# Şemseddin İlyas Şah

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eemseddin_%C4%B0lyas_%C5%9Eah
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Şemseddin İlyas Şah, https://tr.wikipedia.org/wiki/%C5%9Eemseddin_%C4%B0lyas_%C5%9Eah (CC-BY-SA-4.0)

**Şemseddin İlyas Şah** ([Bengalce](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bengalce); শামসুদ্দীন ইলিয়াস শাহ) [Bengal Sultanlığı'nın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bengal_Sultanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1) kurucusudur. Bengal'i 150 yıl yöneten [Hint](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hintler)-[Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_halklar%C4%B1) hanedanı olan [İlyasşâhîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0lyas%C5%9F%C3%A2h%C3%AEler) hanedanını kurdu.[^1]

İlyas Şah bir [Sistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sistan)li [Sünni](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCnnilik) devlet adamı olarak [Delhi Sultanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Delhi_Sultanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın hizmetine girdi. İlk yıllarında [Delhi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Delhi) Valisi Ali Şah'ın danışmanıydı. [Satgaon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Satgaon) Valiliğine atandı. Bengal'i bağımsız bir saltanat haline getirdi ve başkentini [Pandua](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pandua)'da kurdu.

Sultan olarak İlyas Şah, Bengal'in bağımsızlığının tanınmasını sağlamak için Delhi Sultanlığı'na savaş açtı. [Hindistan yarımadası](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCney_Asya)nın doğu kesimindeki şehirlere baskın düzenleyerek [Katmandu Vadisi'ni](https://turkipedia.org/tr/wiki/Katmandu_Vadisi) işgal eden ilk Müslüman yönetici oldu. Sonunda, düşmanlıkların sona ermesi karşılığında yıllık bir haraç ödemek için Delhi ile bir anlaşmaya vardı.

## Erken yaşam

Şemseddin İlyas, doğu [İran](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ran) ve güney [Afganistan'ın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Afganistan) [Sistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sistan) [bölgesinde](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aristokrasi) bir soylu ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. [Delhi Sultanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Delhi_Sultanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1) hizmetinde çalıştı. Bengal'e göç etti ve Satgaon'un imparatorluk vilayet valisi İzzuddin Yahya'nın yanında çalıştı.

## Bengal'in Birleşmesi

![İlyas Şah'ın Bengal'in başkentini kurduğu Pandua'da eski bir cami](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/13/Qutub_Shahi_Mosque_in_Pandua_at_Malda_district_26.jpg/1280px-Qutub_Shahi_Mosque_in_Pandua_at_Malda_district_26.jpg)
*İlyas Şah'ın Bengal'in başkentini kurduğu Pandua'da eski bir cami (Amitabha Gupta, CC-BY-4.0)*

Şemseddin, 1339'dan 1352'ye kadar Lahnautili [Sultan Alaeddin Ali Şah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sultan_Alaeddin_Ali_%C5%9Eah) ve Sonargaonlu [Sultan İhtiyareddin Gazi Şah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sultan_%C4%B0htiyareddin_Gazi_%C5%9Eah) karşı uzun bir savaş başlattı.[^2]

Şemseddin, 1352'de Bengal Sultanlığı'nın kurulmasını ilan etti.[^3]

İlyas, modern tarihçiler tarafından bazen [Bengal](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bengalliler) milliyetçiliğinin babası olarak görülüyor.

## Devlet

İlyas Şah, konularına karşı [eşitlikçi](https://turkipedia.org/tr/wiki/E%C5%9Fitlik%C3%A7ilik) bir tutum sergiledi. Yönetimi, farklı dini, kast, sosyal ve etnik topluluklardan üyelerin eşitliği ve kabulü ile biliniyordu. İlyas Şah ayrıca [Hacıpur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hac%C4%B1pur) şehrini kurdu. Bengal halkını, Bengal dili de dahil olmak üzere bir politik-sosyal ve dil platformunun bayrağı altında standartlaştırdı.[^4] Bölge, Kuzey Hintler, Türkler, Habeşliler, Araplar ve Persler de dahil olmak üzere tüm Müslüman dünyasından göçmenler aldı.

[^1]: Bangladesh: Politics, Economy and Civil Society. Cambridge University Press, 2011, s. 44. <https://books.google.com/books?id=5lH40gT7xvYC&pg=PA44>
[^2]: Bridge, Bastion, or Gate. 1957, s. 9-20.
[^3]: The Rise of Islam and the Bengal Frontier, 1204–1760. <https://publishing.cdlib.org/ucpressebooks/view?docId%20=%20ft067n99v9&chunk.id%20=%20d0e768&toc.id%20=%20d0e768&brand%20=%20ucpress>
[^4]: Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh. Asiatic Society of Bangladesh, 2012.
