# Ağabeyim Ağa Cevanşir

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C4%9Fabeyim_A%C4%9Fa_Cevan%C5%9Fir
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Ağabeyim Ağa Cevanşir, https://tr.wikipedia.org/wiki/A%C4%9Fabeyim_A%C4%9Fa_Cevan%C5%9Fir (CC-BY-SA-4.0)

- **Doğum tarihi:** 1780
- **Doğum yeri:** Hankendi, Karabağ Hanlığı, Azerbaycan
- **Ölüm tarihi:** 1832
- **Ölüm yeri:** Tahran
- **Dalı:** Şiir

**Ağabeyim Ağa Cevanşir**[^1] (Ağabəyim ağa Cavanşir) [Azerbaycan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azerbaycan)lı bir şair, [Karabağ'ın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karaba%C4%9F_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ikinci hanı [İbrahim Halil Han'ın](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0brahim_Halil_Han) kızı, [İran](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ran) şahı [Fath-Ali Shah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Feth_Ali_%C5%9Eah) [Qajar'ın eşi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hur%C5%9Fidbanu_Natevan) ve şair [Khurshidbanu Natavan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hur%C5%9Fidbanu_Natevan)'ın teyzesi. **Ağabacı** takma adıyla şiirler yazdı.[^2][^3][^4]

## Gençliği

Ağabeyim ağa, gençliğinde kuzeni Muhammed Bey'e âşık olmuştur. Muhammed Bey, babasının hanlık ordusundan sorumluydu. Evlilik sorununun çözümü için Şuşa'ya İbrahim Halil Han'a dönen Muhammed Bey, o gün bir seyahate çıkması gerekiyordu. Agabeyim ağa bu vesileyle şunları yazdı:

[Ağa Mohammad Şah](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C4%9Fa_Muhammed_%C5%9Eah) Qajar'ın 1797'de Karabağ'da öldürülmesinden sonra, İbrahim Khalil Han, siyasi ilişkilerin normalleşmesini sağlamak için kızı Aghabeyim ağa ile yeni şah, Ağa Muhammed Şah'ın yeğeni Fath-Ali Şah ile evlendi ve onu [Tahran'a](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tahran) gönderdi.

## Kraliçe olarak hayatı

Fatih Ali Şah'ın eşleri [harem](https://turkipedia.org/tr/wiki/Harem)e girdiklerinde şahın zengin salonundan herhangi bir elbiseyi seçme hakkına sahipti. Agabeyim ağa, Şah'ın annesinin elbisesinin de orada olduğunu biliyordu. Bu nedenle salona getirildiğinde hemen o elbiseye gitti ve giydi. Agabeyim ağayı annesinin elbisesinin içinde gören Fatih Ali Şah şaşırmış ve ona hiç dokunmamıştı.

Agabeyim ağa, zekası nedeniyle şah tarafından beğenildi ve onu valide sultan olarak atadı ve ona incilerle dolu muhteşem bir elbise hediye etti.

Agabeyim ağa vatan hasreti çekiyordu ve acısını şiirlerinde ifade etti:[^5]

Aghabeyim ağa Tahran'da, 1832 yılında öldü ve İran'ın [Kum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kum%2C_%C4%B0ran) şehrine gömüldü.

## Sanatta Agabeyim Ağa

2008 yılında, İbrahim Halil Han döneminde Karabağ Hanlığı'nın tarihini anlatan "Hükmüdarın kaderi" adlı bir film çekildi. Agabeyim Ağa'nın rolünü Günaş Aliyeva oynadı.

[^1]: Vatan işte bu çiçektir. Oda TV. <https://odatv4.com/vatan-iste-bu-cicektir-10041907.html>
[^2]: Ağabəyim ağa Cavanşir. Adam.az. <http://adam.az/az.php?subaction=showfull&id=1296651293&archive=&start_from=&ucat=20,29,30,37&go=headlines&category=37>
[^3]: Ötən günlərdən səhifələr. 525-ci qəzet. <http://www.525.az/view.php?lang=az&menu=7&id=25989&type=1>
[^4]: War Against Azerbaijan – Targeting Cultural Heritage. 2007. <http://www.war-culture.az/>
[^5]: Ayrılığın hekayəti. <http://www.anl.az/down/meqale/azerbaycan/2011/fevral/155922.htm>
