# 20. Kolordu (Osmanlı İmparatorluğu)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/20._Kolordu_(Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: 20. Kolordu (Osmanlı İmparatorluğu), https://tr.wikipedia.org/wiki/20._Kolordu_%28Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu%29 (CC-BY-SA-4.0)

- **Birim adı:** 20. Kolordu
- **Tarih:** 1916 – 1920
- **Ülke:** Osmanlı İmparatorluğu
- **Sınıfı:** Piyade
- **Tipi:** Kolordu
- **Savaşları:** I. Dünya Savaşı; Makedonya Cephesi; Sina ve Filistin Cephesi
- **Ünlü komutanları:** Mirliva Abdülkerim Paşa; Mirliva Ali Fuad Paşa (30 Haziran 1917-26 Haziran 1920)

**20. Kolordu**, [İsmet Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0smet_%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC) komutasında [Kudüs](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kud%C3%BCs)'te, [Megiddo](https://turkipedia.org/tr/wiki/Megiddo_Muharebesi_%281918%29)'da savaştı. [Mondros Ateşkes Anlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mondros_M%C3%BCtarekesi)'ndan sonra, [Ereğli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ere%C4%9Fli)-[Konya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya)-[Ankara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara) yoluyla Ankara'ya gelmiş ve [Türk Kurtuluş Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kurtulu%C5%9F_Sava%C5%9F%C4%B1)'na katılmıştır.

## I. Dünya Savaşı

### Aralık 1916 Savaş Düzeni

Aralık 1916'da kolordu aşağıdaki şekilde yapılandırıldı:[^1][^2]

- 20. Kolordu ([Makedonya Cephesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Makedonya_Cephesi_%28I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1%29), Komutan: [Mirliva](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mirliva) [Abdülkerim Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClkerim_Pa%C5%9Fa))
- [49. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/49._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29) (Komutan: [Miralay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Albay) [Mahmut Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mahmut_Beli%C4%9F))
- 144. Piyade Alayı (Komutan: [Kaymakam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yarbay) Adil Bey)
- 145. Alay (Komutan: [Binbaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Binba%C5%9F%C4%B1) Ali Rıza Bey)
- 146. Alay (Komutan: Kaymakam Schierholz)
- 46. Topçu Alayı (Komutan: Binbaşı M. Behçet Bey)
- [50. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/50._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29) (Komutan: Kaymakam [Şükrü Naili Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9E%C3%BCkr%C3%BC_Naili_G%C3%B6kberk), Kurmay Başkanı: [Yüzbaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Y%C3%BCzba%C5%9F%C4%B1) [Tevfik Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tevfik_B%C4%B1y%C4%B1kl%C4%B1o%C4%9Flu))
- 157. Piyade Alayı (Komutan: Kaymakam Akif Bey)
- 158. Piyade Alayı (Komutan: Binbaşı Nedim Bey)
- 169. Piyade Alayı (Komutan: Kaymakam Servet Bey)
- 50. Topçu Alayı (Komutan: Binbaşı Sadık Bey)

### Ağustos 1917 Savaş Düzeni

Ağustos 1917'de kolordu aşağıdaki şekilde yapılandırıldı:[^3]

- 20. Kolordu (Suriye-Filistin)
- [16. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/16._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29), [54. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/54._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29)

### Haziran 1918, Eylül 1918 Savaş Düzeni

Haziran 1918, Eylül 1918'de kolordu aşağıdaki şekilde yapılandırıldı:[^4]

- 20. Kolordu (Filistin)
- [26. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/26._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29), [53. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/53._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29)

## Mondros Sonrası

### Kasım 1918 Savaş Düzeni

Kasım 1918'de kolordu aşağıdaki şekilde yapılandırıldı:[^5]

- 20. Kolordu (Suriye)
- [1. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/1._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29), [43. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/43._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29)

### Ocak 1919 Savaş Düzeni

Ocak 1919'da kolordu aşağıdaki şekilde yapılandırıldı:[^6][^7]

- 20. Kolordu (Anadolu, [Ereğli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ere%C4%9Fli))
- [23. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/23._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29) ([Afyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Afyonkarahisar))
- 3. Piyade Alayı, 58. Piyade Alayı, 143. Piyade Alayı
- [24. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/24._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29) (Ereğli)
- 69. Piyade Alayı, 89. Piyade Alayı, 159. Piyade Alayı

[^1]: İsmet Görgülü, On Yıllık Harbin Kadrosu: 1912 - 1922 (Balkan-Birinci Dünya ve İstiklâl Harbi), Türk Tarih Kurumu, 1993, p. 183.
[^2]: Edward J. Erickson, sf. 154
[^3]: Edward J. Erickson, sf. 170
[^4]: Edward J. Erickson, sf. 188, 197
[^5]: Edward J. Erickson,sf. 202
[^6]: Edward J. Erickson, sf. 209
[^7]: Zekeriya Türkmen, Mütareke Döneminde Ordunun Durumu ve Yeniden Yapılanması (1918-1920), Türk Tarih Kurumu Basımevi, 2001, ISBN 975-16-1372-8, p. 326.