# Şermin

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eermin
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Şermin, https://tr.wikipedia.org/wiki/%C5%9Eermin (CC-BY-SA-4.0)

- **Kitap adı:** Şermin
- **Yazarı:** Tevfik Fikret
- **Dili:** Türkçe
- **Türü:** Çocuk şiir kitabı
- **Basım tarihi:** 1914

***Şermin***, [Tevfik Fikret](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tevfik_Fikret)'in 1914 yılında çocuklar için yazdığı şiirlerden oluşan ve aynı yıl yayımlanmış olan kitabı.

Ünlü şairin son eseri olan kitap, Türk edebiyatının “ilk eğitsel çocuk kitabı”[^1] ve çocuk şiiri alanında Türkçedeki ilk örneklerden biri kabul edilir.[^2]

Kitapta otuz bir adet şiir yer alır. Şair bu kitaptaki şiirlerde genellikle ahlâklı olmanın, bencillikten kurtulmanın, yoksul ve sakatlara yardım etmenin gereğini aşılamak, çocuklara iş ve sanatı sevdirmek ister.[^3] Şermin adlı küçük kıza evde öğretilmesi gerekenler, şiirler yoluyla öğretilmeye çalışılır. Şairin hayal ettiği “*yeni çocuk tipi*” ortaya çıkarılır.[^4] Kitap ismini şairin genç yaşta ölen kız kardeşi Sıdıka Hanım'ın kızı olan yeğeni Şermin'den alır.[^5]

Kitaptaki şiirler tamamen sekizli hece ölçüsü ile yazılmıştır.[^6] Tevfik Fikret'in aruz ölçüsü yerine hece ölçüsü kullandığı tek eserdir.

Kitabın ortaya çıkmasında şairin eğitimci dostu [Mustafa Satı Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_S%C3%A2t%C4%B1_Bey) rol oynamıştır. Satı Bey, [Şişli](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Ei%C5%9Fli)'de açtığı çocuk yuvası için [Tevfik Fikret](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tevfik_Fikret)’ten şiir yazmasını istemişti. Kitabın ilk şiiri “*İthaf*” çocuk yuvalarının önemine dikkat çeker ve bu şiir okulun öğrencilerine ithaf edilir.[^7] Kitapta yer alan diğer bazı şiirlerin adları şunlardır: "*Şermin’in Elifbe’si*", “*Marangoz*”, “*Umacı*”, “*Ezan*”, “*Papatya*”, “*Arslan*”, “*Hediye*”, “*Muhallebim ve Okulum*”, “*Keman*”, “*Rüya*”, “*Ağustos Böceği ile Karınca*”, "*Hasbıhal*”, “*Kırık At*”, “*Bahar Kalfa*” “*Siyah Bacı*”.

Eser, Türkiye Cumhuriyeti Milli Eğitim Bakanlığı tarafından ilköğretim için hazırlanmış olan [100 Temel Eser Listesi'nde](https://turkipedia.org/tr/wiki/MEB_100_temel_eser_listesi_%28ilk%C3%B6%C4%9Fretim%29) yer alır.

## Ayrıca bakınız

- [Çocuk Şiirleri (Gövsa)](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ocuk_%C5%9Eiirleri)
- [Çocuklara Neşideler](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ocuklara_Ne%C5%9Fideler)
- [Şiir Demeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eiir_Demeti)

[^1]: Sedat Sever, Tevfik Fikret ve Çocuk Şiirleri, A.ü Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, Cilt 29, Sayı 1. <http://www.education.ankara.edu.tr/ebfdergi/pdfler/1996-29-1/31-47.pdf>
[^2]: Gıyasettin Aytaş, Çocuk ve Şiir, Hece Aylık Edebiyat Dergisi (Türk Şiiri Özel Sayısı), Yıl: 5, S. 53-54-55, Ankara 2001. <http://w3.gazi.edu.tr/web/giyaytas/cocukvvesiir.htm>
[^3]: Gıyasettin Aytaş, Çocuk ve Şiir, Hece Aylık Edebiyat Dergisi (Türk Şiiri Özel Sayısı), Yıl: 5, S. 53-54-55, Ankara 2001. <http://w3.gazi.edu.tr/web/giyaytas/cocukvvesiir.htm>
[^4]: Sedat Sever, Tevfik Fikret ve Çocuk Şiirleri, A.ü Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, Cilt 29, Sayı 1. <http://www.education.ankara.edu.tr/ebfdergi/pdfler/1996-29-1/31-47.pdf>
[^5]: Şeref Bilsel, Şermin'den Havalanan Kuşlar, İyikitap Aylık Okul Öncesi, Çocuk ve Gençlik Kitapları Gazetesi, Sayı 30, Ağustos 2011 <http://www.iyikitap.net/post.php?id=578>
[^6]: Sedat Sever, Tevfik Fikret ve Çocuk Şiirleri, A.ü Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, Cilt 29, Sayı 1. <http://www.education.ankara.edu.tr/ebfdergi/pdfler/1996-29-1/31-47.pdf>
[^7]: Sedat Sever, Tevfik Fikret ve Çocuk Şiirleri, A.ü Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, Cilt 29, Sayı 1. <http://www.education.ankara.edu.tr/ebfdergi/pdfler/1996-29-1/31-47.pdf>
