# Abdullah Biraderler

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Abdullah_Biraderler
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Abdullah Biraderler, https://tr.wikipedia.org/wiki/Abdullah_Biraderler (CC-BY-SA-4.0)

![Abdullah Biraderler'e ait ticari marka amblemi](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/0d/Abdullah_brothers_-_Marchio.jpg)
*Abdullah Biraderler'e ait ticari marka amblemi (public-domain)*

**Abdullah Biraderler** veya "Abdullah Frères" [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nda [fotoğrafçılık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Foto%C4%9Fraf%C3%A7%C4%B1l%C4%B1k) sanatının kurucuları olarak tanınan ve her üçü de [Ermeni](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeniler) asıllı olan **Viçen** (1820-1902), **Hovsep Abdullahyan** (1830-1908) ve **Kevork** (1839-1918) kardeşlerin ticari adıdır.

Viçen Abdullahyan, 1856 yılında İstanbul'un Beyazıt semtinde Rabach adında bir fotoğrafçının yanında fotoğraf rötuşlayarak kariyerine başladı. 1858'de, kardeşi Kevork'un Venedik'teki Collegio Armeno Moorat-Raphael'deki eğitiminden dönmesiyle Viçen, Kevork ve Hovsep Rabach'ın stüdyosunu devralarak [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul), [Tünel semti](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCnel%2C_Beyo%C4%9Flu) yakınlarında kendi fotoğrafçılık stüdyolarını kurdular ve bu fotoğraf dükkânına Abdullah Biraderler adını verdiler.[^1] 1867'de [Beyazıt](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyaz%C4%B1t)’taki stüdyolarını kapatarak daha avantajlı bir konum olan [Pera](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyo%C4%9Flu)’ya (Beyoğlu) taşındılar.[^2]

[Abdülaziz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClaziz) ve [II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid) tarafından "*ressam-ı hazreti şehriyari*" (padişah hazretlerinin ressamı) unvanıyla ödüllendirildiler. 1880 yılından önce [Müslüman](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCsl%C3%BCman) olan Viçen,[^3] 1898 veya 1899'da Abdullah Şükrü adını almıştır.[^4] Kudüs mutasarıfı Reşat Paşa'nın kızı Havva Nemize ile evlenmiş olup 3 çocuğu vardı. Mezarı Maçka Şeyhler mezarlığındadır.[^5]

Abdullah Biraderler kariyerleri boyunca, Osmanlı sultanları, [İbrahim Edhem Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0brahim_Edhem_Pa%C5%9Fa) ve [Gazi Osman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gazi_Osman_Pa%C5%9Fa) gibi Osmanlı devlet adamları, [Mark Twain](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mark_Twain) gibi uluslararası figürlerin ve çeşitli manzaraların fotoğraflarını çektiler.

Abdullah Biraderler'in fotoğraflarına dünyanın dört bir yanında bulunan koleksiyonlarda rastlamak mümkündür. Alexandra C. Vovolini'nin kişisel arşivinde keşfedilen yeni bir koleksiyon ise özellikle nadir eserler barındırmaktadır.

## Tarihçe

Bir kimyacının İstanbul'da Tünel semtinde açtığı fotoğraf stüdyosunda asistanlık yaparak fotoğrafçılığın inceliklerini öğrenen Kevork Abdullah,[^6] 1858'de stüdyoyu devralarak kardeşi Viçen ile birlikte çalışmaya başladı. Kardeşler fotoğrafçılık hakkında bilgilerini artırmak için iki kere [Paris](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris)'e gittiler. Önce Abdülaziz'in, sonra II. Abdülhamid'in saray fotoğrafçılığına atandılar. 1877-1878 Osmanlı-Rus savaşında Ruslarla ilişki kurdukları yolundaki bir jurnal üzerine bu görevlerinden alındılar ancak çok geçmeden suçlamalar geri alınarak fotoğrafhanelerine padişahın tuğrasını asmalarına izin verildi. Dokuz yıl [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r) hidivinin çağrısı üzerine [Kahire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kahire)'de kaldılar. [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a döndüklerinde işleri bozuldu ve saray fotoğrafçılığını da kaybettikten sonra stüdyolarını sattılar. Viçen Abdullah 1902'de, Kevork Abdullah 1918'de öldü.

Abdullah Biraderler 40 yıl boyunca İstanbul'daki insan tiplerini ve manzaraları saptayan fotoğraflar çektiler, çeşitli siyasal ve toplumsal olayları, tarihsel ve kültürel değerleri, yapıları gösteren albümler hazırladılar. Zamanın Britanya kralı, Alman ve Avusturya-Macaristan imparatorları gibi devlet adamları ile birçok tanınmış kişinin fotoğraflarını çekmişlerdir.[^7]

Türkiye'nin ilk fotoğraf kuruluşlarından olan Abdullah Biraderler'in çektiği Ortadoğu manzaraları 1999'da İstanbul'da, Türk ve İslam Eserleri Müzesi'nde sergilendi.[^8] Yunanistan'da Abdullah kardeşlere ait önemli sayıda belge (fotoğraf) Alexandra K. Vovolini'nin kişisel arşivinde saklanıyor.[^9]

[^1]: Hannavy, John. Encyclopedia of nineteenth-century photography. Routledge, 2008. <https://books.google.com/books?id=PJ8DHBay4_EC&q=abdullah+freres&pg=PA1036>
[^2]: Shaw, Wendy M.K.. Possessors and possessed : museums, archaeology, and the visualization of history in the late Ottoman Empire. University of California Press, 2003, s. 141. <https://books.google.com/books?id=v65XlSj4ud8C&q=abdullah+freres&pg=PA141>
[^3]: Önel, Derya. Abdullah Biraderler'in Hikâyesi Unutulmamalı. Oggito, 18 Ocak 2016. <https://oggito.com/icerikler/abdullah-biraderlerin-hikayesi-unutulmamali/11068>
[^4]: Fotoğraf akademisi Abdullah Biraderler maddesi (25 Haziran 2012'de erişildi) <http://www.fotoakademi.net/portal/2012/02/abdullah-biraderler/>
[^5]: Fotoğraf akademisi Abdullah Biraderler maddesi (25 Haziran 2012'de erişildi) <http://www.fotoakademi.net/portal/2012/02/abdullah-biraderler/>
[^6]: Fotoğraf akademisi Abdullah Biraderler maddesi (25 Haziran 2012'de erişildi) <http://www.fotoakademi.net/portal/2012/02/abdullah-biraderler/>
[^7]: Osmanlı Bankası Arşiv Araştırma Merkezi Oryantalizmden Osmanlı Fotoğraf Sanatına… (25 Haziran 2012'de erişildi) <http://www.obarsiv.com/dokumantasyon/fotvekart/osmanli_fotsanati.html>
[^8]: Hürriyet Gazetesi Murat Bardakçı: Abdullah Biraderler 700. yıl için dönüyor, (25 Haziran 2012'de erişildi) <http://hurarsiv.hurriyet.com.tr/goster/ShowNew.aspx?id=-89378>
[^9]: Alexandra K. Vobolini'nin arşivi, Vobolini ailesinin arşivlerinin kurtarılması ve tanıtılmasına yönelik faaliyetlerinden ve aynı zamanda modern ekonomik ve sosyal bilimlerin kurtarılması ve incelenmesi için kişisel tanıklıkların ve görsel-işitsel kayıtların toplanmasına yönelik programların uygulanmasına yönelik faaliyetlerinden kanıtlar içermektedir. endüstriyel tarih.
