (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/b7/Mehmed_Kurtdereli_Halil_Adali.jpg)
* (public-domain)*

- **Adı:** Adalı Halil
- **Kilosu:** 130-135 kg
- **Doğum tarihi:** 1870
- **Doğum yeri:** Edirne
- **Ölüm yeri:** Edirne

**Adalı Halil** (1870 - 10 Şubat 1927,[^1] [Edirne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne)), uzun süre [Kırkpınar başpehlivanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1rkp%C4%B1nar_ba%C5%9Fpehlivanlar%C4%B1_listesi) da yapmış [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) [pehlivan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pehlivan).

## Yaşamı

Adalı Halil, [Edirne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne)'nin Adaiçi bölgesindeki Kilise köyünde doğdu. Doğum yılı da tam olarak bilinmemekle birlikte, bazı kaynaklarda 1870; bazılarında ise 1871 olarak geçmektedir. Babası Kara Mehmet, meşhur bir pehlivandı. Adalı da babası gibi pehlivan olacaktı. Adalı'nın, kimi kaynaklarda 1,87 m. boyunda, 120 kg. ağırlığında;[^2] kimi kaynaklarda ise 1,98 m. boyunda ve 130-135 kilo ağırlığında olduğu söylenmektedir.[^3] Edirne'de 1927 yılında ölen Adalı Halil'in kabri, Kasımpaşa Camisi önünde bulunmaktadır. Bazı kaynaklarda [zatürre](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zat%C3%BCrre) nedeniyle öldüğü söylenmektedir.[^4] Adalı'nın oğlu Mustafa da bir süre pehlivanlık yapmış, ardından [Atatürk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk)'ün faytoncusu olmuş ve Mustafa Kemal'in ölümünden sonra hayatını [Silivri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Silivri)'de sürdürerek "Sinop" soyadını almıştır.

## Güreş kariyeri

Adalı Halil, babasının teşvikiyle daha küçük yaşta [güreş](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCre%C5%9F)e başladı ve ilk güreş derslerini babasından aldı. Sonra [Kırkpınar](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1rkp%C4%B1nar_Ya%C4%9Fl%C4%B1_G%C3%BCre%C5%9Fleri)’da 27 sene başpehlivan olan meşhur [Aliço](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kel_Ali%C3%A7o)'ya çırak oldu. Ondan güreşin bütün inceliklerini öğrendi. 1.98 boyunda, 145-150 kilo ağırlığında, devrinin iri pehlivanlarından idi. [Koca Yusuf](https://turkipedia.org/tr/wiki/Koca_Yusuf) ve [Kurtdereli Mehmet Pehlivan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kurtdereli_Mehmet_Pehlivan) gibi yağlı güreşin ustalarıyla karşılaştı.[^5]

### Avrupa maçları

Kurtdereli ile beraber [Avrupa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avrupa)’ya gidip, [Almanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Almanya)’nın çeşitli kentlerinde, [Paris](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris), [Viyana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Viyana) ve diğer şehirlerde güreşti, orada karşılaştığı birçok rakibini çok kısa zamanlarda yendi. Avrupa’dan sonra [Amerika Birleşik Devletleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amerika_Birle%C5%9Fik_Devletleri)'ne geçti. [Boston](https://turkipedia.org/tr/wiki/Boston), [Chicago](https://turkipedia.org/tr/wiki/Chicago) ve [New York](https://turkipedia.org/tr/wiki/New_York)'ta güreşti. Karşısına çıkarılan bütün rakiplerini yendi ve tüm müsabakalardan galibiyetle ayrıldı. Bunun üzerine “*Türk Aslanı*” lakabını aldı, bu şekilde anılmaya başlandı. Hatta Amerikalı meşhur güreşçi *Tom Jenkins* ile yaptığı maçta rakibini sıkarken kaburga kemiğini kırması üzerine halk galeyana gelmiş, ellerinden güç kurtulmuştur.[^6][^7]

1 Ocak 1901'de [Hamburg](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hamburg)'daki güreş turnuvasına katıldı, 6 pehlivanla güreş yaptı. Adalı'ya karşı dayanılabilen en uzun süre 7 dakika idi. Sonrasında Türkiye'ye dönmüş, aynı zamanda çiftçilik ile uğraşmaya başlamıştır. Yurda döndükten sonra kazandığı Kırkpınar başpehlivanlığı unvanını ise 18 yıl boyunca korumuştur.

## Geleneği

Günümüzde, geleneksel [Kırkpınar Yağlı Güreşleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1rkp%C4%B1nar_Ya%C4%9Fl%C4%B1_G%C3%BCre%C5%9Fleri)'ne katılan pehlivanların, güreş başlamadan önce, Adalı Halil'in kabrini ziyaret etmeleri gelenek haline gelmiştir.[^8]

## Ayrıca bakınız

- [Kırkpınar Yağlı Güreşleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1rkp%C4%B1nar_Ya%C4%9Fl%C4%B1_G%C3%BCre%C5%9Fleri)
- [Kırkpınar başpehlivanları listesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1rkp%C4%B1nar_ba%C5%9Fpehlivanlar%C4%B1_listesi)

[^1]: Arşivlenmiş kopya. <https://www.biyografya.com/biyografi/5325>
[^2]: Adalı Halil. Pehlivan Blog, 25 Ekim 2018. <https://pehlivanblog.wordpress.com/2018/10/25/adali-halil/>
[^3]: Çayırın Sultanları; Dünden Bugüne Kırkpınar Başpehlivanları. Trakya Gezi, 7 Temmuz 2012. <https://www.trakyagezi.com/cayirin-sultanlari-dunden-bugune-kirkpinar-baspehlivanlari/>
[^4]: Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi’nin 100 Yılı. Morpa Spor Ansiklopedisi, 1997, s. Cilt 3, 177.
[^5]: Halil Adalı Kimdir?. Kim Kimdir? Biyografi Bankası. <http://www.kimkimdir.net.tr/kisiler/halil-adali>
[^6]: Adalı Halil Biyografisi. Biyografi.info. <https://www.biyografi.info/kisi/adali-halil>
[^7]: Adalı Halil Kimdir?. dersimiz.com. <https://www.dersimiz.com/bilgibankasi/adali-halil-kimdir-hakkinda-bilgi-3963>
[^8]: Adalı Halil. Baytekin Balkan. <https://baytekinbalkan.com/blog/detay/adali-halil>
