# 1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/1828-1829_Osmanl%C4%B1-Rus_Sava%C5%9F%C4%B1 > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: 1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı, https://tr.wikipedia.org/wiki/1828-1829_Osmanl%C4%B1-Rus_Sava%C5%9F%C4%B1 (CC-BY-SA-4.0) ![](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cf/Kars_1828.jpg/1280px-Kars_1828.jpg) * (January Suchodolski, public-domain)* - **Çatışma:** 1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı - **Parçası:** Osmanlı-Rus Savaşları - **Tarih:** 1828-1829 - **Bölge:** Eflak, Osmanlı Bulgaristanı, Kafkasya - **Sonuç:** Rus zaferi; Edirne Antlaşması - **Savaşan:** Rus İmparatorluğu; Yunanistan; Destekleyen:; Fransa; Birleşik Krallık; Osmanlı İmparatorluğu; Çerkesya - **Komutan:** I. Nikolay; İvan Paskeviç; Grigori Zass; İvan Burtsev; Yannis Kapodistrias; II. Mahmud; Reşid Mehmed Paşa; Seferbiy Zaneqo; Canbolat Bolotoqo **1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı**, [Navarin Deniz Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Navarin_Deniz_Muharebesi)'nı takiben [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya)'nın [Yunanlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanlar)ın bağımsızlığını desteklemesi yüzünden çıkmış bir savaştır. Çatışmalar yoğunlukla [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak), [Osmanlı Bulgaristanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_d%C3%B6neminde_Bulgaristan) ve [Kafkaslar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kafkasya)'da geçti. ## Savaş Öncesi [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) padişahı [II. Mahmut](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud), 20 Ekim 1827 tarihinde [İngiliz](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere), [Fransız](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa) ve [Rus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya) donanmalarının [Navarin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Navarin)'de [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)-[Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r) donanmalarını yakmalarını protesto etmek için [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya)'yla yapılmış olan [Akkerman Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akkerman_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)nı iptal etti ve [Çanakkale Boğazı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Bo%C4%9Faz%C4%B1)'nı [Rus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya) gemilerine kapadı. Bu Ruslarca [*Casus belli*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Casus_belli) (savaş nedeni) sayıldı. ## Balkan Cephesi İlk aylarında Rus komutanı [Petro Wittgenstein](https://turkipedia.org/tr/wiki/Petro_Wittgenstein) [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) toprağı olan [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak)'a girerek [Bükreş](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCkre%C5%9F)'i ele geçirdi. Rus çarı [I. Nikolay](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Nikolay) da [Tuna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuna) nehrini geçerek [Dobruca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dobruca)'ya yürüdü. [Şumnu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eumnu), [Varna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Varna) ve [Silistre](https://turkipedia.org/tr/wiki/Silistre) kalelerini kuşattı. [Karadeniz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karadeniz) filolarının desteğiyle [Varna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Varna) kalesine saldıran Ruslar 29 Eylül'de [Varna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Varna)'yı teslim aldılar. Ancak [Şumnu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eumnu) kalesini uzun süren bir kuşatmaya rağmen [Osmanlıların](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) büyük bir cesaretle yaptıkları savunma sonucu ele geçiremediler. Her iki taraf ta açlık ve hastalık sonucu çok sayıda kayıplar verdi. Kışın yaklaşması dolayısıyla Ruslar kendilerine ait olan [Besarabya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Besarabya)'ya geri çekildiler. 