# 11. Kolordu (Osmanlı İmparatorluğu)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/11._Kolordu_(Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: 11. Kolordu (Osmanlı İmparatorluğu), https://tr.wikipedia.org/wiki/11._Kolordu_%28Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu%29 (CC-BY-SA-4.0)

- **Birim adı:** 11. Kolordu
- **Tarih:** 1911 – 1916
- **Ülke:** Osmanlı İmparatorluğu
- **Sınıfı:** Piyade
- **Tipi:** Kolordu
- **Garnizon:** Van, Elazığ
- **Savaşları:** I. Dünya Savaşı; Kafkasya Cephesi
- **Ünlü komutanları:** Mirliva Ali Galip Paşa; Mirliva Abdülkerim Paşa; Miralay Selâhattin Âdil Bey (1916- 20 Ekim 1916)

**11. Kolordu** [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun [I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1) dönemi askeri birimlerinden biridir.

## Düzen

Osmanlı Ordusu'na bağlı olarak 1911 yılında [Van](https://turkipedia.org/tr/wiki/Van) merkezli olarak kuruldu. Kolordu seviyesine çıkarılması için yeniden yapılandı. Kolordu, 1911 [Birinci Balkan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birinci_Balkan_Sava%C5%9F%C4%B1)'nda aşağıdaki gibi yapılandırıldı:[^1]

- 11. Kolordu, [Van](https://turkipedia.org/tr/wiki/Van)
- [33. Piyade Tümeni](https://turkipedia.org/tr/wiki/33._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29), Van
- 88. Piyade Alayı, Van
- 89. Piyade Alayı, [Başkale](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C5%9Fkale)
- 90. Piyade Alayı, [Bayezit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Do%C4%9Fubayaz%C4%B1t)
- 33. Tüfek Taburu, Van
- 33. Tümen Grubu, Van
- [34. Piyade Tümeni](https://turkipedia.org/tr/wiki/34._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29), [Muş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mu%C5%9F)
- 91. Piyade Alayı, Muş
- 92. Piyade Alayı, [Malazgirt](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malazgirt)
- 93. Piyade Alayı, [Kara Kilise](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C4%9Fr%C4%B1)
- 34. Tüfek Taburu, [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen)
- 34. Tümen Grubu, Muş
- 11. Kolordu Birimleri
- 23. Süvari Alayı, Van
- 21. Alan Topçu Taburu, Van
- 11. Ulaştırma Taburu, Van
- 22. Dağ Topçu Taburu
- Sınır birlikleri x 8

## Balkan Savaşları

### Temmuz 1913 Savaş Düzeni

- 11. Kolordu (Kafkasya)
- [34. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/34._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29)

## I. Dünya Savaşı

### Ağustos 1914 - Ağustos 1916 Savaş Düzeni

Ağustos 1914, Kasım 1914, Nisan 1915, 1915 Yaz Sonu, Ocak 1916, Ağustos 1916'da kolordu aşağıdaki şekilde yapılandırıldı:[^2]

- 11. Kolordu (Kafkasya)
- [18. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/18._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29), [33. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/33._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29), [34. Tümen](https://turkipedia.org/tr/wiki/34._Piyade_T%C3%BCmeni_%28Osmanl%C4%B1%29)

## Anıtlar

[Gümüşhane](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCm%C3%BC%C5%9Fhane)'nin [Köse](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6se) ilçesi [Kabaktepe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kabaktepe%2C_K%C3%B6se) mevkiinde 1917 yılında Rus işgali sırasında şehit düşen 7 askerin bulunduğu şehit mezarlığı: [I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1) kayıp defterinde kimlikleri belirlenen 5 askerin şunlar:

- 2. Kolordu, 102. [Alay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alay), 2. bölük Komutan vekili [Kastamonu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kastamonu) [Tosya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tosya) 1297 doğumlu Mehmet efendi,
- 88. Tabur 2.Bölük [piyade](https://turkipedia.org/tr/wiki/Piyade) er 1309 [İznik](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0znik) doğumlu Hüseyin Muhacirkorucuoğulları, piyade er [Tokat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tokat_%28il%29) [Reşadiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Re%C5%9Fadiye) ilçesi [Çakırlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ak%C4%B1rl%C4%B1%2C_Re%C5%9Fadiye) köyü 1308 doğumlu Esat Uzunömeroğulları,
- 102. Kafkas Taburu 2. Bölük Takım zabiti [İçel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mersin) [Silifke](https://turkipedia.org/tr/wiki/Silifke) 1304 doğumlu Osman Nuri efendi,
- 11. Kafkas Hücum Bölüğü Takım Zabiti piyade [teğmen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Te%C4%9Fmen) [Artvin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Artvin) [Yusufeli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yusufeli) 1304 doğumlu Ziya efendi.

[^1]: Edward J. Erickson, Defeat in Detail, The Ottoman Army in the Balkans, 1912–1913, Westport, Praeger, 2003, p. 381.
[^2]: Edward J. Erickson, Order to Die: A History of the Ottoman Army in the First World War, Greenwood Press, 2001, ISBN 0-313-31516-7, p. 38, 43, 86, 109, 126, 134.