7 Mayıs 1829'da [Rus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya) ordusu 60.000 askerle tekrar saldırıya geçerek [Silistre](https://turkipedia.org/tr/wiki/Silistre)'yi kuşattı. [II. Mahmut](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud) 40.000 kişilik bir orduyu [Varna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Varna)'nın yardımına gönderdi. Ancak bu ordu Ruslara yenik düştü. 19 Haziran'da [Silistre](https://turkipedia.org/tr/wiki/Silistre) de Ruslara teslim oldu. 2 Temmuz'da 25.000 askerlik bir Rus ordusu [Balkanlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Balkanlar)ı boydan boya geçerek [Burgaz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Burgaz)'ı ve [Sliven](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sliven)'i teslim aldılar. 28 Ağustos'ta [Edirne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne)'ye kadar ilerleyen [Rus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya) ordusu [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'un sadece 68 kilometre uzağına dek ulaştı. Padişah [II. Mahmut](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud) 14 Eylül 1829'de Rusların bu ilerlemesini durdurmak için koşulları çok ağır olan [Edirne Antlaşmasını](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281829%29) imzalamak zorunda kaldı. ## Kafkas Cephesi [İvan Paskeviç](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0van_Paskevi%C3%A7) çoğunluğu yeni biten İran harbinden topladığı 20 bin civarında mütevazı bir güce sahip olmasına rağmen kendinden sonraki Rus generallerinin izinden gideceği başarılı bir harekâta imza attı. Öyle ki bu cephede Osmanlı kuvvetleri yalnızca Bayburt'taki mahalli güçlerce galibiyet alabilmişti.[^1] İvan Paskeviç komutasındaki Rus ordusu 17 Ağustos 1828'de Ahıska'ya girdi. Savaş yıllarına kadar Gürcistan'da baskın olan Müslüman unsurlar Anadoluya göç harekâtına başladılar. Ardahan, Posof, Erivan, Kars gibi merkezler de sırayla Rusların eline geçti ve 27 Haziran 1829'da Erzurum'u ele geçirdi. Erzurum'un düşüşünün ardından General [İvan Burtsev](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0van_Burtsev) komutasındaki 5 piyade bölüğü ve bir müslüman süvari alayı Bayburt'a yönlendirildi. Şehre giren komutan ardından [Hart Köyüne (Aydıntepe)](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayd%C4%B1ntepe) yöneldi ancak mahalli milislerce pusuya düşürülüp öldürüldü. Bunun üzerine savaş sonrası kendisinde kalmayacağını bildiği ve direniş gösteren düşman bölgesinin derinindeki bu uç noktada intikam harekâtı düzenleyen Paskeviç başta [Bayburt Kalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bayburt_Kalesi) olmak üzere bölgede geri dönülmez bir hasara neden oldu. Yıllar sonra bölgeyi ziyaret eden Moritz Wagner gibi Avrupalı seyyahlar bu yenilginin bölge halkında yaşattığı kızgınlığı ve gurur kırıklığını not etmişlerdi.[^2] ## Sonuç ![1829'den bu yana Andrinopolis Antlaşması'ndaki bölge değişiklikleri](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/ba/Treaty_of_of_Turkmenchay_%281828%29_and_Andrinople_%281829%29.png) *1829'den bu yana Andrinopolis Antlaşması'ndaki bölge değişiklikleri (Spiridon Ion Cepleanu, CC-BY-SA-3.0)* Ruslar tüm hedeflerine ulaşamamış ve Osmanlı'nın yapısal bütünlüğünü bozamamış olsalar da Balkanlarda Edirne'ye Kafkaslarda Gümüşhane'ye kadar ulaşarak Kırım ve 93 Harplerinde izinden gidilecek başarılı askeri operasyonlara imza attılar. Balkanlarda Tuna'yı aşmak artık Ruslar için ulaşılmaz bir hedef olmaktan çıkarken Kuzeydoğu Karadeniz kıyılarındaki [Anapa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anapa) gibi son Osmanlı toprakları elden çıkmış Gürcistan'daki Türk ve Müslüman Gürcü unsurları [Çoruh Vadisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87oruh_Vadisi) üzerinden Anadolu'ya göçmüştü. Savaş öncesinde İran'ın da sindirilmesiyle birlikte Ruslar Kafkaslarda baskın güç olmuş, Müslüman unsurlar Slav denizinin içinde kalmıştı. [^1]: Osmanlı Askeri Tarihi. Timaş Yayınları, 6 Temmuz 2017, s. 269-273. [^2]: Wagner, Moritz. Reise nach Persien und dem Lande der Kurden. 1852, s. 194.